
زهره باجلان
سازمان بهداشت جهاني درجه هشدار در مورد همه گيري آنفلوآنزاي خوکي را افزايش داده و شماري از کشورها تدابير ويژه يي را براي مقابله با شيوع اين بيماري به اجرا گذاشته اند. در پي انتشار آمار جديد تلفات آنفلوآنزاي خوکي در مکزيک و گزارش هايي حاکي از مشاهده مواردي از ابتلا به آن در چند کشور ديگر، دفتر سازمان بهداشت جهاني در ژنو، سوئيس، پس از مشورت با متخصصان تصميم گرفته درجه هشدار در مورد احتمال شيوع اين بيماري در سطح جهاني را از «درجه 3» به «درجه 4» افزايش دهد. جدول مورد استفاده سازمان بهداشت جهاني خطر گسترده بيماري هاي واگيردار در سطح جهاني را از 1 تا 6 درجه بندي کرده است که هشدار درجه 6 به معني قابليت انتقال سريع عامل يک بيماري و انتشار آن در دست کم دو منطقه در جهان است. سخنگوي سازمان بهداشت جهاني دريافت گزارش هايي از موارد ابتلا به آنفلوآنزاي خوکي در شماري از کشورهاي جهان را نگران کننده خوانده و گفته است اين گزارش ها لزوم اتخاذ تدابيري براي جلوگيري از فراگير شدن اين بيماري در سطح جهاني را يادآور مي شود.
کارشناسان بهداشت جهاني در حال تحقيق درباره نوع تازه يي از آنفلوآنزا هستند که ممکن است باعث مرگ بيش از 150 نفر در مکزيک شده باشد.
به گفته کارشناسان مرکز کنترل و پيشگيري بيماري هاي امريکا (:(CDC «در بررسي هايي که تا اين لحظه انجام شده است، شيوع اين بيماري در مکزيک به يک ويروس آنفلوآنزا در خوک مرتبط مي شود که بيش از 50 نفر را نيز در ايالات متحده امريکا مريض کرده است. CDC اين ويروس را جدي مي گيرد و حداکثر اطلاعات درباره آن را کشف و جمع آوري خواهد کرد.» مقام هاي مکزيکي ساختمان هاي دولتي را بسته، رويدادهاي عمومي را به حال تعليق درآورده و عمليات واکسينه سازي را آغاز کرده اند.
گمان مي رود اين ويروس از اواسط ماه مارس تاکنون باعث مرگ بيش از 150 نفر شده باشد (اکثراً در داخل و اطراف مکزيکوسيتي).
وزير بهداشت مکزيک گفت؛ «وجود نوع جديدي از ويروس آنفلوآنزاي خوکي در اکثر قربانيان تاييد شده است. گمان مي رود بيش از 1600 نفر ديگر نيز آلوده شده باشند.» به گفته مقام هاي بهداشتي مکزيک؛ «تاکنون اکثر قربانيان جوانان و بزرگسالان بودند، نه کودکان و سنين بالاتر که آسيب پذيرترند.» اين بيماري که از انسان به انسان منتقل مي شود، ممکن است يک اپيدمي گسترده در امريکاي شمالي ايجاد کند. دولت مکزيک براي جلوگيري از گسترش اين ويروس، تمامي مدارس، موزه ها، کتابخانه ها و دانشگاه ها را در سراسر پايتخت تعطيل کرده و به مردم توصيه شده است با يکديگر دست ندهند و ظرف هاي خود را مشترکاً استفاده نکنند. علاوه بر اين، کليه رويدادهاي عمومي در پايتخت اين کشور نيز تعليق شده است. ضمن اينکه شهرداري مکزيکوسيتي، واکسيناسيون عمومي را براي مقابله با اين بيماري آغاز خواهد کرد.
سازمان بهداشت جهاني مستقر در ژنو نيز گفت احتمالاً يک کميته اضطراري در روزهاي پايان هفته تشکيل خواهد شد. کاخ سفيد نيز اعلام کرد اوضاع را زير نظر دارد.
