پنج شنبه، 23 مهر 1388 - شماره 2077
   
 
صفحه نخست :: روزنامه :: پزشكي
نگاهي به لزوم تنظيم ساعت خواب و بيداري
نقش خواب در سلامت و بيماري

ترجمه؛ زهرا عباسپورتميجاني

حفظ سلامتي شما به همان اندازه که به ورزش منظم و رژيم غذايي مناسب نياز دارد، به خواب کافي هم وابسته است. در نوشته زير سعي مي کنيم دليل اين وابستگي را دريابيم.

---

«بنياد ملي خواب امريکا» در تحقيقي که در سال 2005 انجام داد، نشان داد در مقايسه با سال 1988 تعداد بيشتري از امريکاييان، کمتر از شش ساعت در شب مي خوابند و متوسط خواب شبانه در طول روزهاي غيرتعطيل شش تا هشت ساعت است که براي استراحت مناسب شبانه ناکافي است. همچنين نظرسنجي اين بنياد نشان داد 75 درصد امريکاييان، دست کم يکي دو شب در هفته با مشکل خواب روبه رو هستند. زنان (به خصوص) در معرض مشکلات خواب قرار دارند و بيشتر از مردان از مشکلات خوابيدن شکايت مي کنند و احتمال بيشتري دارد که در طول روز احساس خواب آلودگي کنند. اما مشکلات خوابيدن تا چه حد مي تواند بر سلامتي تاثير بگذارد؟ شواهد به دست آمده از حوزه نسبتاً جديد «پزشکي خواب» بيانگر آن است که کمبود خواب مي تواند در بيماري هاي گوناگوني از جمله وقفه حافظه، اشکال در يادگيري و معطوف کردن توجه به يک موضوع، بيماري هاي قلبي، چاقي، اختلالات خلقي و نقص ايمني نقش داشته باشد.

بعضي پژوهش ها، حتي کمبود خواب را با سرطان مرتبط مي کنند. معمولاً يک يا دو شب بي خوابي، چندان مايه نگراني نيست. نگراني بزرگ تر، کمبود مزمن و جزيي خواب است يعني عدم توانايي به خواب رفتن به حد کافي در شب هاي متوالي. اين امر مي تواند به اين علت رخ دهد که شما دچار يک بيماري جسمي هستيد که مانع به خواب رفتن شماست يا شايد براي تطبيق يافتن مقتضيات زندگي، زمان خواب خود را کم کرده ايد. از دست رفتن روال عادي خواب به هر علت که باشد تاثير زيان بخش خود را به جاي مي گذارد. پژوهشگران دريافته اند پس از دو هفته، افرادي که تنها چهار تا شش ساعت در شب مي خوابند، به همان اندازه افرادي که براي دو يا سه شبانه روز بيدار مانده اند دچار اختلال قوه شناختي مي شوند.

ما به چه اندازه خواب نياز داريم

به نظر مي رسد برخي از ما با شش ساعت خواب شبانه به وضعيت طبيعي مي رسيم، در حالي که براي افراد ديگر ممکن است 9 ساعت يا بيشتر خوابيدن در شب لازم باشد تا به حالت طبيعي برسند. کارشناسان براساس برداشت هاي باليني آزمايش ها و پژوهش هايي که در آن به افراد آزمودني اجازه داده مي شود ميزان «طبيعي» خواب شان را پيدا کنند، اعتقاد دارند براي اغلب افراد، 7 تا 9 ساعت خواب شبانه لازم است. هدف اين است که فرد صبح ها احساس سرزندگي کند و در طول روز بدون کمک گرفتن از مواد محرک يا ساير عوامل هوشيارکننده، بيدار و هوشيار باقي بماند. گرچه پژوهش بيشتري براي کاوش پيوندهاي ميان کمبود مزمن خواب و پيامدهاي بهداشتي خاص لازم است، اما در هر حال مي توان با اطمينان گفت خواب بيش از آن مهم است که در آن صرفه جويي کنيم. اگر تا به حال قانع نشده ايد که خواب کافي براي شما لازم است، شش دليل زير شايد شما را متقاعد کند.

