«اعتماد» در گفتوگو با تحليلگران سياسي راهكار عبور از بحران براي مقابله با دشمن را بررسي ميكند
انسجام براي مقابله با تهديدات بيروني
گروه سياسي
در روزهايي كه تهديدات خارجي و بيروني عليه ايران به بالاترين حد رسيده، هيچ عاملي به اندازه انسجام اجتماعي و اتحاد ملي به كار كشور نميآيد. گزارههايي كه قويتر از هر پدافند و ظرفيت نظامي ميتوانند از تماميت ارضي ايران دفاع كرده و طمع دشمنان براي دست درازي به ايران را بياثر سازد. اينجاست كه بسياري از تحليلگران و دلسوزان كشور حسرت همه فرصتهاي از دست رفتهاي را ميخورند كه در ايران طي سالها و حتي ماههاي اخير براي افزايش انسجام و اتحاد وجود داشت و به دلايلي چون جهتگيريهاي سياسي و جناحي بر باد رفت. آخرين نمونه از اين ظرفيت بالنده ايرانيان در جريان جنگ 12 روزه ظهور كرد كه بسياري از ايرانيان را ذيل تماميت ارضي گرد هم آورد.پس از جنگ اما بهرغم همه هشدارها و تذكارهاي دلسوزان كه بايد از اين ظرفيت حفاظت كرد و دامنههاي آن را ارتقا داد، باز هم به مطالبات مردم بيتوجهي شد تا جايي كه شد آنچه نميبايست .
امروز نيز بسياري از كارشناسان و دلسوزان معتقدند كه تنها راه برونرفت از مشكلات تن دادن به خواستههاي مردم و پيگيري مطالبات آنان است. اصلاحات ضروري كه با محوريت دولت بايد آغاز شود تا مردم احساس كنند، جدي گرفته ميشوند. احمد تركنژاد، استاندار اسبق و تحليلگر و مهدي شيرزاد، فعال سياسي در گفتوگو با «اعتماد» يكبار ديگر همان روايتهايي را شرح ميدهند كه طي سالهاي اخير بارها از زبان دلسوزان كشور خارج شده است. اينكه بايد مطالبات مردم را پاسخ داد، صدا و سيما را به رسانهاي براي همه ايرانيان بدل ساخت و سياست تنشزدايي با جهان پيراموني را در پيش گرفت. به اعتقاد اين تحليلگران در شرايطي كه دشمنان با زبان تهديد سخن ميگويند تنها از طريق جادوي انسجام و مشاركت مردم است كه ميتوان بحرانها را يكييكي پشت سر گذاشت. براي كشاندن مردم در صحنه ذيل نام ايران هم بايد مطالبات آنها را پاسخ داد و زمينه يك زندگي آبرومند را براي ايرانيان فراهم ساخت.
احمد تركنژاد: براي مقابله با تهديدات بيروني به انسجام نياز است
احمد تركنژاد، فعال سياسي و عضو كميته راهبردي دولت چهاردهم در گفتوگو با «اعتماد» در خصوص شرايط امروز كشور و چگونگي افزايش مشاركت مردم ميگويد: «براي عبور از بحران بايد بر معيشت مردم تمركز داشت. تامين حداقلهاي زندگي بايد مدنظر قرار گيرد. اين امكانپذير است، اما بايد به 2مساله تمركز كنيم؛ يك، كارآمدسازي مديريت كه موضوع مهمي است و دوم، مبارزه بيامان با فساد و رانتخواري و ويژهخواري. در اين امر هم نبايد پردهپوشي كرد. حتي اگر وزيري و مقام بالاتر ديگر هم فساد كرد بايد نتيجه فساد خود را شفاف ببيند. مگر 2وزير دولت قبل نبودند كه در فساد چاي دبش دست داشتند، برخورد با مفسدين يك مساله اعتمادساز است. مردم در سطوح مختلف مطالباتي دارند، اما مساله معيشت يك موضوع كليدي است. نخستين نياز جامعه بر اساس هرم مازلو، معيشت و امنيت است. اين دو مورد بسيار كليدي هستند.»