اطلاعات بيشتر
دکتر «ريچارد بسر» مدير CDC گفت؛ «آزمايش هاي اوليه نشان مي دهد هفت مورد از 14 نمونه برداشته شده از بيماران مکزيکي با ويروس کشف شده در امريکا انطباق دارد.»
تاکنون بيماري شش نفر در کاليفرنيا و دو نفر در تگزاس در اثر آلودگي به نوعي از اين ويروس (که کارشناسان مي گويند خانواده جديدي از آنفلوآنزاي خوکي است) تاييد شده است. البته تنها يک نفر آنها در بيمارستان بستري شد و اکنون همه آنها بهبود يافته اند. به گفته دکتر «بسر»؛ «براي پي بردن به ابعاد تهديد ويروس، به اطلاعات بيشتري نياز است.» به گفته وي معلوم نيست چرا اين ويروس در مکزيک مرگبار بوده اما در امريکا نه.
وي در ادامه گفت؛ «سازمان بهداشت جهاني در مرحله يي نيست که يک اپيدمي گسترده اعلام کند. ما در مرحله تلاش براي جمع آوري اطلاعات بيشتر درباره اين ويروس، درک نحوه انتقال آن و چگونگي کنترل آن هستيم.» وي افزود؛ «در مکزيک ويروس انواع ديگر آنفلوآنزا در گردش است، بنابراين پي بردن به اينکه کدام موارد ناشي از آنفلوآنزاي خوکي است، کدام ناشي از ساير ويروس ها و کدام ناشي از آلودگي مشترک، براي اطلاعات بهداشت عمومي بسيار مهم است.»
سازمان بهداشت جهاني نيز «تدابير مهار سريع» را براي شرايط اضطراري آماده کرده است. اين سازمان ضمن اعلام اينکه هنوز نيازي به هشدار جهاني نيست، مشخصاً اعلام کرده است در نتيجه آزمايش هايي که روي 12 بيمار مکزيکي صورت گرفته، ويروس مشاهده شده، ساختار ژنتيکي ويروس آنفلوآنزاي خوکي را دارد و به نام علمي H1N مشهور است. اين سازمان با اشاره به جهش ژنتيکي اين ويروس که از يک سلول آنفلوآنزاي مرغي، دو سلول آنفلوآنزاي خوکي و يک سلول انساني ترکيب مي شود، نگراني شديد خود را از شيوع اين بيماري که قربانيان خود را از ميان افراد کم سن و جوان انتخاب مي کند، اعلام کرده است. آزمايش هاي پزشکي روي هشت بيمار مبتلا به اين آنفلوآنزا در تگزاس و کاليفرنيا نيز همان ساختار ژنتيکي را نشان داده است. بيشتر قربانيان در مکزيک بين 25 تا 45 سال سن دارند و گفته مي شود اين ويروس ممکن است بيشترين قربانيان را در ميان افراد با سن کمتر، خصوصاً در بين کودکان داشته باشد. «آرنولد شوارتزنگر» فرماندار کاليفرنيا اعلام کرده است مقامات محلي اين ايالت که از نظر جغرافيايي نزديک ترين نقطه به مکزيک است، با بسيج کامل نيروهاي خود، با محققان ايالتي و بين المللي براي يافتن راه حل درماني براي مقابله با اين ويروس نهايت همکاري را خواهد داشت. به گفته سازمان بهداشت جهاني، براي تهيه واکسن شناخت دقيق ويروس به زمان نياز دارد. اين سازمان توصيه کرده است تا آن هنگام از داروهاي آنفلوآنزاي مرغي استفاده شود. آنفلوآنزاي خوک يک بيماري ريوي است که اين حيوان را آلوده مي کند و معمولاً به انسان منتقل نمي شود، هر چند گاهي در موارد نادر اين ويروس به انسان، به خصوص افرادي که با خوک ها در تماس نزديک هستند، سرايت مي کند. موارد نادري از انتقال اين ويروس از انسان به انسان نيز ثبت شده است. اين گونه حوادث را از نزديک زير نظر مي گيرند، زيرا بيم آن مي رود که خانواده تازه يي از ويروس آنفلوآنزاي خوک با توانايي سرايت ميان انسان ها به يک اپيدمي گسترده دامن بزند.
