فرزانه روستايي / froostaee@yahoo.com

حتي گذشت 30سال از پرونده تجاوز به يک دختربچه 13ساله نتوانست مانع دستگيري يکي از مشهورترين کارگردان هاي تاريخ سينما شود. رومن پولانسکي مشهور و کارگردان فيلم هاي مشهوري همچون «Rosemary Baby» و «شهر چيني» پريروز به محض ورود به خاک سوئيس از سوي پليس دستگير شد و در زندان به سر مي برد. ماجرا به 30سال پيش باز مي گردد که پولانسکي به خاطر تجاوز به يک دختربچه بازداشت شد و 43 روز را در زندان به سر برد. آن دختر 13ساله امروز 43 ساله است و با شکايت او دادستان لس آنجلس همچنان پيگير پرونده پولانسکي است.
30سال پيش پولانسکي وقتي متوجه شد که ممکن است به خاطر تجاوز به اين دختر به 50 سال زندان محکوم شود خانه و زندگي و همسرش را در امريکا گذاشت و از اين کشور فرار کرد. طي سه سال گذشته پولانسکي از ورود به کشورهايي که معاهده مبادله يا استرداد مجرمان را با امريکا امضا کرده اند خودداري کرد، اما تيمي از وکلاي طرفدار حقوق بشر که از حقوق دختر 13ساله 30سال پيش دفاع مي کند هفته گذشته درخواست هاي جديدي براي دستگيري اين مجرم 30سال پيش به کشورهاي طرف معاهده ارسال کرد و نتيجه نهايي اين شد پولانسکي که براي دريافت جايزه فستيوال زوريخ براي فيلم «پيانيست» وارد خاک سوئيس شده بود سر از بازداشتگاه درآورد. پولانسکي طي 30سال گذشته از ترس دستگيري از سفر به انگليس خودداري کرده بود اما اتهام تجاوز در نهايت رومن پولانسکي را تبديل به دارنده مشهورترين پرونده اتهام تجاوز در حقوق بين الملل کرد.
پولانسکي لهستاني الاصل طي 30سال گذشته بيشتر عمر خود را در فرانسه گذرانده و دستگيري او اعتراض سارکوزي و ديگر مقام هاي فرانسوي را برانگيخت. پيگيري پرونده تجاوز 30سال پيش يک مرد 47 ساله که اکنون 76 ساله است دلالت بر نقض و تخريب حريمي دارد که 30سال پيش مورد اهانت قرار گرفته و آلام ناشي از آن هيچ گاه به پايان نرسيده است. بسياري از نظام هاي حقوقي اعتقاد دارند تجاوز، نقض و تخريب خصوصي ترين حريمي است که يک انسان از بدو تولد و شناخت هويت جنسي اش به آن خو مي گيرد. اين حريم از بدو آفرينش چنان خصوصي است که هر متجاوزي به حريم آن مرتکب گناهي نابخشودني مي شود. روانشناسان معتقدند تجاوز گوشه هايي از دروازه هاي جهنم را در پس ذهن و روان کسي که مورد تجاوز قرار مي گيرد مي گشايد و فرد مورد تجاوز قرار گرفته به احتمال قابل توجه، ثبات رواني و رفتاري خود را از دست مي دهد و عملاً تبديل به معضلي اجتماعي مي شود که ممکن است معضل و بلاي حريم خصوصي ديگران باشد. بر اين اساس پولانسکي کارگردان مشهور هرچند تا چهار سال ديگر هشتادمين سالگرد تولد خود را شاهد خواهد بود ولي به عنوان کسي که ناقض حريم خصوصي ديگري بوده است بايد پاسخگو باشد زيرا با رفتار خود موجب انحرافي جبران ناپذير در حق طبيعي دختري 13ساله براي تعيين جهت زندگي اش شد. برخي بر اين تصور هستند که جوامع غربي به لحاظ آزادي روابط زن و مرد نسبت به تجاوز و نقض خصوصي ترين حريم انساني حساسيت چنداني ندارند. اين در حالي است که حداقل نظام حقوقي امريکا متجاوز جنسي را چنان ناقض حقوق فردي مي داند که وي را از حد تعادل انساني خارج دانسته و در ابتدايي ترين برخورد متجاوز را به واحدهاي روانپزشکي منتقل مي کند.
تجاوز جنسي بدترين رفتاري است که ممکن است عليه کسي اعمال شود اما فحاشي و اجبار ديگران به شنيدن يا تکرار کلمات رکيک نيز رفتاري است که تشابهي با تجاوز جنسي دارد يا به جرائمي همچون تجاوز جنسي دلالت دارد زيرا کلمات رکيک اشاره و دلالت بر حريم هاي خصوصي بسيار ممنوعه است که حتي صحبت کردن و اشاره کردن به آن امري زشت و مذموم محسوب مي شود. وقتي جامعه يي در معرض اتهام رخداد تجاوز قرار مي گيرد، به دليل اينکه خصوصي ترين حريم يک شهروند دريده شده، نوع جرم را بايد جرمي وسيع عليه همه اتباع و شهروندان تلقي کرد. به همين ميزان، رسيدگي به اتهامات اينچنيني و رفع ابهام از آن و محکوم کردن علني متهمان به اين جرم نه تنها حرمت گذاشتن و احترام خصوصي ترين حريم هاي اجتماعي است، بلکه مصونيت و امنيت شهروندان را در ثبت نام نشده ترين مکان ها تضمين مي کند.