امير قادري
از برابر صف شلوغ مردم خوشحال شب هاي خيابان هاي تهران مي گذرم که در آستانه سالن هاي سينما نشسته اند و حرف مي زنند. مي گويند و مي خندند و در انتظار ورود به سالن اند تا يک تجربه جمعي هنري را از سر بگذرانند. براي آنها اين يک تجربه تازه در شهري است که اغلب، اوقات فراغت شان را له مي کند و مي خورد و چيزي از آن باقي نمي گذارد. اما حالا آنها شب هاي ماه رمضان را دارند. پس از افطار، در سکون و آرامش شهر، در شرايطي که نه داغي خورشيد و نه فشار کار روزانه و نه ترافيک تهران مزاحم شان است. آنها لياقتش را دارند تا چند ساعتي را کنار همديگر بگذرانند، حرف بزنند و فيلم ببينند. حالا آنها امکان بهبود بخشيدن به کيفيت زندگي شهري شان را يافته اند.
اين امکاني است که در باقي اوقات سال از آنها دريغ شده است. آنها درک زندگي شبانه را به همراه خانواده هاي شان از دست داده بودند و امکان دور هم جمع شدن و لذت بردن از يک تجربه هنري سرگرمي ساز را. اما با طرح خوب و جذاب «اذان تا اذان» اين فرصت را به دست آورده اند. به سهم خودم سپاسگزارم از کليه نهادهايي که چنين امکاني را براي مردم به وجود آوردند. از نيروي انتظامي که نظم و امنيتش را تامين کرد (که فکر مي کنم در صورت ادامه يافتن چنين برنامه هايي، اتفاقاً شهر امن تر و آرام تري خواهيم داشت)، و مسوولان شوراي صنفي نمايش و مديران سالن ها و پرديس هاي سينمايي و مديران رده بالاتري که مردم را شايسته چنين برنامه ريزي هايي دانستند. جايزه شان حالا اين است که شب ها از برابر سالن هاي شلوغ پرمشتري بگذرند و مردم خنداني را ببينند که لباس هاي خوب شان را پوشيده اند و دست خانواده شان را گرفته اند و به سالن هاي سينما آمدند تا داستان بشنوند. تا با حاصل کار هنرمندان شهرشان ملاقات کنند.
حالا همه مي دانيم که بالا بردن کيفيت زندگي شهري، امري آموختني است. اتفاق نيست که بيفتد. مردم بايد همديگر را ببينند، از سخن گفتن با هم نترسند، محل هاي ملاقات شان را، از مکان هاي مذهبي گرفته تا سالن هاي سينما و موزه ها و تالارها و مراکز خريد را بشناسند و بيابند و در هم انديشي ها شرکت کنند. در اين صورت تلاش هاي ناگهاني شان براي برآوردن نياز با هم بودن و در تجربه يي مشترک سهيم شدن، مسيرهاي کم هزينه تري را طي خواهد کرد. اين مسيري است که بايد گام به گام طي شود و توسعه و پيشرفت کشوري که اينقدر دوستش داريم يعني همين. فقط کاش فيلم هاي بهتر و متنوع تري هم در کار بود. يعني مردمي که الان دارند به تماشاي فيلم هاي خوبي مثل «درباره الي...» و «پستچي سه بار در نمي زند» مي روند، امکانش را داشتند تا خريدن بليت فيلمي مثل «دشمن مردم» مايکل مان را هم امتحان کنند. جاي دوري نمي رفت.
بعد چه خوب است که يادي کنيم از سياستگذارها و برنامه ريزهاي شهرداري تهران که تلاش هايشان براي هر چه فرهنگي تر کردن زندگي مردم تهران دارد به نتيجه هاي خوبي مي رسد. بخشي از اين شادماني جمعي، حاصل تلاش آنهاست براي ساخت پرديس هاي سينمايي تا مردم در پناه اين سالن ها، با همديگر قرار ملاقات بگذارند، خريد کنند و درباره فيلم هايي که ديده اند حرف بزنند. دوست ناديده يي دارم به اسم بهروز خيري، چند روز پيش پيغامي فرستاده بود برايم که؛ چه خوب مي شد اگر همه ياد مي گرفتيم از مسير خوشحال کردن مردم پول درآوريم.
