گروه فرهنگي، مانلي فخريان؛ در روزي که چهره هاي نامدار ادبيات ايران به بهانه انتشار جديدترين دفتر شعر محمدعلي سپانلو « قايق سواري در تهران» در فروشگاه مرکزي نشر افق گرد آمده بودند، پيام محمود دولت آبادي به سيدمحمد حسيني وزير جديد ارشاد بيشترين توجه را به خود برانگيخت. محمود دولت آبادي در اين پيام با استناد به سخنان رئيس جديد قوه قضائيه مبني بر اينکه تنها ملاک تصميم گيري و قضاوت قانون است، وزارت ارشاد را ضمن قرائت بندهاي 22 ، 24 ، 25 و 27 قانون اساسي که در آن بر آزادي و استقلال نشريات تاکيد شده است، به رعايت اين موارد فراخواند. دولت آبادي در بخش ديگري از سخنان خود گفت؛ «با وجود تاکيدات قانون اساسي متاسفانه در بحث مميزي و نظارت بر آثار ادبي بيشتر به يک مصوبه شوراي عالي انقلاب فرهنگي در سال 67 استناد مي شود که به تصويب مجلس شوراي اسلامي نرسيده است. من از وزير ارشاد مي خواهم قانون اساسي را ملاک قرار دهد. دو کتاب من مدت هاست براي مجوز به ارشاد فرستاده شده. در همان مصوبه آمده است اگر کتابي خوشايند ارشاد نبود مي توان با افزودن مقدمه يا موخره يي آن را منتشر کرد. من همينجا پيشنهاد مي کنم اين دو کتاب با مقدمه يي که خودشان صلاح مي دانند با مقدمه يي که من مي نويسم و پايش را امضا مي کنم، منتشر شود.» اما دولت آبادي قبل از آنکه پيام خود را به گوش وزير ارشاد برساند درباره مجموعه شعر «قايق سواري در تهران» متن زير را قرائت کرد؛ «کتابي است درباره مردگان باستاني و مردگان بي انتظار مرگ. سوال اساسي آدمي با خواندن اين کتاب اين خواهد بود که پس زندگي کجاست. و اين همان نکته يي است که احتمالاً سپانلو مي خواهد ما را متوجه آن کند. جز دو عدم و دو نيستي در گذشته و آينده يک حقيقت ناملموس هست که جريان دارد و آن زمان است که در شعر سپانلو گذر آن بسي استخوان سوز تجربه مي شود. و جاي پاي دريغ مي ماند. روي صفحه سفيد کاغذ و باران تنها نشانه زندگي است.» مديا کاشيگر نويسنده، مترجم و دبير جايزه ادبي روزي روزگاري نخستين سخنران اين نشست بود که با تاکيد بر خصلت هاي منحصر به فرد سپانلو گفت؛ «او يک شاعر واقعاً ايراني است. ايران در اشعار او امپراتوري است که تا مرزهاي چين گسترده است. بنابراين پوشکين و رود سن هم براي او ايراني است. سپانلو ابايي ندارد از اينکه چيزهايي را از ديگران بگيرد و در شعر خود ايراني کند. نگاهي به شعرهاي «قايق سواري در تهران» نشان مي دهد تاريخ هميشه در شعر سپانلو حضور دارد اما خود را به شکل نوستالژي نشان مي دهد. نکته ديگري که براي شناخت سپانلو نبايد از آن گذشت مساله حضور دريا در شعر اوست. جالب اينجاست با اينکه ايران سرزميني است با سه درياي بزرگ اما دريا عملاً از شعر فارسي غايب بوده است.» هوشيار انصاري فر ديگر سخنران اين جلسه هم صحبت هاي خود را با اشاره به تيزبيني کاشيگر در يادآوري غيبت واژگان دريا در شعر فارسي آغاز کرد و گفت؛ «البته دريا تنها عنصر غالبي نيست که در شعر ايشان وجود دارد. مثلاً مضمون «پياده روي کردن» را هم مي توان در شعر سپانلو دنبال کرد. منتها پياده روي عنصر متجددانه و مدرن تري محسوب مي شود.»اين منتقد ادبي يادآور شد؛ سپانلو دايره واژگاني و حتي نحوي و لحني شعر فارسي را گسترش داده است. مترجم کتاب «صيد قزل آلا در امريکا» (ريچارد براتيگان) طولاني بودن سطرها و نمايشي بودن را از ديگر ويژگي هايي ذکر کرد که در بخشي از اشعار سپانلو به خصوص در شعرهاي اوليه وي ديده مي شود. انصاري فر در پايان سخنان خود گفت؛«سپانلو تقريباً از هر دوره يي از شعر فارسي به جز زبان دوره عراقي و هندي براي شعرش استمداد کرده است.» جواد مجابي ديگر سخنران اين جلسه بود که به دعوت لادن نيکنام مجري مراسم به روي صحنه آمد و سپانلو را خويشاوند فکري و ذهني خود دانست. مجابي گفت؛ «سپانلو از جمله کساني است که فقط به ادبيات خود فکر نمي کند بلکه در زمينه شناخت و بررسي ادبيات جهان يکي از شاخص ترين چهره هاي نسل خود است. نگاه او به تاريخ ايران و رفت و برگشت هاي تاريخي اش بسيار قابل توجهند. در اين رفت و آمد است که اشباح تاريخي فضاي شعر سپانلو را پر مي کنند. به گمان من روشنفکر کسي است که اگر به حقيقتي دست يافت آن را با صداي بلند و بدون هراس اعلام کند و اگر روزي متوجه شد اشتباه کرده است عذرخواهي کند. سپانلو هر دو اين خصلت ها را بروز مي دهد.»حسن ختام برنامه، سخنراني احمدرضا احمدي بود که شوخ طبعي اش فضاي جلسه را تغيير داد. احمدي گفت؛ من در طول عمرم نتوانستم با دو نفر قهر و دعوا کنم؛ يکي سپانلو، ديگري مسعود کيميايي. من هر چقدر هم که به آنها پريدم باز هم دعوايمان نشد، احمدي همچنين تاکيد کرد؛ سپانلو حقارت روشنفکران ديگر را ندارد و آدم ها را تقسيم بندي نمي کند. هميشه هم نکات مثبت ديگران را مي بيند. شاعر «وقت خوب مصائب» با اشاره به سپانلو، آيدين آغداشلو، دولت آبادي و ديگر هنرمندان و نويسندگاني که به خارج از کشور مهاجرت نکرده اند، گفت؛ من براي همه آنها که در ايران مانده اند واقعاً احترام قائلم. آنها مانده اند، حتي اگر فقط برگي به فرهنگ ايران افزوده باشند. قرائت شعري از کتاب در دست انتشار «دفترهاي سالخوردگي» که احمدي به سپانلو تقديم کرده بود پايان بخش اين جلسه بود. در جلسه رونمايي از مجموعه شعر «قايق سواري در تهران» که از طرف نشر افق منتشر شده است، شاعران و نويسندگان ديگري از جمله شمس لنگرودي، حافظ موسوي، مجتبي ويسي و مهسا محبعلي حضور داشتند.

