
گروه سياسي، حامد طبيبي؛ 70 نماينده مجلس و چند عضو شاخص در شوراهاي شهر و روستا در سراسر کشور، تنها چهره هاي اصلاح طلب باقي مانده در ساختار حاکميت هستند که به رغم محدوديت هايي که رسانه عمومي براي آنها تدارک ديده، حداقل تريبوني براي انتقال بخشي از صداي معترضان به شرايط موجود به شمار مي روند. نمايندگان اصلاح طلب که به جهت نشان دادن منش سياسي خود نام «خط امام »(ره) را براي فراکسيون خود برگزيده اند امکان فعاليت هدفم
ندتر سياسي را داشته و در مجالس هفتم و هشتم نيز در حد توان و در جايگاه «اقليت» خود، «اثرگذار» بوده اند.آنها حاصل حرکت هدفمند و «ائتلافي» فعالان سياسي اصلاح طلب هستند؛ چهره هايي که در آن دوره با رد گسترده صلاحيت ها اگر چه نتوانستند در معرض انتخاب هواداران اصلاحات قرار بگيرند اما با موضع گيري هاي خود، اهميت حضور حتي يک نماينده اصلاح طلب در مجلس را يادآوري مي کردند.جمشيد انصاري در مقام رئيس کميته سياسي و بين الملل فراکسيون خط امام(ره) در چند محور به تشريح فعاليت هاي خود و دوستانش پرداخت. استاندار آذربايجان غربي در دوران اصلاحات، عضو هيات مديره بنياد باران و عضو شوراي مرکزي جمعيت توحيد و تعاون است و بر اين اساس از چهره هاي مورد وثوق خاتمي و «ميرحسين» به شمار مي رود. گفت وگوي نماينده زنجان با «اعتماد» در دو بخش تنظيم شده که بخش نخست آن در پي مي آيد.
--
- فراکسيون خط امام مجلس هشتم با حفظ برخي چهره هاي قديمي، نمايندگان اصلاح طلب جديدي را در خود مي بيند که در يک سال گذشته تا حدودي شناخته شده اند. شما به عنوان رئيس کميته سياسي اين فراکسيون، از عملکرد خود راضي هستيد؟
فراکسيون خط امام مجلس همان طور که اشاره کرديد، مجموعه يي از نمايندگان متعلق به جريان اصلاح طلبي در کشور هستند که با گرايش سياسي يکسان و گرايش هاي متفاوت در حوزه هاي تخصصي و مسائل مختلف کشور دور هم جمع شده اند. مدلي درست شبيه هماهنگي عمومي و تفاوت هايي که در برخي جزييات بين احزاب و گروه هاي اصلاح طلب وجود دارد اما اصلاح طلبي را به عنوان وجه مشترک پذيرفته اند و همين آنها را در يک جناح سياسي واحد قرار داده است. فراکسيون خط امام در مسائل کلي که به جريان اصلاحات مربوط مي شود، مواضع واحد و هماهنگ گرفته و خواهد گرفت و البته به طور طبيعي اين امکان وجود دارد که درخصوص يک موضوع اقتصادي يا فرهنگي ديدگاه هاي مختلفي در بين اعضا وجود داشته باشد.
فعاليت فراکسيون از زمان تاسيس تاکنون بر اين مبنا قرار داشته و بسياري از صاحب نظران سياسي معتقدند به ميزان امکانات سياسي که در اختيار داشته توانسته اثرگذار باشد.