1- يادگيري و حافظه؛ خواب به مغز کمک مي کند اطلاعات جديد را از طريق فرآيندي به نام «تثبيت خاطره» ثبت کند. اين فرآيند عمدتاً از طريق تجربه هايي روشن شده که در آنها، آزمودني ها در مورد انجام يک کار فکري آموزش داده مي شدند و سپس آنها را مورد آزمون قرار مي دادند. در برخي از اين تحقيقات، افراد تحت آزمايش پس از يک شب خوابيدن، شيوه هاي خلاقانه تر و خردمندانه تري را براي حل مساله کشف کردند. پژوهش ها در دانشگاه هاروارد نشان داده عملکرد در برخي کارهاي فکري با ميزان خواب REM (دوره يي از خواب که با حرکت سريع چشم يا با رويا ديدن همراه است) در فرد مرتبط است. تحقيقات ديگر نشان دهنده نقش ويژه خواب اول شب (خواب غير REM) در تثبيت خاطرات است.

2- سوخت وساز و وزن؛ اين مساله که اضافه وزن مي تواند باعث اختلالات خواب، مانند قطع تنفس گذراي حين خواب شود کاملاً ثابت شده است، اما بررسي ها در آزمايشگاه هاي خواب نشان مي دهد عکس اين قضيه هم صادق است. محروميت مزمن از خواب، ممکن است باعث اضافه وزن شود. چگونه؟ از طريق تغيير دادن سوخت و ساز بدن. مثلاً عمل آوردن و ذخيره مواد کربوهيدراتي و تحريک کردن آزادي بيشتر کورتيزول که يک هورمون استرس است. کورتيزول زياد با افزايش چربي شکمي ارتباط داده شده است. کمبود خواب همچنين سطح «لپتين» (هورموني که اشتها را مهار مي کند) را مي کاهد و ميزان «گرلين» (يک هورمون تحريک کننده اشتها) را مي افزايد، بنابراين در مجموع فرد به خوردن غذا ترغيب مي شود.

3- ايمني؛ شاهدي وجود ندارد که ما هيچ گاه واقعاً بتوانيم با کمبود مزمن خواب سازگار شويم. کمبود خواب مي تواند به گرايش به خواب رفتن روزانه از جمله چرت زدن هاي لحظه يي در طول روز منجر شود که هنگامي رخ مي دهد که فعاليت موج مغزي مربوط به خواب بر امواج مغزي مربوط به بيداري غلبه مي کند. اين وقفه هاي هوشياري ممکن است باعث سقوط فرد يا اشتباهات شغلي مانند خطاهاي پزشکي، اتفاقات ترافيک هوايي و حوادث جاده يي شود. برآوردهاي «اداره ملي ايمني ترافيک بزرگراه ها» در امريکا بيانگر آن است که هر سال خواب آلودگي باعث بيش از 100هزار حادثه رانندگي و در نتيجه آن 76هزار مجروح و 1500 مورد مرگ ومير مي شود.

4- خلق وخو/کيفيت زندگي؛ کمبود خواب (چه کوتاه مدت و چه درازمدت) ممکن است به بروز علائمي چون تحريک پذيري، بي قراري، ناتواني در تمرکز و کج خلقي منجر شود که بيانگر وجود مشکلات رواني مانند اضطراب و افسردگي هستند. کمبود خواب ممکن است آنقدر شما را خسته کند که روابط خانوادگي تان را با همسر و فرزندان تان به هم بزند. خواب کم بر توانايي کارکردن شما هم تاثير مي گذارد. اختلالات خواب مثل بي خوابي و قطع تنفس گذراي انسدادي حين خواب با افسردگي ارتباط دارد البته اين ارتباط پيچيده است و رابطه علي و معلولي ميان آنها چندان روشن نيست. اخيراً يک بررسي، نشان دهنده آن بوده که در افرادي که دچار قطع تنفس حين خواب به علت انسداد مجاري تنفسي هستند در صورت درمان با وسيله يي که مداوماً با فشار مثبت، هوا را به درون مجاري هوايي مي راند و در نتيجه مجاري هوايي را باز نگه مي دارد و تنفس حين خواب را بهبود مي بخشد، علائم همراه افسردگي نيز در آنها برطرف مي شود.