«بخش مهمي از بازي بازيگر را در فيلم هايم، قبل از اجرا براي او مي نويسم و کار به نحوي پيش مي رود، که از همان برداشت اول، کار براي من و او مهم مي شود.» مسعود کيميايي که در جلسات ماهيانه انجمن بازيگران در خانه سينما سخن مي گفت، اين جملات را در پاسخ به سوالي درباره نبود قهرمان هاي فيلم هايش در آثار امروزيش به کار برد و در ادامه گفت؛ «من ورزشکار نيستم که بعد از 35 سالگي نتوانم کار کنم. من کار مي کنم و نمي توانم در سکوت باشم. آن قهرمان که شما انتظارش را داريد يادم نرفته است و امروز با آن تواني که در من وجود دارد فيلم مي سازم و شايد آن توان در من وجود ندارد.» کارگردان «گوزن ها» در بخش ديگري از اين نشست درباره استفاده اش از بازيگران مشخص گفت؛ «من با تعداد زيادي از افراد کار کردم که تعداد آنها را نمي توان شمرد. حتي بعضي از آنها در حال حاضر از آهنگسازان، کارگردانان و بازيگران خوب سينما هستند و با هر فيلم من آدم هاي زيادي به سينما معرفي شده اند و خوشبختانه مانده اند.» او در پاسخ به سوالي درباره ادامه شخصيت «قيصر» در فيلم «اعتراض» و کشته شدن آن گفت؛ «شخصيت داريوش ارجمند ادامه «قيصر» نيست و قيصرکشي نشده است. اين چيزها نوشته مي شود که نبايد به آن اهميت داد.» کارگردان «حکم» درباره قهرمان سازي در آثارش نيز گفت؛ «پيشنهاد مي کنم کتاب هاي «جسدهاي شيشه يي» و «عين القضات» را بخوانيد و اگر قهرمان هايي که در ذهن تان داريد، در آثار سينمايي ام نيستند در اين کتاب ها هستند.» در قسمت ديگري از اين نشست کيميايي درباره ارتباطش با بهروز وثوقي گفت؛ «رابطه من با او هميشه خوب است. البته رابطه سطحي ما خوب نيست. براي ديدن بچه هاي قديمي که با هم کار مي کرديم سفري به امريکا داشتم و ايشان علاقه مند بود آنجا بمانم و فيلم بسازم درحالي که نمي توانستم و بايد در اينجا فيلم مي ساختم. او بازيگر خوبي است. 35 سال پيش با يکسري از بچه ها کار مي کردم که امروز دوستان قديمي من هستند، اما شکل عقيدتي ما عوض شده است.» کارگردان «اعتراض» در پاسخ به سوال ديگري درباره فيلم «رئيس» گفت؛ «مونتاژ فيلم باعث آشفتگي «رئيس» شد و معتقدم نسخه يي که اکران شده، فيلم خوبي نيست.» کيميايي در بخش ديگري از سخنانش از دستيارانش که امروز فيلمساز مستقلي شده اند، ياد کرد و با اشاره به حميد نعمت الله و فيلم «بي پولي» او که در حال اکران است، آن را کارگردان بااستعدادي دانست. به گزارش ايسنا در اين جلسه که در سالن اجتماعات خانه سينما برپا شد و تعداد زيادي از حاضران هم به صورت ايستاده برنامه را دنبال کردند، هنرمنداني چون عليرضا خمسه، همايون ارشادي، مريلا زارعي، حبيب دهقان نسب، احسان خانزادي، فريبا کوثري، علي دهکردي، اکبر معززي، حبيب اسماعيلي، عباس جهانبخش، اردلان شجاع کاوه، داريوش اسدزاده، شهراد وثوقي، محبوبه بيات، مهدي ميامي، فردوس کاوياني، جواد طوسي و... حضور داشتند.