-پس از انتخابات نام فراکسيون خط امام مجلس زياد شنيده مي شود. از فيلتر شدن پارلمان نيوز به عنوان ارگان فراکسيون تا تشکيل کميته بررسي بازداشت ها و واکاوي تخلفات و تقلبات واقع شده در انتخابات و... پيگيري هاي شما در چه مرحله يي قرار دارد؟
درخصوص انتخابات، با توجه به حضور دو کانديداي مورد حمايت از سوي احزاب و گروه هاي اصلاح طلب در انتخابات، همين حالت در ميان نمايندگان عضو فراکسيون خط امام نيز بروز و ظهور داشت و اين گرايش به کانديداهاي اصلاح طلب همانند گرايش عمومي جامعه با همان درصدها - البته در مقياس بسيار کوچک تر - شکل گرفته بود يعني اکثريت قابل توجه - حدود 90 درصد - از نمايندگان اصلاح طلب طرفدار آقاي مهندس موسوي بودند و تعدادي هم از کانديداتوري آقاي کروبي حمايت مي کردند. طبعاً اين نمايندگان در زمان انتخابات نيز فعال بودند و متناسب با توانمندي ها و حوزه نفوذ خود در مناطق مختلف کشور توانستند تاثيرگذاري داشته باشند. بايد اين نکته را نيز اضافه کنم که نمايندگان اصلاح طلب به دليل جايگاه حقوقي که از آن برخوردارند، توانستند در جريان برخي فعل و انفعالات در فرمانداري ها و استانداري ها نيز قرار بگيرند و بعضاً عکس العمل هايي نيز داشته باشند.
-به چه صورت؛ رايزني و پيگيري اتفاقات؟
رايزني ها و البته اطلاع از بروز برخي تخلفات و تذکر دادن براي رفع آنها. نمايندگان اين جايگاه را داشتند که در موقع لازم نسبت به عدم رعايت قانون انتخابات به مجريان انتخابات تذکر دهند. پس از برگزاري انتخابات نيز مجموعه فراکسيون خط امام - به مثابه آن بخشي از جريان اصلاح طلبي مردم ايران که در مجلس حاضر است- با روند ناسالمي که در انتخابات مشهود بود، مواجه شد. فراکسيون بلافاصله پس از اعلام نتايج از سوي ستاد انتخابات کشور، با صدور بيانيه يي ضمن اعتراض جدي به تخلفات گسترده در طول ايام تبليغات، روز راي گيري و مرحله اعلام نتايج، با صراحت و شفافيت اعلام کرد اين نتيجه همان گونه که مورد پذيرش سه کانديداي انتخابات و بسياري از احزاب، گروه هاي سياسي، نهادهاي مدني، نخبگان، دانشجويان و ساير اقشار و اکثريت مردم قرار نگرفته، مورد پذيرش فراکسيون خط امام نيز نمي باشد و لازم است در جهت بازسازي اعتماد عمومي اقدام شود.
-در گفت وگوهايي که با مسوولان مربوطه داشتيد، چه خواسته هايي مطرح شد؟
چه در بيانيه، چه در رايزني هاي صورت گرفته درخواست کرديم درخصوص برخورد با متخلفاني که زمينه ساز و عامل اين تخلف بزرگ بودند، اقدام شود. بعد از صدور بيانيه اوليه و رخ دادن اتفاقات ناخوشايندي که جامعه در روزهاي نخستين بعد از انتخابات شاهد آن بود، موج اول برخورد با مردم و معترضان در خيابان ها و به ويژه حادثه تلخي که بار ديگر در کوي دانشگاه تهران اتفاق افتاد، فراکسيون خط امام سوال از وزراي کشور، اطلاعات، علوم، تحقيقات و فناوري و دادگستري را در دستور کار خود قرار داد و اين سوالات را به صورت رسمي تقديم هيات رئيسه کرد. بعد از موج دوم برخوردها که از سي ام خرداد آغاز شد، بيانيه دوم فراکسيون خط امام صادر شد و نمايندگان اصلاح طلب مردم در مجلس شوراي اسلامي مراتب اعتراض خود را به روند دستگيري فعالان سياسي شناخته شده اصلاح طلب و اقدامات خلاف قانوني که در برخورد با معترضان صورت مي گرفت، اعلام کرده و به