5- سلامت قلب و عروق؛ در حال حاضر اطلاعات زيادي در مورد اثر کمبود مزمن خواب روي سلامت قلب و عروق نداريم، اما اختلالات وخيم خواب مثل بي خوابي يا قطع تنفس انسدادي با عوارضي مثل فشارخون بالا و افزايش سطح هورمون هاي استرس در خون، اختلالات ريتم قلب و افزايش التهاب همراهند. قطع تنفس حين خواب همچنين با اختلال در سوخت وساز گلوکز هم همراه است که ممکن است به ديابت نوع دو بينجامد که خود يک عامل خطرساز عمده ديگر براي بيماري قلبي است. يک بررسي در مورد سلامت پرستاران در امريکا انجام شده که نشان مي دهد زناني که کمتر از پنج ساعت يا بيشتر از 9 ساعت در شبانه روز مي خوابند احتمال بيشتري دارد که نسبت به افرادي که هفت تا هشت ساعت در شبانه روز مي خوابند، به بيماري قلبي دچار شوند.

6- دفاع از بدن، پيشگيري از سرطان؛ دانشمندان دريافته اند محروميت از خواب، کارکرد ايمني را تغيير مي دهد و از جمله فعاليت سلول هاي ايمني کشنده عوامل مهاجم را مي کاهد. البته در حال حاضر همه مکانيسم هاي دخيل در اين امر روشن نيستند. براي مثال معلوم شده کمبود خواب در حدود زمان واکسيناسيون براي آنفلوآنزا باعث کاهش توليد پادتن هاي ضدآنفلوآنزا مي شود. داشتن خواب کافي همچنين ممکن است به مبارزه با سرطان هم کمک کند. پژوهشگران دانشگاه هاروارد نشان داده اند زناني که در شيفت شب کار مي کنند در معرض خطر بيشتر ابتلا به سرطان پستان و روده بزرگ هستند و ارتباط اين دو ممکن است مربوط به هورمون ملاتونين باشد. ملاتونين هورموني است که به وسيله غده صنوبري مغز هنگام شب و در تاريکي توليد مي شود و به ما کمک مي کند به خواب رويم. نور مصنوعي در شب توليد ملاتونين را دچار وقفه مي کند. دانشمندان دانشگاه هاروارد همچنين دريافته اند زنان داراي ميزان هاي پايين ملاتونين صبحگاهي، در معرض خطر بيشتر ابتلا به سرطان پستان قرار دارند. پژوهش هاي ديگر نيز نشان داده اند ملاتونين باعث کاهش توليد استروژن از تخمدان مي شود (استروژن هورموني است که رشد سلول هاي سرطاني پستان را تحريک مي کند).

راه هايي براي بهتر خوابيدن

- منظماً ورزش کنيد، اما در طول سه ساعت باقيمانده به زمان خواب تان ورزش نکنيد.

- از مصرف نوشيدني هاي کافئين دار از بعدازظهر به بعد خودداري کنيد.

- از مصرف داروهايي که حاوي موادي هستند که شما را در شب بيدار نگه مي دارند و باعث خواب آلودگي روزانه شما مي شوند، خودداري کنيد.

- زمان منظمي را براي خوابيدن و بيدار شدن تعيين و از چرت زدن اجتناب کنيد.

- درجه حرارت بستر خواب تان را متعادل نگه داريد (خنک بودن بستر از گرم بودن آن بهتر است).

- اگر دچار مشکلات مزمن خواب هستيد با پزشک متخصص مشورت کنيد.

www.health.harvard.edu

خودتان را از خواب خوب محروم نکنيد
پزشکان و پژوهشگران اغلب از پرسشنامه زير که «مقياس خواب آلودگي اپ ورث» ناميده مي شود براي اندازه گيري ميزان محروميت از خواب استفاده مي کنند. پرسشي که از شما به عمل مي آيد اين است که آيا در موقعيت هاي زير چرت مي زنيد يا به خواب مي رويد؟ برحسب ارزيابي تان در هر مورد، چه نمره يي به خود مي دهيد؟ 0= امکان ندارد، 1= با احتمال کم، 2= با احتمال متوسط، 3= با احتمال زياد.