مبتلايان در کشورهاي ديگر
تاکنون تعدادي از کشورها مواردي از ابتلا به آنفلوآنزاي خوکي يا مشاهده عوارض شبيه به آن را گزارش کرده اند که به نظر مي رسد اکثر مبتلايان از کساني بوده اند که اخيراً به مکزيک سفر کرده يا با چنين افرادي در تماس بوده اند. در بريتانيا، مقامات بهداشتي وجود دو مورد ابتلا به آنفلوآنزاي خوکي در شهر گلاسکو را تاييد کرده و گفته اند اين دو بيمار که اخيراً از مکزيک بازگشته اند، در يکي از بيمارستان هاي شهر در قرنطينه قرار گرفته اند اما نمي توان ابتلاي هفت تن ديگر را که با اين دو در تماس بوده اند، تاييد کرد.
وزير بهداري بريتانيا گفته است اين کشور براي مقابله با شيوع احتمالي آنفلوآنزاي خوکي آمادگي لازم را دارد و ذخاير داروي ضدويروسي موسوم به تاميفلو به ارزش 500 ميليون پوند براي درمان مبتلايان احتمالي در دسترس است. کشور زلاندنو نيز اعلام کرده 13 دانش آموز را که پس از بازگشت از سفر مکزيک با عوارضي شبيه آنفلوآنزاي خوکي به مراکز درماني مراجعه کردند، همراه با والدين و آموزگاران آنان در محلي خاص زير نظر گرفته است. در آلمان، اقداماتي براي معاينه مسافران مظنون به ابتلا به آنفلوآنزاي خوکي در فرودگاه بين المللي فرانکفورت به اجرا گذاشته شده و فرانسه نيز تدابير مشابهي را در فرودگاه شارل دوگل اتخاذ کرده است.
کشورهاي شرق آسيا، که مراکز اصلي بروز بيماري هاي سارز و آنفلوآنزاي مرغي در سال هاي اخير بوده اند، به خصوص در مورد شيوع آنفلوآنزاي خوکي احساس نگراني مي کنند و هشدارهاي سازمان بهداشت جهاني را به دقت مورد توجه قرار داده اند.
سنگاپور، تايلند، ژاپن و فيليپين با استفاده از دماسنج هاي مخصوص، مسافراني را که از منطقه امريکاي شمالي به اين کشورها وارد مي شوند تحت معاينه قرار مي دهند و کره جنوبي و اندونزي نيز گفته اند همين شيوه را به کار خواهند گرفت. هنگ کنگ و تايوان همراه با روسيه، اعلام کرده اند مسافران بازگشتي از مناطق آلوده را در قرنطينه قرار مي دهند و دولت چين نيز از کساني که ظرف دو هفته اخير داراي عوارض بيماري آنفلوآنزا بوده اند خواسته خود را به مراکز درماني معرفي کنند.
ايالات متحده نيز از تشخيص دست کم 50 مورد ابتلا به آنفلوآنزاي خوکي خبر داده اما گفته تاکنون اين بيماري تلفاتي در اين کشور نداشته است. در عين حال، مقامات بهداشتي امريکا گفته اند در حال حاضر خطر بروز همه گيري در امريکا وجود ندارد و توصيه اتحاديه اروپا در مورد خودداري از سفر به ايالات متحده را مبالغه آميز و غيرضروري توصيف کرده اند و «باراک اوباما» رئيس جمهوري گفته است خطر انتشار آنفلوآنزاي خوکي «نگران کننده» است اما نبايد باعث اضطراب عمومي شود.
در عين حال برخي از کارشناسان گفته اند توجه به کساني که نشانه هاي آنفلوآنزاي خوکي را نشان مي دهند چندان فايده يي در جلوگيري از شيوع اين بيماري ندارد زيرا اين عوارض آنفلوآنزاي خوکي مدتي پس از ورود ويروس عامل بيماري به بدن شخص مبتلا، قابل مشاهده و تشخيص است.