سواد زندگي مجازي

با توسعه دانش و فناوري در زندگي انسان اجتماعي ديگر فضاي مجازي معنا و جايگاه متفاوتي پيدا كرده و وارد محيط زندگي انسان‌ها شده است. چنين محيطي با اين دامنه گسترده و متنوع از خدمات و امكانات و ارتباطات و با ايجاد امكاني براي زندگي در بستري مجازي، طبعا نيازمند شناختن و ياد گرفتن است و بايد انسان‌ها براي بودن در دنياي مجازي، سبك زندگي تعريف كنند.  از اين نظر به آموختني‌هاي ضروري براي درست زندگي كردن در فضاي مجازي، سواد زندگي مجازي مي‌گوييم. بايد بپذيريم وقتي دانش و فناوري، تحول و توسعه مي‌يابد، وقتي امكان و محيطي به نام فضاي مجازي شكل مي‌گيرد، بايد همسو با اين روند تحول، سبك زندگي انساني هم تحول يابد، يعني انسان امروزي براي زندگي با فناوري براي تعامل با زندگي مجازي نيازمند يك نوع توانايي و دانايي است، نيازمند الگويي براي زيستن مجازي است تا بتواند زندگي مجازي خود را درست مديريت كند.  نوعي دانش، آگاهي، اخلاق، شناخت و... كه بتواند راهنما و كمك انسان اجتماعي امروزي در بستري به نام فضاي مجازي باشد. پس سواد زندگي مجازي مجموعه‌اي از تمام دانستني‌هايي است كه ما بايد ياد بگيريم تا بتوانيم در فضاي مجازي درست زندگي كنيم. پس براي شروع ياد گرفتن زندگي مجازي بايد فضاي مجازي را درست تعريف كنيم و درست بشناسيم يعني بايد نگاه به فضاي مجازي نه يك نگاه ابزاري بلكه يك نگاه انسان محور باشد يعني بدانيم فضاي مجازي صرفا يك پيشرفت فناوري نيست  بلكه امكاني است كه زندگي مي‌سازد  كه مي‌تواند فكر، رفتار، احساس، اخلاق، شخصيت و... را تاثير بگذارد، جامعه و جهان را بازتعريف كند  پس چيزي با اين دامنه گسترده از بودن و تاثير، بايد درست خوانده شود و بايد درست فهميده شود. بايد بدانيم وقتي سواد زندگي مجازي را مطرح مي‌كنيم و وقتي آن را وسعت مي‌دهيم به كليت زندگي اجتماعي و آن را ضرورت و نياز زندگي انسان امروزي مي‌دانيم يعني بايد بپذيرم وقتي امكانات و خدمات توسعه مي‌يابد..

 وقتي پيشرفت اتفاق مي‌افتد بايد سبك زندگي هم متناسب با آن توسعه يابد! و توسعه سبك زندگي متناسب با تحول و پيشرفت يعني داشتن سوادي كه بتواند انسان را همسو با اين روند تحول و پيشرفت، كند يعني صرفا فناوري پيشرفت نكند! بلكه چگونه زندگي كردن با فناوري هم توسعه يابد! از اين نظر است كه فضاي مجازي به عنوان يك محصول پيشرفت فناوري، نيازمند فهميدن و آموختن است، نيازمند درسي به نام سواد زندگي مجازي است تا همسو با فناوري، فرهنگ زندگي با فناوري هم شكل بگيرد. پس هدف سواد زندگي مجازي بيان ضرورت نوعي علم كاربردي و اخلاق‌محور است تا امكاني به نام فضاي مجازي، انسان و زندگي انسان را درست متحول كند تا فناوري به ما كمك و خدمت كند و به ما آسيب نرساند! تا دنياي مجازي سالم و زيبايي داشته باشيم.
عضو انجمن سواد رسانه‌اي ايران