محمدامير ياراحمدي نمايشنامه «لبخند باشکوه آقاي گيل» نوشته اکبر رادي را همزمان با سالروز تولد اين نمايشنامه نويس روخواني مي کند. اين نمايشنامه با نقش خواني فريده سپاه منصور، مهدي سلطاني، فريبا متخصص، آشا محرابي، آيدا کيخايي، نوشين حسن زاده، ايوب آقاخاني، علي سرابي، نورالدين جواديان و رامين پورايمان در مراسم بزرگداشت زنده ياد رادي که روز شنبه 11 مهرماه در فرهنگسراي بهمن برگزار مي شود، روخواني خواهد شد. در اين مراسم که يک روز پس از سالروز تولد رادي و با حضور خانواده اين نمايشنامه نويس برگزار مي شود، دکتر نغمه ثميني سخنراني خواهد کرد. اين مراسم ساعت 30/16 روز يادشده برپا مي شود. محمدامير ياراحمدي که کارگرداني اين برنامه نمايشنامه خواني را بر عهده دارد، درباره شيوه نمايشنامه خواني اين متن توضيح داد؛ «مدت زمان متن را کمي کوتاه تر کرد ه ام و از آنجا که هدف نمايشنامه خواني شناساندن ويژگي هاي ادبي اثر است بنابراين ديدگاه خاصي را به کار تحميل نمي کنم و در اين رهگذر به دنبال يک نگاه مستقل نيستم.»

