
گروه سياسي؛ تنش به وجود آمده ميان ايران و اروپا به تهران- واشنگتن هم کشيده شد و بر همين اساس امريکا دعوت از ديپلمات هاي ايراني را پس گرفت. سخنگوي کاخ سفيد در حالي خبر از پس گرفتن دعوت از ايران براي حضور در مراسم جشن روز استقلال اين کشور داد که تهران به دعوت سفارتخانه هاي امريکا پاسخ نداده بود. هيلاري کلينتون وزير امور خارجه ايالات متحده حدود سه هفته قبل به سفارتخانه هاي اين کشور در سراسر جهان اجازه داده بود از ديپلمات هاي ايراني براي شرکت در مراسم روز ملي امريکا که همه ساله چهارم ژوئيه در سالگرد استقلال اين کشور از بريتانيا برگزار مي شود، دعوت کنند. اين نخستين دعوت از ديپلمات هاي ايراني براي شرکت در مراسم رسمي سفارتخانه هاي امريکا از زمان قطع روابط دو کشور در سال 1358 بود. به گفته مقامات وزارت خارجه امريکا، اين تصميم همزمان با تغيير راهبرد امريکا در برابر ايران و تلاش براي برقراري گفت وگوي مستقيم با اين کشور اتخاذ شده بود.
در همين راستا سفير امريکا در جمهوري آذربايجان اعلام کرده بود دعوت از ديپلمات ها ي ايران با سياست امريکا منطبق است. پس از اعلام اين خبر وزارت خارجه کشورمان نيز نسبت به امکان دعوت از ديپلمات هاي ايراني واکنش نشان داد و نوزدهم خردادماه بود که خبرگزاري دولتي ايرنا به نقل از وزارت خارجه ايران گزارش داد در صورتي که سفارتخانه هاي امريکا در کشورهاي مختلف از نمايندگان سياسي ايران براي شرکت در مراسم سالگرد استقلال اين کشور دعوت به عمل آورند اين دعوت را بررسي خواهد کرد. اما پنجشنبه گذشته رابرت گيبس سخنگوي کاخ سفيد اعلام کرد امريکا اين دعوت را پس گرفته و ديگر دعوت سفارتخانه هاي امريکا در سراسر جهان از مقامات ايراني اعتبار ندارد. گيبس همچنين تصريح کرد؛ «هيچ کدام از ديپلمات هاي ايراني به دعوت سفارتخانه ها پاسخي نداده بودند.» اين نخستين اقدام دولت باراک اوباما در اعتراض به برخورد با معترضان به نتايج انتخابات رياست جمهوري در ايران است. در روزهاي گذشته، جمهوريخواهان کنگره فشار زيادي بر باراک اوباما براي اتخاذ موضع قوي تري در برابر ايران وارد کرده اند.
توصيه احمدي نژاد به اوباما
پس از اظهارات اوباما بود که محمود احمدي نژاد با محکوم کردن انتقاد کشورهاي اروپايي از رخدادهاي اخير از همتاي امريکايي خود خواست تا از اروپاييان پيروي نکند. احمدي نژاد روز پنجشنبه در سخناني در مراسم افتتاح يک طرح پتروشيمي، انتقاد کشورهاي اروپايي از نحوه رسيدگي به اعتراضات به نتيجه انتخابات اخير ايران و برخورد خشونت آميز ماموران دولتي با معترضان را رد کرد و گفت؛ «به امريکا و برخي کشورهاي اروپايي توصيه و نصيحت مي کنم رفتار خود را اصلاح کنند.» احمدي نژاد اظهارنظر باراک اوباما، رئيس جمهوري امريکا، در مورد رخدادهاي اخير ايران را هم مورد انتقاد قرار داد و گفت؛ «آقاي اوباما اشتباه کرد که اين حرف ها را بيان کرد.» وي تصريح کرد؛ «از دولت بريتانيا و برخي کشورهاي اروپايي که «يک مشت عقب افتاده سياسي هستند که در اداره کشور و مردم خود هم مانده اند» انتظار چنين سخناني را داشته ايم اما نه از رئيس جمهوري امريکا.» در ادامه محمود احمدي نژاد خطاب به رئيس جمهوري امريکا گفت؛ «کشوري که دم از تغيير و تعامل مي زند چرا وارد اين ميدان انحرافي و اين دام شد؟ در صورتي که باراک اوباما از ايران انتقاد کند مردم او را فردي مانند جرج بوش تلقي خواهند کرد.» رئيس جمهوري ايران همچنين با اشاره به شعار انتخاباتي باراک اوباما در مورد تغيير در سياست هاي امريکا، از جمله تمايل به گفت وگوي مستقيم با ايران، گفت؛ «ملت ايران با بزرگواري و کرامت از پيشنهاد امريکا براي گفت وگو استقبال کرده است.» در همين حال رابرت گيبس سخنگوي کاخ سفيد با رد اظهارات احمدي نژاد، تاکيد کرد رئيس جمهوري ايران مي خواهد امريکا را عامل ناآرامي هاي پس از انتخابات در اين کشور معرفي کند.
