هومان دورانديش

انتخاب مجدد اکبر هاشمي رفسنجاني به رياست مجلس خبرگان در حالي صورت گرفت که جريان راست افراطي در روزهاي اخير حملات تندي را عليه وي ترتيب داده بود. هفته گذشته روزنامه ايران، ارگان رسمي دولت نهم، در يادداشتي با عنوان «اين تهديد را جدي بگيريم»، هاشمي را متهم کرد از طريق ايجاد جرياني غيررسمي در حال پي ريزي و پيگيري پروژه «عبور از نظام» است. ظاهراً اين گونه مدعيات و اظهارات تند و تيز عليه هاشمي با نزديک شدن به موعد راي گيري انتخاب رئيس مجلس خبرگان در اجلاس سالانه اين مجلس، بي ارتباط نبودند. به عبارت ديگر جريان راست افراطي در روزهاي اخير در تلاش بود با طرح ادعاهاي واهي و بي اساس، هاشمي را از رياست مجلس خبرگان برکنار کرده و «هر که غير از هاشمي» را در صدر اين نهاد مهم و استراتژيک بنشاند. هرچند راست افراطي پروژه «قدرت زدايي از هاشمي» را دنبال مي کند اما عملکرد دولت نهم آشکارا غايتي برخلاف نيت اين جريان سياسي به بار آورده است. بدين معنا که تلاش براي قدرت زدايي از هاشمي، در دوران حاکميت دولت نهم، عملاً به «قدرت زايي براي هاشمي» بدل شده است. نگاهي به درصد آراي هاشمي رفسنجاني در انتخابات سال 85 مجلس خبرگان و مقايسه آن با انتخابات رياست جمهوري سال 84 و نيز ميزان آراي هاشمي در انتخابات داخلي مجلس خبرگان در دو سال گذشته، به خوبي از اين دقيقه پرده برمي دارد که انگيزه مخالفت با تندروي هاي دست راستي، چه در ميان عامه مردم و چه در ميان نخبگان سياسي، روزبه روز پررنگ تر مي شود. هاشمي در اجلاس سال گذشته مجلس خبرگان با 41 راي به رياست اين مجلس برگزيده شد اما امسال به رغم اينکه از سوي روزنامه رسمي دولت به تلاش براي «عبور از نظام» متهم شده بود، با 51 راي به رياست مجلس خبرگان رسيد. اگر نتيجه انتخابات رياست جمهوري سال 84 را دال بر مشروعيت جريان راست افراطي و مظهر گردش به راست جامعه ايران تلقي کنيم، افزايش محسوس و روزافزون مقبوليت هاشمي رفسنجاني در ميان مردم و نخبگان سياسي را بايد حاکي از تحليل رفتن مشروعيت اين جريان سياسي و بازگشت جامعه ايران به نقطه تعادل دانست.به عنوان سخن پاياني تذکار اين نکته بديهي نيز ضروري به نظر مي رسد که اکبر هاشمي رفسنجاني به رغم اتهامات ريز و درشت و پيدا و پنهان راستگرايان افراطي، نه يک روحاني سکولار که يک روحاني پراگماتيست است و بيش از آنکه به همکاري و همسويي با جريان هاي افراطي دو جناح رقيب بينديشد، به دوام و قوام نظام جمهوري اسلامي مي انديشد. هم از اين رو هاشمي تمام قد ايستادن در برابر راستگرايان افراطي را مصداقي از جهد و جهاد براي حفظ نظام سياسي مي داند که خود جزء معماران اصلي آن بوده است. راي خبرگان رهبري به رياست هاشمي، بدون ترديد راي «نه» به افزايش بيش از پيش نفوذ و قدرت جريان راست افراطي در ارکان استراتژيک نظام سياسي است.