فيلم سينمايي «کسي از گربه هاي ايراني خبر نداره» به کارگرداني بهمن قبادي در بخش نمايش هاي ويژه سي و هشتمين جشنواره بين المللي سينماي نوين مونترال روي پرده مي رود. «کسي از گربه هاي ايراني خبر نداره» در کنار 16 فيلم در اين بخش روي پرده مي رود. آثاري از فيلمسازان بزرگ سينماي جهان در اين بخش اکران مي شود. فيلم هايي از لارس فن ترير، کاترين بريا، مانوئل دي اليورا، پدرو آلمودوار، آلن کاواليه، ميکا کوريسماکي و اليا سليمان در اين بخش نمايش داده مي شود. در بخش هاي مختلف سي و هشتمين جشنواره سينماي نوين مونترال 250 فيلم از 48 کشور اکران مي شود. فيلم سينمايي «بانوان آبي پوش» به کارگرداني کلود دمرس محصول کانادا در مراسم افتتاحيه و فيلم «پايان خوش» به کارگرداني آرنو و ژان ماري لاريو در اختتاميه روي پرده مي رود. به گزارش مهر در بخش بين الملل اين دوره از جشنواره 18 فيلم به نمايش درمي آيد و سه فيلم برگزيده معرفي مي شوند. در اين بخش يک جايزه بازيگري هم اهدا مي شود. برندگان اين بخش جايزه 15 هزار دلاري دريافت مي کنند.

? بازداشت دو عضو مشارکت؛ آذر منصوري معاون سياسي دبيرکل جبهه مشارکت سه شنبه شب هنگام خروج از منزل خواهرش بازداشت شد. همچنين «مجيد جزمي» رئيس ستاد 88 خراسان شمالي و عضو جبهه مشارکت نيز دستگير شده است.

? تذکر به خانواده 50 دانشجو؛ رئيس دانشگاه اصفهان از ارسال تذکر براي خانواده هاي 50 نفر از دانشجويان اين دانشگاه خبر داد. عليرضا قرباني به مهر گفت اين نامه هاي تذکر در پي تصميم دانشگاه براي مهر ورزي و رافت اسلامي با دانشجويان ارسال شده است.

? جشن تولد عرب سرخي و قوچاني؛ خانواده هاي فيض الله عرب سرخي و محمد قوچاني به همراه جمعي از چهره هاي سياسي و اهالي مطبوعات سه شنبه شب سالروز تولد اين دو نفر را مقابل زندان اوين جشن گرفتند. خانواده هاي اين دو فعال سياسي و مطبوعاتي شمع هاي تولد را به نيابت از آنها فوت کردند.

? قرآن هاي چيني در ايران؛ بعد از ورود محصولات متنوع چيني، اين بار نوبت به «قرآن هاي ديجيتالي» چيني رسيده است تا بازار ايران را به دست گيرد. حسين تفکري رئيس انتشارات تلاوت سازمان دارالقرآن کريم گفته است قيمت اين قرآن ها بين 80 تا 150 هزار تومان است و با صداي قاريان ايراني عرضه مي شوند. اين قرآن ها با مجوز وزارت بازرگاني وارد مي شوند.