موازات آن در نامه يي به رئيس قوه قضائيه خواستار رسيدگي جدي و ايفاي مسووليت هاي قانوني قوه قضائيه - مطابق با قانون اساسي و قوانين موضوعه کشور در اين رابطه - شد. همچنين پس از ملاقاتي که فراکسيون با تعدادي از خانواده هاي فعالان سياسي و مطبوعاتي بازداشت شده داشت، کميته يي تشکيل داد که وظيفه آن پيگيري مسائل مربوط به بازداشت شدگان، يادآوري لزوم رعايت حقوق قانوني آنها به نهادهاي ذي ربط و آزادي فعالان سياسي، مدني و روزنامه نگاران و همه کساني بود که در اين حوادث بازداشت شده بودند. به نظر مي رسد اين مقطع يکي از فعال ترين دوره هاي کاري فراکسيون بود که تلاش کرد متناسب با حوادثي که در کشور رخ مي دهد، عکس العمل به موقع و مناسب داشته باشد. همچنين سعي شد از طريق هيات رئيسه مجلس، مسائل پيگيري شده و اطلاع رساني مستمر از طريق پايگاه خبري فراکسيون خط امام مجلس - پارلمان نيوز - به مردم انجام شود. متاسفانه فيلتر شدن اين سايت در هفته سوم بعد از انتخابات نشان داد از نظر دولت بيش از 70 نماينده مجلس هم حق داشتن يک پايگاه خبري و اطلاع رساني را ندارند.
-در آن مقطع، فراکسيون به اين مساله اعتراض کرد و ديدارهايي نيز از سوي آقاي تابش دبيرکل فراکسيون خط امام با مقام هاي قضايي صورت پذيرفت اما اکنون اين وب سايت با پسوند ديگري در حال سرويس دهي است و آدرس قبلي همچنان فيلتر است. دلايلي که براي اين اقدام به شما اعلام شد، چه بود؟
براي اطلاع يافتن از نتايج دقيق مذاکرات مي توانيد از طريق آقاي تابش به طور دقيق تر در جريان قرار بگيريد و اينکه آدرس قبلي چرا رفع فيلتر نشده را بهتر است از ايشان سوال کنيد. اما دلايلي به طور غيررسمي به ما اعلام شد که به درج برخي مصاحبه ها و بيانيه ها و گزارش يکي از ديدارهاي خانواده هاي بازداشت شدگان با آقاي خاتمي مربوط بود. به هر حال فراکسيون در حوادث مربوط به انتخابات و پس از آن از همه ظرفيت هاي خود بهره گرفت و حتي در ايام تعطيلي مجلس نيز اين پيگيري ها متوقف نشد.
-به حضور همسران و اعضاي خانواده فعالان سياسي اصلاح طلب بازداشت شده در جلسه فراکسيون خط امام اشاره داشتيد. اما خبري درخصوص ديدار با نمايندگان آقايان ميرحسين موسوي و کروبي منتشر نشد. اين امکان وجود نداشت که از آنها يا حتي خود کانديداها براي حضور در جلسات خود دعوت مي کرديد؟
اين کار قطعاً شدني بود اما من اين کار را درست نمي دانم چون کساني که خود را کانديداي مسووليت مهم رياست جمهوري کرده و مورد اعتماد بخش عظيمي از مردم قرار گرفته اند، داراي شأن و منزلت بالايي هستند. همچنين پيشينه کانديداهاي محترم اصلاح طلب در خدمتگزاري در نظام جمهوري اسلامي و در دوران مبارزه عليه رژيم پهلوي اين الزام را ايجاب مي کند که به جهت رعايت اخلاق سياسي و فردي، ما خدمت ايشان برسيم و نظرات اين بزرگواران را بشنويم. درخصوص نمايندگان آنها نيز ما در دسترسي به اين بزرگواران مشکلي نداشته و نداريم و ضرورتي به ارتباط با نمايندگان آنان نيست.
-فراکسيون همانند قبل از انتخابات، برنامه يي براي ديدار با آقايان خاتمي، مهندس موسوي و کروبي دارد؟ به هر حال اکنون انتظار طيف وسيعي از هواداران اصلاحات، فعاليت جدي تر معدود نمايندگان اصلاح طلبي است که به رغم شيوه برگزاري انتخابات مجلس هشتم به پارلمان راه يافته اند.