«مهم ترين دغدغه ما حاکميت جريان فرهنگي در حوزه سينماست؛ در واقع دليلي که صنف براي آن تشکيل شده است.» رئيس کانون کارگردانان سينماي ايران در آستانه روز ملي سينما گفت؛ «اساساً ماهيت سينما متکي بر جهان بيني سازنده اش است که با يک جور شاکله فرهنگي با مضامين انساني و اجتماعي گره مي خورد و يک صنعت هنر منحصر است.» او در ادامه گفت؛ «به همين دليل هم از درون مجموعه جريانات صنفي و هم از بيرون فشارهاي سياسي بيش از آنچه لازم است، صورت مي گيرد. يعني در درون مجموعه صنوف هميشه عناصري هستند که مايل هستند خارج از تشکيلات صنفي مذاکرات و مناسباتي را با جريانات دولتي برگزار کنند و دولت هم مايل است صنوف را تحت کنترل و ضابطه مندي درآورد تا بتواند آنها را مهار کند.» رئيسيان استقلال را مهم ترين نکته در پيشرفت يک صنف دانست و گفت؛ «در 20 سالي که از تاسيس کانون کارگردانان مي گذرد، همواره کساني دست اندرکار بودند که سعي کردند استقلال را حفظ کنند و قدرت کانون هم از همين جا بوده است.» او در بخش ديگري از حرف هايش گفت؛ «موضوعاتي در چند سال اخير اتفاق افتاد که بيشتر آن از سوي مديريت دولتي و بنياد سينمايي فارابي بود و آن سوق دادن جريان صنفي به سمت عکس العمل هاي خاصي بود که مي شد از آن برداشت سياسي کرد و خانه سينما و کانون کارگردانان اين موضوع را با هوشمندي به سمت خاص خود هدايت و سعي کردند از حوزه مجاري و صنفي خارج نشوند.» رئيسيان با اشاره به عملکرد کانون کارگردانان گفت؛ «اگر بيانيه کانون را در خصوص عملکرد فارابي به خاطر داشته باشيد؛ ديديد که مورد تاييد 90 درصد اعضاي کانون بود و بعد هم حمايت تشکيلات تهيه کنندگي را در پي داشت. اما اينکه در عمل چه اتفاقي بيفتد، بسيار مهم است و با توجه به اينکه ما قدرت اجرايي نداريم، امکان به نتيجه رساندن خواسته ها وجود ندارد.» او با بيان اينکه سال هاست در شوراي مرکزي کانون به دنبال قانون حقوق مولف هستند، گفت؛ «با اين قانون مي توان از حقوق صنفي اعضا دفاع کرد که متاسفانه هنوز جدي نشده است.» رئيسيان به تغيير در ساختار وزارت ارشاد و خانه سينما اشاره کرد؛ «وزارت ارشاد و خانه سينما هم به لحاظ ساختاري نياز به دگرگوني دارد و بايد اين اتفاق به سرعت بيفتد و هرچه تاخير شود روزمرگي در سينما ادامه پيدا مي کند و برنامه جدي و مهمي را نمي توان ترسيم و پياده کرد. او دغدغه سوم را مديريت کلان در سينما دانست و به ايسنا گفت؛ «ضعف اين موضوع در چند سال اخير کارگردانان را رنج داده است و بعضي از مديران دولتي از هيچ کوششي براي تحقير و توهين به کارگردانان دريغ نکرده اند.» رئيس کانون کارگردانان در پايان گفت؛ «در اين سال ها شاهد هستيم که انبوه کارهاي سوپر تجاري و دولتي سينما را اشباع کرده است و همه از وضع فعلي ناراضي هستند که اميدوارم بزرگان درون ساختار تشکيلاتي صنوف سينمايي يک بار عاقلانه به اين وضعيت بينديشند و به راهکارهايي براي اجرا فکر کنند و يک عزم جدي براي آن فراهم کنند.»
? پرويز نوري فيلم مي سازد؛ پرويز نوري منتقد قديمي سينما «زن شيشه يي» را پاييز مقابل دوربين مي برد. پرويز نوري که به عنوان سردبير مجله ستاره سينما مشغول به فعاليت بوده است بيش از اين چهار فيلم «رشيد»، «حکيم باشي»، « عيالوار» و «طلوع انفجار» را ساخته است که آخرين آن مربوط به سال 58 مي شود. او همچنين در اپيزود داريوش مهرجويي در «تهران در جست وجوي زيبايي» به ايفاي نقش پرداخته است.
هرتزوگ «فيلمسازي چريکي» آموزش مي دهد؛ ورنر هرتزوگ در حاشيه جشنواره فيلم ونيز اعلام کرد براي آموزش فيلمسازي چريکي در نقاط مختلف دنيا يک مدرسه داير مي کند. او به خبرنگاران گفت «در تعطيلات پايان هفته طول سال با برپايي سمينارهاي مختلف نوعي تازه از فيلمسازي را آموزش خواهد داد.» هرتزوگ فيلم سينمايي «سرباز بد» را که بازسازي فيلمي به همين نام از ايبل فرارا است، در بخش خارج از مسابقه جشنواره امسال ونيز دارد .