موقعيت ها

1- نشستن و خواندن

2- تماشاي تلويزيون

3- بي حرکت نشستن در يک مکان عمومي

4- مسافرت يک ساعته با ماشين، بدون وقفه

5- دراز کشيدن در بعدازظهر براي استراحت

6- نشستن و صحبت کردن با ديگري

7- آرام نشستن پس از صرف ناهار

8- چند دقيقه درون ماشين در ترافيک گير کردن

جمع کل نمره ها؛ اگر نمره کل شما 9 يا بيشتر باشد نشان دهنده آن است که دچار مشکل خواب هستيد.
فهرست مهم ترين و پرمصرف ترين داروهاي جهان
بازار 602 ميليارد دلاري دارو
متخصصاني از مراکز مختلف جهاني از جمله سازمان دارو و غذا، دانشگاه گلاسکو و انجمن علوم آزمايشگاهي امريکا به همراه مورخ پزشکي «استفان گرينبرگ» ليستي از مهم ترين و پرمصرف ترين داروهاي جهان را ارائه کرده اند.

اين ليست براساس درخواست وب سايت WebMD از متخصصان به منظور تعيين برترين داروها در قالب يک ليست ارائه شد. داروهايي مانند «انسولين»، «پني سيلين»، واکسن «آبله»، «آسپيرين» و «مورفين» از جمله داروهايي هستند که شکي در پرمصرف بودن آنها در جهان وجود ندارد. در عين حال داروهايي مانند «اتر» اولين داروي بيهوشي جهان يا «سالوارسان» اولين داروي شيمي درماني جهان نيز جايگاه ويژه يي در ليست به خود اختصاص داده اند. در بخش هاي مختلف فهرست گرافيکي اسامي ارائه شده از پرمصرف ترين و مشهورترين داروهاي جهان نام اين داروها به چشم مي خورد.

پرمصرف ترين و مشهورترين داروها

- «انسولين» داروي مخصوص درمان بيماري ديابت که در سال 1920 در کانادا ابداع شد.

- «پني سيلين» اولين آنتي بيوتيک جهان که در سال 1928 در انگلستان ابداع شد و بدون حضور آن حدود 75 درصد از جمعيت کنوني جهان در اثر بيماري هاي عفوني از بين مي رفتند.

- «واکسن آبله» ابداع دانشمند انگليسي در سال 1876 است که به عنوان اولين واکسن جهان نيز شناخته مي شود. اين دارو باعث ريشه کن شدن بيماري آبله از جهان شد.

- «مورفين» که در سال 1804 در آلمان توليد شده است و به عنوان يکي از قدرتمندترين مسکن ها همچنان مورد استفاده قرار مي گيرد از ديگر داروهاي مهم جهان به شمار مي رود.

- «سالوارسن» نيز داروي ديگري است که در سال 1909 درآلمان و به منظور درمان بيماري سيفليس ابداع شده است.

- «آسپيرين» توليدشده در سال 1853 توسط دانشمندان آلماني نيز به عنوان اولين داروي جهان شناخته مي شود که براي درمان بيماري هاي ساده و دردهاي جزيي از گذشته تاکنون به صورت رايجي استفاده شده است. در حال حاضر سالانه 40 هزار تن متريک (تن هزار کيلويي) در جهان مورد استفاده قرار مي گيرد.

- «تورازين» به عنوان اولين داروي درمان اختلالات رواني که توسط فرانسوي ها در سال 1951 ابداع شده است، بزرگ ترين دستاورد درمان بيماري هاي رواني در جهان شناخته مي شود.