همان طور که اشاره کرديد، فراکسيون خط امام قبل از انتخابات با اين بزرگواران ديدار داشت. در اينجا اعلام مي کنم ما بعد از اعلام نتايج و حوادث پس از انتخابات نيز به ديدار سران اصلاحات رفتيم.
-اما اين ديدارها رسانه يي نشده است. دليل خاصي وجود داشت؟
خير، معمولاً در رسانه يي کردن اين نوع ديدارها، ملاحظات ملاقات شونده بيش از ملاقات کننده در نظر گرفته مي شود. به هر حال مردم مي دانند که نمايندگان اصلاح طلب نيز همانند آنها به کانديداهاي اصلاح طلب علاقه مند هستند و همه امکانات نمايندگي را براي دفاع از حقوق اساسي مردم و موکلان شان - برابر سوگندي که ياد کرده اند - به کار خواهند گرفت و اين ملاقات ها عمدتاً در رابطه با چگونگي استفاده از ظرفيت قانوني فراکسيون براي تامين اين حقوق بوده است.
-اين امکان وجود دارد که رئوس مباحث اين جلسات را اعلام کنيد؟
اين جلسات بيشتر حول و حوش بررسي تخلفات واقع شده در انتخابات بود و هم در راستاي بررسي وضعيت کشور و آنچه در اين مقطع زماني پرداختن به آن داراي ضرورت است. رسانه يي نشدن آن به دليل الزامات و محدوديت هاي زمان ديدار بوده است.
-اشاره يي به تشکيل کميته بررسي وضعيت بازداشت شدگان در فراکسيون خط امام داشتيد. شما در يک فرم که در پارلمان نيوز قرار گرفت از خانواده هايي که يکي از اعضاي خود را در بازداشت مي بينند - از فعالان سياسي - مدني شناخته شده تا افراد شناخته نشده - خواسته بوديد اطلاعات خود را به فراکسيون بدهند و گفته مي شود اين مساله يکي از دلايل فيلترينگ سايت شما بوده است. پيگيري وضعيت اين افراد به کجا رسيد؟
بله، اين درخواست از سوي فراکسيون خط امام در پايگاه خبري ما صورت گرفت و همين جا اشاره کنم که ما نوعي از اطلاع رساني را در پارلمان نيوز انجام مي دهيم که آن را درست و ضروري مي دانيم مانند نشريات و روزنامه ها که نوعي از اطلاع رساني را لازم مي دانند. اما هيات نظارت بر مطبوعات، دادستاني و دستگاه هاي امنيتي سليقه ديگري دارند که روزنامه ها و سايت ها ناگزير به رعايت آنها هستند. به هر حال ما بيانيه هاي صادره از سوي کانديداهاي معترض، گفت وگوها با شخصيت هاي شناخته شده اصلاح طلب و اظهارنظرهاي نمايندگان فراکسيون را که نوعاً به مذاق افرادي که اين را در شرايط کشور مديريت مي کنند، خوش نمي آيد، در پارلمان نيوز قرار داديم که مجموعه يي از اين موارد سبب شد پايگاه اطلاع رساني فراکسيون خط امام فيلتر شود. در عين حال هيچ مورد تخلفي به طور کتبي به ما اعلام نشده است. به هر حال اين امر بسيار کار زشت و دور از عرف سياسي است که امکان اطلاع رساني يک جريان سياسي رسمي مجلس را محدود کنند. البته براي نمايندگان عضو فراکسيون که مي توانند در حوزه هاي انتخابيه خود در رسانه ها حاضر شوند يا با خبرگزاري ها و روزنامه ها گفت وگو کنند، محدوديتي ايجاد نمي شود، ضمن اينکه به