اين كارشناس سياسي يادآور ميشود: «در رابطه با مساله معيشت مردم بايد اقدامات فوري صورت گيرد. اين بهبودهاي اقتصادي نه با حرف، بلكه با عمل صورت ميگيرد. ناكارآمديهاي مديريتي كشور را گرفتار كرده است. پس از بهبود معيشت، سيستم ميتواند به ساير نيازهاي جامعه پاسخ دهد.» تركنژاد در پاسخ به اين پرسش «اعتماد» كه چگونه ميتوان در برابر تهديدات خارجي، زمينههاي افزايش مشاركت را فراهم كرد؟ ميگويد: «ايران در اين 45 سال گذشته همواره با تهديد بيروني مواجه بوده است. امروز هم در يك شرايط فوقالعاده جدي از نظر تهديدات بيروني قرار دارد. اين تهديدات بيروني در طول تاريخ معاصر كشور همواره با مشاركت مردم رفع شده است. اگر امروز بخواهيم وحدت و انسجام شكل بگيرد بايد سرمايههاي اجتماعي ايران بازتوليد شوند. بايد به دنبال راهكارهايي بود كه اعتماد مردم جلب شود. امروز اميد ساختن مهمترين دستور كار دلسوزان ايران است. مردم بايد ببينند كه بهبودي در وضعيت و مطالبات آنها رخ داده است تا زخمهاي قبليشان مرهم پيدا كند.» او يادآور ميشود: «هر زمان كه مردم در بطن رخدادها حضور داشتند و از كشور و تماميت ارضيشان دفاع كردهاند، طرحهاي دشمنان بيروني به سنگ خورده است. امروز هم بايد به همين مردم تكيه كرد. نبايد كاري كرد كه مردم احساس كنند مطالبات آنها از سوي سيستم مورد توجه قرار نميگيرد. معتقدم در صورتي كه به دولت فضا و امكان اجراي ايدههاي اصلاحياش داده شود، بخش مهمي از اين نيازها پاسخ داده ميشود.» تركنژاد با اشاره به اينكه بايد به سبك زندگي مردم و نياز آنها به يك زندگي آرام و بيتنش پاسخ داده شود، ميگويد: «مردم ايران هم مانند هر شهروند ديگري در هر نقطهاي از جهان به آرامش، رفاه و رشد نياز دارند. نظام حكمراني بايد زمينهاي فراهم كند تا ايرانيان هم بدون تنش و التهاب و نگراني از گراني ارز و مسكن و طلا، زندگي روتين خود را داشته باشند. معتقدم اين مهم با توجه به ظرفيتها و پتانسيلهاي كشور در دسترس است. از سوي ديگر نبايد با مردم به گونهاي رفتار كرد كه مردم احساس كنند مطالبات آنها براي حاكميت جدي نيست و به آن توجه نميشود. در صورت اتخاذ چنين ضرورتهايي معتقدم ميتوان معادله نارضايتيهاي اخير را حل كرد و سطح تنشهاي اجتماعي و عمومي كشور را كاهش داد.»
مهدي شيرزاد: كشور به اصلاحات فوري نياز دارد
مهدي شيرزاد، فعال سياسي در گفتوگو با «اعتماد» در واكاوي رخدادهاي اخير كشور و راههاي برونرفت از بحران ميگويد: «به نظر ميرسد مطابق معمول تصميمسازان كشور با فروكش كردن بحران فقط به جمع كردن بحران و پاك كردن صورت مساله ميانديشند و هنوز به فكر حل معادلات بغرنج كشور نيستند. اغلب با عينك امنيتي به مسائل اجتماعي و معيشتي نگاه ميشود و درك و تحليل درستي هم از شرايط وجود ندارد. بنابراين تلاش رييسجمهور براي واكاوي علمي و تحليلي رخدادهاي اخير داراي اهميت است. امروز بيش از هر زمان ديگري به اين ارزيابيهاي عالمانه و شفاف نياز داريم. اين روزها با توجه به تهديدات بيروني بيش از هر زمان ديگري نياز به وحدت و انسجام عمومي احساس ميشود. اما مسائل كشور مبتني بر اين نيازها پيش نميرود. معتقدم بايد از جامعه دلجويي كرد و به مطالبات مردم پاسخ فوري داد.» اين تحليلگر در ادامه صحبتهايش در بيان مصاديق اين تحولات و اصلاحات ميگويد: «به نظرم چند نكته ضروري بايد مدنظر