- «قرص هاي ضدبارداري» توليد شده در سال 1957 در ايالات متحده و «اتر» اولين داروي بيهوشي جهان که در سال 1846 در امريکا توليد شده است نيز از ديگر داروهاي مشهور و پراستفاده در جهان به شمار مي روند.

پرفروش ترين داروهاي جهان

به گزارش مهر، بخش جالب توجه ديگر اين ليست به ليستي از پرفروش ترين داروهاي جهان در سال 2006 تعلق دارد که توسط نشريه فوربس ارائه شده است. فوربس در اين ليست اعلام کرده است در سال 2006 در حدود 602 ميليارد دلار دارو در سرتاسر جهان به فروش رفته است.

پرفروش ترين داروي اين ليست در سال 2009 به داروي «ليپيتور» داروي کنترل کلسترول خون تعلق دارد که 9/12 ميليارد دلار فروش داشته است. در ادامه اين ليست داروي قلب «پلاويکس» با 9/5 ميليارد دلار، داروي قلب «نکسيوم» با 7/5 ميليارد دلار، داروي مخصوص آسم «آدوير» با 3/5 ميليارد دلار، داروي کلسترول «زوکر» با 3/5 ميليارد دلار، داروي فشارخون «نوروسک» با 5 ميليارد دلار، داروهاي درمان اسکيزوفرني «زيفرکسا» و «ريسفردال» به ترتيب با 7/4 و 4 ميليارد دلار، داروي قلب «پريواسيد» با 4 ميليارد دلار و داروي ضدافسردگي «افکسور» با 8/3 ميليارد دلار به پرفروش ترين داروهاي جهان در سال 2006 تبديل شده اند. در اين فهرست گرافيکي اسامي تاثيرگذارترين داروهاي جديد در دنيا نيز منتشر شده است که به داروهايي مخصوص ديابت، پوکي استخوان، گرفتگي عروق، پيوند اعضا، مسکن ها و ديگر عوارض فيزيکي اختصاص دارند.
راهنمايي هايي براي سلامت دندان
من دندانپزشکم را دوست دارم
دکتر ياشيل احدي مقدم* - www.doctoryashil.com

خوانندگان محترم مي توانند پرسش هاي خود را با ذکر سن، محل سکونت و شرح مختصري از مشکل و هر موضوعي که در يافتن علت کمک کند، مطرح سازند تا پاسخ داده شود. براي طرح پرسش هاي خود مي توانيد با آدرس info@doctoryashil.com مکاتبه کنيد.

---

-دختري 29 ساله هستم. دو سال پيش دو تا از دندان هاي جلويي ام را به دليل کج بودن و نافرم بودن به توصيه دکتر روکش کردم و هفت هشت ماه بعد وسط دندانم سياه شد. به دکتر رفتم که گفت بايد عصب کشي شود و عصب دندانم سياه شده بود که کشيده شد و روکشم را هم عوض کرد. مدتي بعد هم دومين دندانم به همان شکل شد و از آن به بعد لثه هايم به شدت حساس شده و گاهي هم حالت سنگيني با خارش در دهانم دارم.

با توجه به اينکه دندان (و به خصوص وسط دندان) از روي روکش ديده نمي شود، مي توان حدس زد منظورتان سياه شدن لثه در محل بين دو دندان است. برداشت من اين است که لثه هاي شما به فلز موجود در روکش حساس بوده يا اينکه روکش به درستي نصب نشده و باعث تحريک و حساسيت لثه ها شده است. در صورتي که به فلز حساسيت داريد، توصيه مي کنم روکش هايتان را با روکش هاي بدون فلز (تمام سراميک) تعويض کنيد و پيش بيني مي کنم با از بين رفتن عامل ايجادکننده حساسيت، التهاب لثه هايتان نيز بر طرف شود.