تصميم جديد ايتاليا درباره ايران
از سوي ديگر اجلاس گروه هشت روز گذشته در حالي برگزار شد که اعضاي آن درصدد اتخاذ موضعي واحد در قبال ايران بودند. کشورهاي امريکا، کانادا، بريتانيا، آلمان، فرانسه، ايتاليا، روسيه و ژاپن از پنجشنبه گذشته اجلاس سه روزه يي را در شهر تريسيته ايتاليا برگزار کردند. محور اين نشست موضوع افغانستان بود که قرار بود ايران نيز در آن شرکت کند. کشورهاي اروپايي به خاطر اينکه ايران از همسايگان افغانستان و جزء کشورهاي پرنفوذ منطقه است تمايل زيادي به حضور ايران در اين اجلاس داشتند که در نهايت ايتاليا رسماً تهران را دعوت کرد. اما ميزبان گروه هشت پس از آنکه ايران در موعد مقرر به دعوتنامه اين گروه پاسخ نداد، دعوتنامه اش را پس گرفت. متعاقب اين موضوع چهارشنبه گذشته نيز منوچهر متکي وزير خارجه اعلام کرد برنامه يي براي سفر به ايتاليا و شرکت در اجلاس گروه هشت ندارد. در چنين شرايطي برخي وزراي خارجه اين گروه در تلاش براي دستيابي به موضعي واحد درباره مساله انتخابات ايران بودند. اما سرگئي لاوروف وزير خارجه روسيه هشدار داده که انزواي بيشتر ايران اشتباه است. سرگئي لاوروف تصريح کرد از کشورهاي جي هشت کسي آماده محکوم کردن پروسه انتخاباتي ايران نيست چرا که به گفته وي اين پروسه «تمرين دموکراسي» است. اما فرانکو فراتيني وزير امور خارجه ايتاليا پيشتر هشدار داده بود ايران به نقطه عطفي رسيده است و دولت اين کشور بايد بين بازنگه داشتن يا مسدود کردن باب گفت وگوها با جامعه بين الملل يکي را انتخاب کند. در همين حال نخست وزير ايتاليا اعلام کرد در روابط تجاري خود با ايران تجديدنظر خواهد کرد. به گزارش ايسنا، سيلويو برلوسکوني نخست وزير ايتاليا اين سخنان را در ديدار با نخست وزير اسرائيل عنوان کرد. نتانياهو در جريان اولين سفر کوتاه اروپايي خود از ايتاليا بازديد کرد. وي در جريان مذاکرات با سيلويو برلوسکوني درباره مسائل مربوط به اوضاع در ايران و تاسيس دولت فلسطين گفت وگو کرد. در همين حال آنگلا مرکل براي گفت وگو با مقامات امريکايي درخصوص ايران و ديگر مسائل راهي واشنگتن شد. وي پيش از ترک برلين به قصد امريکا اعلام کرد گفت وگوهايش بر مسائل ايران، بحران اقتصاد جهاني، حفاظت از آب و هوا، کره شمالي و افغانستان و مقدمات نشست بعدي سران گروه هشت در ايتاليا متمرکز خواهد بود.
ايران تا سپتامبر پاسخ دهد
و سرانجام اينکه گروه هشت روز گذشته در بيانيه يي اعلام کردند؛ «ما از رويدادهاي پس از انتخابات رياست جمهوري ايران نگرانيم و کاملاً به حاکميت ملي ايران احترام مي گذاريم.» هشت کشور صنعتي در ادامه مي افزايند؛ «بحران موجود در ايران بايد از راه گفت وگوي دموکراتيک و روش هاي مسالمت آميز حل و فصل شود.» همچنين گروه هشت اعلام کرد؛ ايران تا ماه سپتامبر فرصت دارد به پيشنهاد امريکا براي گفت وگوي مستقيم درباره برنامه هسته يي پاسخ بدهد. به گزارش ايسنا، خبرگزاري آلمان با اعلام اين خبر به نقل از فرانکو فراتيني وزير امور خارجه ايتاليا گزارش داد؛ مقامات گروه هشت قرار است ماه سپتامبر در نيويورک و در حاشيه مجمع عمومي سازمان ملل با يکديگر ملاقات کنند و «اين فرصتي خواهد بود براي راستي آزمايي اينکه آيا ايران به پيشنهاد مذاکره از سوي جامعه بين الملل پاسخ داده است يا خير.» در اين بيانيه همچنين آمده است؛ «کشورهاي عضو گروه هشت اين موضوع را به رسميت مي شناسند. ايران حق دارد برنامه هسته يي غيرنظامي داشته باشد اما اين به مسووليتش براي احياي اعتماد درباره ماهيت منحصراً صلح آميز فعاليت هاي هسته يي اش برمي گردد.»
جلسه فوق العاده اتحاديه اروپا درباره ايران
اتحاديه اروپا اعلام کرد نشست فوق العاده وزراي امور خارجه اين اتحاديه درباره تحولات پس از انتخابات رياست جمهوري در ايران امروز برگزار مي شود. به گزارش فارس به نقل از خبرگزاري آلمان، سخنگوي رياست دوره يي اتحاديه اروپا که برعهده جمهوري چک است، روز گذشته در بروکسل اعلام کرد؛ وزراي امور خارجه اتحاديه اروپا امروز نشستي فوق العاده برگزار مي کنند تا اوضاع کنوني ايران پس از انتخابات رياست جمهوري اين کشور را مورد بررسي قرار دهند. اين نشست غيررسمي در حاشيه اجلاس وزراي خارجه کشورهاي عضو «ناتو» و «سازمان امنيت و همکاري اروپا» در جزيره کورفوي يونان برگزار مي شود.