قرار گيرد؛ نخست اينكه ايران نميتواند هم با دشمن خارجي در نبرد باشد و هم در عرصه داخلي در تنازعات اجتماعي و عمومي گرفتار شود و با طيفهاي مختلف دست به گريبان باشد. مساله اين است كه بخشي از جريان اصولگرا يك پايگاه حمايتي 30درصدي براي خود ميبيند و همه تمركز خود را گذاشته تا اين 30درصد را راضي نگه دارد. همه ظرفيتهاي كشور به نفع اين 30درصد به كار گرفته ميشود، چراكه اين 30درصد صاحب كشور تلقي ميشوند. اين تصور وجود دارد كه با تكيه بر اين 30درصد ميتوان همه بحرانها را حل كرد. اين نگاه دير يا زود ايران را با معضلات بسياري مواجه ميكند.» او ادامه ميدهد: «مساله دوم اين است كه سطح خشونت در جامعه را بايد كاهش داد. متاسفانه به هر دليلي سطح خشونت در رخدادهاي اخير بالا بوده است. درباره مديريت خود بحران حرفهاي بسياري وجود دارد كه در جاي خود بيان ميشود. اما امروز كه بحران تمام شده، نبايد به تنازعات دامن زد. حرفهايي كه درباره مصادره اموال و صدور برخي احكام زده ميشود چه پشتوانه حقوقي و قانوني دارند؟ فرض كنيد فردي اصلا دعوت به كار خطايي كرده، در قانون هم ذكر شده كه براي اين كار خطا چه بايد كرد. اظهاراتي كه امنيت سرمايهگذاري و كسب و كار را از ميان ميبرد و التهاب شكل ميدهد چرا مدام ترويج ميشود. اين صدا و سيما چرا اينقدر در آتش خشم و بحران ميدمد؟» شيرزاد با اشاره به اينكه مردم ايران مانند همه شهروندان در هر نقطهاي از جهان ميخواهند زندگي عادي داشته باشند، ميگويد: «اين مردم بين روايت ايران اينترنشنال و روايت شبكه خبر گير افتادهاند.
هر دو روايت را هم اغراقآميز ميدانند، چراكه در اين كشور زندگي ميكنند و واقعيتها را ميشناسند. بنابراين همه بايد تلاش كنيم سطح خشونت و التهاب را كاهش دهيم. نبايد به مردم چنگ و دندان نشان داد و جامعه را دچار استيصال و بيپناهي ساخت. رييسجمهور اين كشور رييس همه مردم ايران است. برخلاف اصولگرايان آقاي پزشكيان خود را رييسجمهور همه ايرانيان در هر نقطهاي از جهان ميداند و تلاش ميكند مطالبات همه ايرانيان را دنبال كند. بايد به دولت مجال اصلاح امور را داد.» او يادآور ميشود: «نكته سوم اين است كه بايد به نيروهاي ميانه مجال كنشگري داد. متاسفانه هر نيروي ميانهاي در كشور حذف شدهاند. صدا و سيما انحصاري است و تنها يك نظر را بازتاب ميدهد. رسانه ملي دربست در اختيار جريان آقاي جليلي قرار دارد. ايراد ندارد چند ديدگاه ديگري هم در اين رسانه حضور داشته باشند. اصرار به بازتاب يك ديدگاه باعث ميشود مرجعيت رسانهاي از بين برود. ديگران هم حق دارند در دفاع از منافع ملي، دفاع از مصالح عمومي ايرانيان و... صحبت كنند. چرا بايد فقط صداي پهلوي در دنيا شنيده شود؟ به اين دليل است كه همه صداهاي ممكن به دست خودمان بسته شده است.» شيرزاد در پايان ميگويد: «چهارمين نكته مرتبط با مطالبات مردم است. دهكهاي محروم جامعه، مطالبات معيشتي جدي دارند. طبقه متوسط هم مطالبات خاص خود را دارند كه جدا از مسائل اقتصادي، مطالبات اجتماعي و فرهنگي و سبك زندگي را شامل ميشود. دولت تلاش ميكند مطالبات مردم را محقق كند، اما ديگر نه بودجهاي باقي مانده و نه ظرفيت و ارتباطي كه بر مبناي آن بتوان ايدههاي دولت را محقق كرد. در يك كلام ميگويم، تغيير جهتهاي بزرگ بايد رخ دهد تا جامعه از دگرگونيهاي عظيم و منجيخواهي منصرف شود.»