? مذاکرات پنهاني ايران و فرانسه؛ در خبرها آمده است خروج کلوتيلد ريس از ايران در گرو فرستادن علي وکيلي راد قاتل شاپور بختيار به ايران است. فيگارو در مطلبي مدعي شد اين تصميم در پي مذاکرات محرمانه ايران و فرانسه اتخاذ شده است.

? وزراي احتمالي سه وزارتخانه؛ شنيده شد علي احمدي دوباره در راه وزارت آموزش و پرورش است. مهر گزارش کرد احتمال دارد مهرداد بذرپاش نيز به وزارت رفاه برسد. از علي ذبيحي نيز به عنوان وزير پيشنهادي نيرو نام برده مي شود.

? بازجويي الويري ادامه دارد؛ فرزند مرتضي الويري گفت پدرش روز سه شنبه با خانه اش تماس گرفته و گفته درخواست تبديل قرار به وثيقه را در زندان امضا کرده است اما تاکنون مسوولان قضايي در اين زمينه اطلاعي به وي نداده اند. هادي الويري افزود در پيگيري هاي انجام شده به آنها گفته شده الويري فعلاً در مرحله تحقيقات است و بازجويي ادامه دارد.

? چادر قذافي در نيويورک؛ بنا به گزارش تايمز لندن، سرهنگ قذافي رهبر ليبي که براي نخستين بار پس از 40 سال دوري پايش به نيويورک باز شده بالاخره توانست در زمين متعلق به دونالد ترامپ زميندار معروف و ميليونر امريکايي، خيمه معروف خود را برپا کند. تايمزلندن گزارش داد قذافي در ملک 86 هکتاري ترامپ، به نام سون اسپرينگز (هفت چشمه) در حومه نيويورک که آن را اجاره کرده، خيمه خود را زده است و حتي از امتيازات قصر 3600 متري ترامپ بهره مند نشده است.

? درگيري در پاسگاه بندر لنگه ؛ درگيري مسلحانه در يک پاسگاه محلي دو کشته و يک زخمي بر جاي گذاشت. آينده نوشت حدود 10 روز پيش يک سرباز وظيفه هنگام اعزام از بندر لنگه به جزيره فارو دو تن را کشته و يک تن را زخمي کرده است. اين سرباز که گفته مي شود اختلال رواني داشته با گرفتن ناگهاني اسلحه نگهبان، به سمت سرپرست پاسگاه شليک کرده و يک استوار و يک سرباز وظيفه ديگر را کشته است. در اين درگيري که حدود 10 روز قبل رخ داده يک سرباز ديگر نيز زخمي شده است.

ابراهيم رها



وارد روزنامه مي شوم. يکي از همکاران را مي بينم که ناراحت است. اول فکر مي کنم چون من باز ستونم را راه انداخته ام مي ترسد بلايي سر روزنامه بيايد اما بعد توضيح مي دهد اين دفعه استثنائاً اين طور نيست و او چون مطلبي از او را بدون اجازه اش در نشريه يي ديگر چاپ کرده اند دلخور است. بعد ديدم بزرگ روي کاغذ نوشته «متن ما رو دزديدن / دارن باهاش پز مي دن.» با ديدن اين جمله به فکر فرو مي روم (خبر داريد که جز زندان در ساير اماکن هم مي شود به فکر فرو رفت، به خدا،) و به اين جمله مسوولان آموزش و پرورشً دولتً بعد از نهم فکر مي کنم که گفته اند؛ «نام و دوره هاي حکومت پادشاهان از کتاب هاي تاريخ حذف مي شود.» گمان مي کنم با اين درايت و تدبير (اجزاي لاينفک دولت احمدي نژاد) کتاب هاي تاريخ مدارس اين طوري مي شود؛ کشور ايران که فوق ً حداکثرش چند دهه پيش تاسيس شده سابقه يي ديرين و باستاني دارد، در ايران آثار باستاني فراواني مثل تخت جمشيد هست که آن را اسفنديار رحيم مشايي در دوره رياستش بر سازمان ميراث فرهنگي ساخته است،

در گذشته يک تعداد جنگ در ايران اتفاق افتاده مثلاً اسکندر مقدوني به ايران حمله کرده که چون در آن زمان پادشاه يا سلسله يي در کشور وجود نداشته راهش را گرفته و رفته است.