موضوع ديگري که در سوال تان بود و اصلاح مي کنم اين است که عصب دندان از روي دندان با چشم رويت نمي شود و اصولاً عصب سياه نمي شود (و کشيده هم نمي شود). واقعيت اين است که وقتي دندان پوسيده مي شود و پوسيدگي عصب دندان را درگير مي کند، عصب دندان (که کانال هاي آن در داخل ريشه ها قرار دارد) بايد از آلودگي و پوسيدگي پاک شود. براي اين کار نخست داخل کانال را با وسايل مخصوص پاکسازي مي کنند (که در اين مرحله اعصاب و عروق داخل آن نيز از بين مي رود) و سپس محل پاکسازي شده را با مواد مخصوص آن پر مي کنند و روي ريشه و روي تاج را با مواد مربوطه پر مي کنند. بهتر است قبل از انجام درمان روکش، پوسيدگي دندان زير روکش برداشته شود و در صورت لزوم عصب کشي پيش از انجام روکش انجام گيرد. البته در مورد شما ممکن است عدم رعايت صحيح بهداشت و شرايط محيط دهان تان باعث شده پوسيدگي از زير روکش ادامه يابد و نياز به عصب کشي باشد.

-خانمي 38 ساله هستم که بر اثر مسائلي تعدادي از دندان هاي خود را از دست داده ام که چه در خوردن غذا و چه در خنديدن اين موضوع بسيار عذابم مي دهد. به دکتر که مراجعه کردم گفتند بايد ايمپلنت کنم. من از ايمپلنت هيچ اطلاعي ندارم و در ضمن شديداً از دندانپزشکي مي ترسم به طوري که وقتي وارد دندانپزشکي مي شوم فشارم بالا مي رود و ضربان قلبم زياد مي شود. از طرفي مي خواهم دوباره دندان هاي خوبي داشته باشم و زيبايي قبلي خود را به دست آورم.

ايمپلنت روش پيشرفته و جديدي است که دندان به وسيله نوعي پيچ که از طريق جراحي درون استخوان فک قرار مي گيرد، در داخل دهان کاشته مي شود و روکش مخصوص ايمپلنت روي آن قرار مي گيرد. به اين شکل، بيماراني که دنداني را به کلي از دست داده اند، داراي دندان مي شوند. موفقيت اين روش مستلزم دارا بودن استخوان کافي و نداشتن مشکل تحليل لثه و فک در محل کاشت دندان است که بايد پيش از انجام عمل جراحي ايمپلنت، چاره يي براي اين مشکلات احتمالي انديشيد. اين روش که امروزه مورد استقبال بسياري قرار گرفته، به انسان کمک مي کند حس داشتن يک دندان واقعي را داشته باشد.

البته در صورتي که يک يا دو دندان در فواصل مناسب از بين رفته باشند و بيمار به دلايل شخصي يا پزشکي نخواهد يا نتواند از روش ايمپلنت استفاده کند، با روش هاي ديگري مانند روش بريج (روکش هاي چندواحدي) مي توان محل خالي دندان از دست رفته را پر کرد و ظاهر و کارکرد مناسبي نيز از دندان گرفت. از طرفي در افرادي که استطاعت مالي يا آمادگي براي انجام جراحي ايمپلنت ندارند، امکان استفاده از پلاک پارسيل نيز وجود دارد و بيمار مي تواند تا زمان مهيا شدن شرايط براي انجام ايمپلنت، از پلاک استفاده کند.

مساله ديگري که اشاره کرديد، واهمه از دندانپزشکي است که متاسفانه بسيار به اين مورد برخورده ام. بايد توجه داشته باشيد که درمان هاي دندانپزشکي تحت بي حسي موضعي و توسط افراد مسلط انجام مي گيرد و کليه مسائل مربوط به رعايت بهداشت و ايمني و ... توسط ايشان رعايت شده است. با اين حساب بعد از بي حس شدن، عموماً دردي احساس نخواهيد کرد. همچنين دندانپزشک تان مي تواند پيش از شروع درمان، کل پروسه درمان و تعداد جلسات لازم و کارهايي که انجام خواهد داد را براي شما توضيح دهد و از نگراني شما بکاهد. مسائلي مانند بالا رفتن فشار و تند شدن ضربان قلب از ترس هيبت دندانپزشکي نيز با اولين خاطره خوش از دندانپزشکي، به کلي رفع خواهد شد. خاصه آنکه انگيزه يي قوي مانند داشتن دندان هاي خوب و بازگرداندن زيبايي تان داريد. نکته ديگر آنکه در برخي شغل ها مانند دندانپزشکي، علاقه و اعتماد بيمار به منش و شخصيت دندانپزشک، تاثير بسيار زيادي در موفقيت درمان و نيز احساس ناراحتي کمتر در طول پروسه درمان دارد. روي تبليغات يکي از محصولات دندانپزشکي نوشته بود؛ «من دندانپزشکم را دوست دارم» که برايم جالب بود.

