دکتر ياشيل احدي مقدم* - www.doctoryashil.com
خوانندگان محترم مي توانند پرسش هاي خود را با ذکر سن، محل سکونت و شرح مختصري از مشکل و هر موضوعي که در يافتن علت کمک کند، مطرح سازند تا پاسخ داده شود. براي طرح پرسش هاي خود مي توانيد با آدرس info@doctoryashil.com مکاتبه کنيد.
---
-بچه که بودم (حدود 13 سال پيش) قسمتي از دندان پيش من شکست و به اصطلاح خيلي بدريخت شد. چه کاري مي توانم در اين رابطه انجام دهم؟
در ابتدا بايد با عکس راديولوژي مطمئن شويم که آيا دندان شکسته نياز به عصب کشي دارد يا خير که با توجه به اينکه دندان شما سال هاست به اين صورت مانده و علائمي از درد و ناراحتي اعلام نکرده ايد، به نظر دندان نياز به عصب کشي نداشته باشد. براي رفع عيوب تقارن و لب پريدگي ها و شکستگي هاي کوچک دندان هاي قدامي، استفاده از روکش هاي لمينيت روش مناسبي است. براي اين کار در يک جلسه از دندان شما قالب گرفته مي شود و در جلسه ديگر، لمينيت (که روکش چيني نازکي است) روي دندان نصب مي شود. مزيت اين روش نسبت به ساير انواع روکش، تراش کمتر دندان و ايجاد تغيير و دستکاري کمتر در بافت دندان است. علاوه بر آن، روکش هاي لمينيت، ظاهر زيباتر و طبيعي تري دارند. روش مناسب ديگر، استفاده از مواد همرنگ دندان (کامپوزيت) و بازسازي دندان به شکل اوليه است. خود من معمولاً در طرح درمان هايم در دندان هاي پيشين فک پايين بيشتر اين روش را برمي گزينم. اين روش نيز زيبايي و مقاومت لازم را دارد.
-من در محيط خانه آرامش ندارم. مادرم 24 سال است که از بيماري ناراحتي اعصاب (پارکينسون) رنج مي برد. من هم از اين موضوع ناراحتم. شب ها در خواب دندان هايم را به هم فشار مي دهم. نيمه هاي شب از درد بيدار مي شوم. احساس مي کنم دندان هايم در حال ترک خوردن است. هر موقع عصبي مي شوم دندان هايم را به هم فشار مي دهم، به طوري که از صدايي که در گوشم مي پيچد يا از درد زياد مي فهمم دوباره فشار وارد شده.
من تخصصي در زمينه روانشناسي و مشاوره هاي اينچنيني ندارم و هميشه در دانشگاه و کتاب هاي مختلف، ما را از دخالت و اظهارنظر بي مورد در مسائلي که تخصص در آن نداريم (به ويژه مسائل عاطفي و روانشناسي) بر حذر داشته اند. به همين دليل قبل از اينکه با توصيه هايم اوضاع را خراب تر کنم از اظهارنظر خودداري مي کنم، توصيه مي کنم به متخصص، مراجعه و چاره جويي کنيد. در حد حرفه خودم عرض مي کنم ناراحتي هاي روحي يا عاطفي يا عصبي، توجيهي براي دندان قروچه کردن يا رعايت نکردن بهداشت دهان و دندان يا استفاده از قرص هاي مسکن نيست. دندان قروچه مداوم ممکن است باعث ساييده شدن و کوتاه شدن دندان (به ويژه دندان هاي جلو)، آسيب به لثه ها، سست شدن استخوان هاي نگهدارنده دندان در لثه و لق شدن و افتادن دندان، دردناک شدن دندان، کوتاه شدن ارتفاع صورت و شکل نازيباي فک ها و دندان ها، شکستن ميناي دندان و پرکردگي ها، مشکلات مفاصل فک، حساس شدن دندان ها، سردرد و ... شود.
مقاله مستقلي در اين زمينه نوشته ام که در روزنامه اعتماد منتشر شد و آرشيو روزنامه و سايت من موجود است. مي توانيد با مراجعه به آن مقاله در جهت رفع اين مشکل (که با توجه به سابقه يي که از خود فرستاده ايد، به نظرم اساسي ترين دليل ايجاد مشکلات مختلف در شماست) اقدام کنيد. به احتمال زياد دندانپزشک براي شما وسيله يي به نام «نايت گارد» تجويز خواهد کرد و از شما خواهد خواست شب ها در دهان خود قرار دهيد. موضوعاتي در زمينه هاي روانشناسي جامعه به ذهنم رسيده و هميشه در فکر بودم از همکار محترم روانپزشک در همين صفحه روزنامه (جناب دکتر اوحدي) خواهش کنم در اين زمينه ها من را راهنمايي کنند.
- يکي از اين مسائل، دليل اظهارنظرها و رهنمودهاي حکيمانه و از سر خيرخواهي افراد به همديگر در زمينه هاي غيرتخصصي شان است، چه در روش هاي پرهيز و رعايت مسائل پزشکي و چه در ساير مسائل. موضوع برداشت و نتيجه گيري استقرايي و تمثيل وار از مسائل پزشکي و علمي را نيز به آن مي افزايم.
- مساله ديگر نيز واشکافي همان سنتي است که در يکي از مقاله هايم آن را «رسم خطابخشي و عيب پوشي» ناميدم، به شکلي که ابا داريم اشکالات و ايرادهاي دوست يا همکار يا طرف مقابل مان را با خودش مطرح کنيم و از رک گويي و بدون تعارف صحبت کردن طفره مي رويم.
-آيا عکس تمام فک براي تشخيص پوسيدگي هاي زير آمالگام و کناره دندان ها که ديده نمي شوند، کافي است؟
عکس تمام فک (OPG) ابزار بسيار مناسبي براي تشخيص پوسيدگي هاي زير ترميم ها و نيز گوياي بسياري از مشکلات دهان و دندان است و کمک بسزايي در انتخاب روش درمان و ارائه طرح درمان مي کند. البته لازم به ذکر است که در برخي موارد (به ويژه بررسي دقيق تر پوسيدگي هاي بين دنداني) اين عکس ها نشانگر برخي جزييات نيستند و براي بررسي هاي دقيق تر، عکس هاي راديولوژي ديگري مورد استفاده قرار مي گيرد.
*جراح، دندانپزشک