بعد از اين زمان يک سلسله ديگري وجود نداشته که آنها هم به هيچ جا حمله نکرده اند و مرزهاي ايران هم توسعه پيدا نکرده تا دوره سلسله ديگري که کلاً از بيخ وجود نداشته و يزدگرد سوم هم که اسمش اشتباهاً چند جا آمده همسايه آن آسيابان مروي بوده که چون به ناموس او نظر داشته توسط آسيابان به قتل رسيده است. و ...

همين طور که در فکر هستم مي بينم که مسوولان گفته اند مانکن ها نبايد سر داشته باشند و فروشگاه ها نبايد کراوات را در معرض ديد عمومي قرار بدهند. ما کلاً با اين فرمايشات موافقيم. فقط دوستان دقت داشته باشند که آنچه در مانکن ها ايجاد اشکال مي کند کله شان نيست. اعضاي ديگرشان هم به ما مربوط نمي شود، در مورد کراوات هم حق با دوستان است. آدم کراوات ببندد احتمال دارد به هزار و يک گناه بيفتد، نه، جدي مي گويم، Ebrahim raha.com

دکتر صادق طباطبايي



آري، پرويز عزيز ما هم رفت؛ پرويز براي دوستانش «خود» نمي شناخت؛ تواضع و خلوص و فروتني در درياي وجودش؛ همچون ادب و هنرش بيکران بود؛ محفل آرا و شمع بزم ياران بود؛ مرحوم استاد عبادي او... را بزرگ ترين و باذوق ترين آهنگساز معاصر در موسيقي مقامي ايران مي شناخت؛ آري؛ پرويز هم رفت؛ آنچه با خودش کرد؛ به خودش و خدايش مربوط است؛ ولي براي کسان و دوستانش جز خير و نشاط و توفيق نمي خواست؛ جا دارد در فقدش زمزمه کنيم؛ اي راحت دل، رفتي و ما را ز فراقت / جز شکوه ز هجران تو کار دگري نيست. آري، پرويز هم رفت، نوبت ما هم مي رسد؛ کي؟ چه جور؟ خدا مي داند. فقط بايد آرزو کنيم و اميدوار باشيم که بندگان خدا در غم از دست دادن ما، بر پدران و مادرانمان رحمت فرستند و از ما به نيکي ياد کنند. خدا رحمتش کند.

30 شهريور 1388 ـ دوسلدروف

پيکر پرويز مشکاتيان نوازنده و آهنگساز موسيقي ايران روز شنبه چهارم مهرماه ساعت 30/9 صبح از مقابل خانه موسيقي نيشابور (اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي نيشابور) به سمت آرامگاه عطار تشييع مي شود. اين نوازنده برجسته سنتور در شهر زادگاهش نيشابور در کنار آرامگاه عطار نيشابوري به خاک سپرده مي شود.مراسم يادبود پرويز مشکاتيان همان روز از ساعت 15 تا 17 در فرهنگسراي «سيمرغ» نيشابور برگزار مي شود. امروز اين هنرمند از مقابل تالار وحدت در تهران تشييع خواهد شد و به نيشابور منتقل مي شود.

جلد سوم مجموعه تکنوازي هاي پرويز مشکاتيان شامل قطعات افشاري مرکب در آواز افشاري- کنسرت گروه عارف نوا - پاريس - کنسرت گروه عارف - افشاري- سخن دوست - نوا- صبح مشتاقان در آواز ابوعطا و تکنوازي سنتور در شور با عنوان شعر بي واژه به زودي منتشر مي شود.