*جراح، دندانپزشک
عناوين اين صفحه
نقش خواب در سلامت و بيماري
خودتان را از خواب خوب محروم نکنيد
بازار 602 ميليارد دلاري دارو
من دندانپزشکم را دوست دارم
ساخت استخوان آرواره از سلول بنيادي
از شير گرفتن کودک به تدريج بايد صورت بگيرد
روشي نوين براي پيشگيري از خروپف
ضرورت وجود کلسترول براي سلول هاي مغزي

ساخت استخوان آرواره از سلول بنيادي
دانشمندان بخشي از استخوان آرواره را با استفاده از سلول بنيادي انسان بالغ درست کرده اند. آنها مي گويند اين اولين بار است که يک بافت استخواني پيچيده با اندازه يي مشابه آرواره طبيعي انسان با دقت و با اين روش ساخته شده است. دانشمندان اميدوارند بتوانند از اين روش نه فقط براي نقص هايي خاص در اين مفصل استفاده کنند بلکه همچنين به طور گسترده تر براي ترميم ساير استخوان ها به کار برند. نتيجه تحقيقي که در دانشگاه کلمبياي امريکا انجام گرفته، در نشريه آکادمي ملي علوم اين کشور منتشر شده است. استخواني که به طور دست ساز در شرايط آزمايشگاهي درست شده است، مفصلي به نام «تمپورومانديبولار» بوده است. کارکرد اين مفصل ممکن است در اثر ابتلا به بيماري آرتروز، آسيب يا نقص هاي مادرزادي با مشکل مواجه شود. با اينکه اين گونه مشکلات گسترده است، درمان شان آسان نيست. اين مفصل، ساختاري پيچيده دارد که امکان ترميمش را با پيوند زدن استخوان از قسمت ديگري از بدن انسان دشوار مي کند. در تازه ترين تحقيق از سلول هاي بنيادي موجود در مغز استخوان استفاده شده است. اين سلول هاي بنيادي در داربستي از جنس بافت استخواني کاشته شده اند و با استفاده از تصاوير ديجيتالي از آرواره بيمار، دقيقاً به شکل استخوان آرواره درآورده شده اند. در مرحله بعدي، اين سلول ها با استفاده از رآکتورهاي زيستي ويژه تکثير شده اند. اين سلول هاي تکثير شده قابليت آن را داشته اند که با همان ميزان مواد مغذي که در يک استخوان طبيعي يافت مي شود، با بافت استخواني آزمايشگاهي بياميزند. دکتر «گوردانا» که هدايت اين تحقيق را برعهده داشته است، گفت؛ «امکان پيوند استخوان که بر اساس ويژگي هر فرد و با سلول هاي بنيادي او ساخته شده است، روش هاي کنوني را که ما براي ترميم نقص هاي استخواني استفاده مي کنيم، متحول خواهد کرد.»