لحاظ توانايي هاي فني که امروزه وجود دارد، فعال کردن مجدد سايت با همان آدرس قبلي نيز کار دشواري نيست. لذا ما اين اقدامات را درست و مفيد نمي دانيم. در جلسه يي هم که با رياست مجلس داشتيم، ايشان نيز از اتفاق پيش آمده ابراز تعجب و تاسف کردند و بنا شد پيگيري هاي لازم را انجام دهند. اما درخصوص وضعيت بازداشت شدگان بايد عرض کنم نظر فراکسيون خط امام مجلس اين است که اساساً آنچه در دستگيري معترضان و گروه هايي از مردم به ويژه جوانان و فعالان سياسي و رسانه يي رخ داده، منطبق با قانون اساسي و قوانين جاري کشور نيست. کار به جايي رسيده که رئيس دادگستري استان تهران اعلام مي کند به جلسات کميته ويژه يي که به مسائل بعد از انتخابات رسيدگي مي کند، دعوت نمي شود. يا اينکه بعضاً ديده شده رياست قوه قضائيه پيگيري هايي را انجام مي دهد اما به نتيجه لازم نمي رسد. اين نشان مي دهد کار فراتر از آن چيزي است که به صورت عرفي و ظاهري ديده مي شود. به هر حال وقتي فضا را امنيتي کردند، قواعد خاصي براي آن تعريف و سپس اجرا مي شود که معمولاً با روندهاي متداول قانوني منطبق نيست. اين کار قطعاً درست نيست و اينکه شهروندان از حقوق قانوني خود در داشتن وکيل، طي مراحل پيش بيني شده در آيين دادرسي کيفري محروم شوند، خود نوعي بي قانوني است. جالب اين است که مسوولان کشور خود مردم را توصيه به رعايت قانون و پيگيري امور از مبادي قانوني مي کنند و براي ما پذيرفته نيست که رفتارهايي خارج از چارچوب قانون را از خود آنها شاهد باشيم. به هر حال رويه هاي فعلي در چارچوب قوانين جاري کشور نيست و به تبع آن چون پيگيري هاي ما تنها به مراجع قانوني محدود مي شود، نتيجه دلخواه را به همراه ندارد.
-به چه مراجعي به طور رسمي نامه نوشتيد يا حضوري مراجعه کرديد و پاسخ آنها چه بود؟
فراکسيون خط امام مجلس نامه يي به آيت الله هاشمي شاهرودي نوشت و از ايشان درخواست شد امکان بازديد نمايندگان اين فراکسيون از تمامي محل هاي نگهداري بازداشت شدگان يا حداقل زندان اوين فراهم شود تا از آخرين وضعيت آنها، موارد اتهامي و شرايط روحي و جسمي بازداشت شدگان و چهره هاي سياسي و مطبوعاتي شاخص اطلاعاتي را کسب کنيم تا خانواده هاي آنها از نگراني و اضطراب نجات پيدا کنند. بعد از چند روز از طريق دفتر رياست قوه قضائيه به ما اطلاع داده شد ايشان نامه ما را به دادستان کل کشور ارجاع داده اند تا در جلسه «کميته ويژه رسيدگي به وضعيت بازداشت شدگان» مطرح شود. با اين پاسخ براي نمايندگان مشخص شد کميته يي وجود دارد که دادستان کل کشور هم يکي از اعضاي آن است و راساً نمي تواند راجع به اين موضوع تصميم گيري کند. بر اين اساس برداشت ما اين بود که خود رئيس قوه قضائيه هم- به رغم اينکه مسووليت قانوني همه برخوردها در پيشگاه مردم و قانون برعهده دستگاه قضا است- اختيار لازم را در اين موضوع ندارد.
-آقاي تابش در خصوص ملاقات خود با دادستان کل کشور توضيحاتي را به رسانه ها ارائه کرد. آيا درخصوص محتواي اين جلسه در فراکسيون بحثي صورت گرفته است؟
ماحصل برداشت اين بود که ايشان نمي تواند به تنهايي درباره وضعيت بازداشت شدگان اظهارنظر کند اما به هر حال ما وظيفه داريم به عنوان نمايندگان ملت در خصوص افرادي که در جريانات اخير دستگير شده اند تا آنجايي که در توان ما است، پيگيري هاي لازم را انجام دهيم. ما اساساً آنها را گناهکار ندانسته و خطايي را متوجه اين چهره هاي سياسي برجسته که سال ها در سمت هاي مهم کشور به فعاليت پرداخته اند و خادم کشور و مردم بوده اند، نمي دانيم. اعتقاد فراکسيون خط امام اين است که شرايطي که در کشور پيش آمده ناشي از عملکرد غلط برخي دستگاه ها و محافل بود.
-چه دستگاه هايي؟
در زمان برگزاري انتخابات، وزارت کشور بدترين عملکرد را از خود نشان داد و انتخاباتي برگزار کرد که به رغم حضور کم نظير مردم و وجود پتانسيل بهره گيري از آن براي حل مشکلات داخلي و بين المللي، نمره منفي تاسف برانگيزي را در کارنامه اين دستگاه اجرايي برجاي گذاشت. متعاقباً وزارت کشور که مرتکب اين تخلف بزرگ شده بود، به جاي پاسخگويي به عملکرد خلاف قانون خود در برگزاري انتخابات، به عنوان دستگاه مسوول تامين امنيت، مسووليت برخورد با معترضان را هم برعهده گرفت. اينها نکاتي نيست که به سادگي بتوان از آن گذشت. ساير دستگاه هاي دخيل در امر انتخابات نيز وظايف خود را به درستي انجام نداده و در مقابل دخالت هاي نهادهاي غيرمسوول در روند انتخابات، هيچ عکس العملي از خود نشان ندادند. به هر حال پيگيري هاي فراکسيون خط امام همچنان ادامه دارد و نتايج آن اعلام خواهد شد.
-اگر به نتيجه مشخصي نرسيديد؟
آن را نيز طي يک گزارش به اطلاع مردم خواهيم رساند.
-مدتي است حملات عليه اصلاح طلبان سير صعودي گرفته، در حالي که اين جناح سياسي به باور صاحب نظران نقش غيرقابل انکاري در ايجاد نشاط سياسي و حضور مردم در انتخابات داشت. بخشي از اين حملات از تريبون مجلس و از سوي برخي چهره هاي حامي دولت انجام مي شود. فراکسيون خط امام چه برنامه يي براي دفاع از کانديداهاي معترض و منتقدان آنان در مجلس دارد؟
فراکسيون خط امام نيز مانند ديگر جريان هاي داخل مجلس مي تواند از امکانات موجود بهره گيرد تا هم روشنگري لازم را انجام دهد و هم پاسخگويي متناسب را به اين حملات داشته باشد. در طول اين مدت هم اين کار انجام شد و نمايندگان اصلاح طلب با اخذ نوبت، صحبت هاي لازم را انجام دادند. گاهي نيز نطق پيش از دستور اصلاح طلبان با واکنش هاي تند حاميان دولت مواجه شده است که نمونه اخير آن را در نطق هاي آقايان عليخاني و پزشکيان ديديم، اما ما معتقديم بايد يک اصولي در مجلس توسط گرايش هاي مختلف پذيرفته شود و در چارچوب آن، مسائل مختلف مطرح شود.
-اما طرف مقابل تاکنون به رعايت اين چارچوب ها نيازي نديده است.
اشکالي ندارد. يکي از تفاوت هاي اصلاح طلبان با طرف مقابل، تقيد به همين اصول است. رفتارهاي تند و خارج از عرف در ميان بخشي از اصولگرايان پررنگ است ولي بخش ديگري از اصولگرايان مجلس در سخنان و نوع تعامل خود با نيروهاي انقلاب که تفکر ديگري دارند، احترام و دقت نظر لازم را به عمل مي آورند. ما هيچ گاه شبيه غوغاسالاران و جنجال آفرين ها رفتار نمي کنيم اما از حداکثر ظرفيت ها براي دفاع از حقوق مردم و پيشبرد برنامه هاي خود استفاده خواهيم کرد.