از شير گرفتن کودک به تدريج بايد صورت بگيرد
کودک بايد در دو سال نخست زندگي به طور کامل از شير مادر تغذيه کند و پس از آن با آغاز مصرف غذاي مکمل ، شير مادر به تدريج قطع شود. دکتر «مهران حکيم زاده» متخصص اطفال در گفت وگو با ايسنا اظهار داشت؛ «از شير گرفتن کودک بايد به تدريج و به مرور زمان انجام شود، زيرا شير مادر در دو سال نخست زندگي، تنها غذاي کودک بوده و به آن عادت کرده است و نمي توان به سرعت عادت غذايي کودک را تغيير داد.» وي افزود؛ «توصيه مي شود پس از دو سالگي، والدين دادن غذاي مکمل به کودک را آغاز کنند و متناسب با آن شير مادر را کاهش دهند.» دکتر «حکيم زاده» تصريح کرد؛ «براي گرفتن کودک از شير مادر توصيه مي شود ابتدا وعده روزانه شير مادر قطع شده و غذاي سفره جايگزين آن شود و پس از آن و در يک بازه زماني يک ماهه وعده شب نيز به طور کامل قطع شود.» وي خاطرنشان کرد؛ «با مشغول کردن کودک مانند بردن کودک به پارک مي توان حواس کودک را پرت کرد و زماني که گرسنه شد به او غذا داد. همچنين خوردن شير گاو نيز براي کودک لذت بخش است و مي توان پس از دو سالگي از آن استفاده کرد.» اين متخصص اطفال به مادران توصيه کرد؛ «پس از قطع شير مادر، کودک را بيش از حد به سينه خود نچسبانيد تا کودک مجدداً طلب خوردن شير مادر نکند.»


روشي نوين براي پيشگيري از خروپف
پژوهشگران موفق به ابداع روشي جديد براي درمان بيماراني شده اند که خروپف مي کنند. در اين روش که از فرکانس هاي راديويي استفاده مي شود با کمک حرارت بافت کام نرم دهان کوچک مي شود. محققان که اين شيوه جديد را ابداع کرده اند، معتقدند يک شيوه درماني موثر براي افرادي است که هنگام خواب خروپف مي کنند. اين پژوهش طي يک دوره سه ساله صورت گرفته است و تيم تحقيقاتي کارايي و اثرگذاري اين فرکانس هاي راديويي ترکيبي را روي کام نرم دهان در 60 بيمار ارزيابي کردند. پژوهشگران تاکيد کردند ويژگي تهاجمي اين شيوه درماني بسيار اندک است و تاثير بهبوددهنده قابل توجهي در اين بيماران داشته است. تحقيقات نشان داد قبل از عمل جراحي روي اين بيماران پس از دو جلسه درماني با روش جديد ميزان خروپف کردن در آنها در حد مطلوبي کاهش پيدا کرد. محققان تاکيد کردند 76 درصد از اين بيماران نسبت به استفاده از روش جديد درماني ابراز رضايت کردند. خروپف کردن از نشانه هاي ابتدايي بيماري وقفه تنفسي هنگام خواب است که عارضه خطرناکي است و جان بيماران را تهديد مي کند.


ضرورت وجود کلسترول براي سلول هاي مغزي
در حالي که همواره از کلسترول موجود در خون به عنوان يکي از سمبل هاي تهديدکننده سلامت فرد ياد مي شود، پژوهشگران سوئدي دريافتند کلسترول براي شکل گيري و رشد سلول هاي مغزي ضروري است. براساس نتايج تحقيق به عمل آمده در اين خصوص، فعاليت نورون هاي توليدکننده دوپامين در مرحله رشد مغز منوط به فعال سازي گيرنده خاصي در مغز است که فعال سازي اين گيرنده توسط شکل اکسيده شده کلسترول موسوم به oxysterol صورت مي گيرد. پژوهشگران معتقدند شکل يادشده از کلسترول اکسيده شده نقش مهمي در رشد بهتر سلول هاي توليدکننده دوپامين در مغز دارد که اين مساله کشف مهمي تلقي مي شود زيرا امکان دستيابي به شيوه هاي درماني جديد براي بيماري پارکينسون را ممکن مي سازد. از نظر اين پژوهشگران، سلول هاي عصبي توليدکننده دوپامين نقش مهمي در بسياري از پردازش ها و عملکردهاي مغزي ايفا مي کنند و از سوي ديگر همان سلول هايي هستند که در فرد مبتلا به پارکينسون مي ميرند، لذا کشف اخير مي تواند در توليد داروهاي پيشرفته تر در اين خصوص کمک موثري باشد.


روزنامه اعتماد
طراحی و پیاده سازی نرم افزار : شرکت ارتباطات نوین فرانام