گروه سياسي؛ مهدي کروبي نسبت به انتشار برخي اخبار کذب در بولتن جامعه مدرسين انتقاد کرده و در عين حال ضمن استقبال از کانديداتوري سيدمحمد خاتمي و ميرحسين موسوي، خاتمي را دوست، برادر و رفيق خود ناميد. دبيرکل حزب اعتماد ملي اظهار داشت؛ برخي مسائل در بولتن ها منتشر مي شود که صحت ندارد. البته من بيش از همه از بولتن جامعه مدرسين تعجب کردم زيرا برخي حرف ها در آن مطرح شده است که من نگفته بودم. اگر اين حرف ها در يک بولتن سياسي مطرح مي شد، حرفي نبود اما از انتشار آنها در بولتني که 20 مجتهد در آن حضور دارند، تعجب کردم. کروبي در ادامه با اشاره به ديدار خود با مقام معظم رهبري در هفته گذشته توضيح داد؛ با ايشان که صحبت مي کردم، عرض کردم من به هيچ کس قولي نداده ام. رئيس ستاد انتخابات در سال 84 محتشمي بود که سابقه وزارت کشور دارد و برداشت من اين است که شما مخالف ايشان در وزارت کشور نيستيد اما هيچ گاه به محتشمي نگفتم کاره يي مي شويد. کروبي افزود؛ وعده جلو جلو دادن براي کشور ما کارايي ندارد، البته شايد کسي قول هايي بدهد و سخنگو و معاون تعيين کند که اشکال ندارد، همان طور که برخي عزيزان در دوره قبل اين کار را کردند اما ما نکرديم. کروبي در پايان گفت؛ اصلاً بنا نيست تا بعد از انتخابات وعده مشخصي به کسي بدهيم اما از آنجا که نشان داده ام، انسان حق شناس و قدرداني هستم زماني که عهده دار شدم نيروهايي که به من کمک کرده اند را فراموش نمي کنم. وي در ادامه افزود؛ من سه يا چهار ماه پيش حضور خود را مطرح کردم، البته دوستان حرف هايي زدند، بنابراين به استناد گفته هاي اميني و گرامي مقدم تا بيست آذر تحمل کردم اما تا امروز هنوز کسي خود را معرفي نکرده است. کروبي با بيان اينکه تا امروز که 28 دي ماه است، شما نمي دانيد غير از من چه کسي در انتخابات حضور مي يابد، گفت؛ طبيعي است که ما کارهاي خود را انجام داده ايم و ادامه خواهيم داد و حضور هم داريم، البته از حضور هر کسي که بيايد، استقبال مي کنيم و تصميم نهايي با مردم است. کروبي در پاسخ به سوال ديگري مبني بر اينکه آيا قصد کناره گيري از انتخابات در صورت حضور خاتمي و ميرحسين موسوي را نداريد، گفت؛ من به هيچ وجه کناره گيري نمي کنم و حضور خود را چهار ماه پيش اعلام کردم. وي ادامه داد؛ اگر يکي از اين بزرگان روز 21 فروردين ثبت نام کند آيا حق داريم به او بگوييم اين کار را نکن. اگر در 21 فروردين که آخرين روز ثبت نام است به من بگويند برو، به گوينده مي خندند يا به عنوان مثال اگر در 21 فروردين ماه هاشمي يا کرباسچي که طرفدار من است، ثبت نام کند و به من بگويند به خاطر اينها برو که نمي شود. البته يک قول کلي مي دهم که اگر مردم مرا پذيرفتند از گروه هاي مختلف استفاده مي کنم. وي در ادامه با انتقاد از اظهارات خاتمي مبني بر اينکه يا من يا ميرحسين موسوي کانديدا مي شويم، گفت؛ اگر اسم مرا نياوردند اشکالي ندارد و لازم هم نيست که بياورند. وي در پاسخ به اينکه آيا اين مساله موجب انشقاق اصلاح طلبان در انتخابات آتي نمي شود، گفت؛ ان شاءالله که اصلاح طلبان از هم نمي پاشند، ما اميدواريم مردم به صورت پرشور و پرنشاط در اين انتخابات شرکت کنند. کروبي با بيان اينکه بايد در مورد من، ميرحسين موسوي و خاتمي به صورت جداگانه صحبت کرد، بخش اول سخنان خود را به ميرحسين موسوي اختصاص داد و گفت؛ مهندس موسوي چهره ارزشمند و مورد علاقه همه ماست و خدمات حساسي به کشور کرده است، اما ايشان تا به حال اظهارنظري در مورد حضورشان در انتخابات نکرده اند. دو بار خاتمي گفته و عده يي هم متقاضي هستند يا روزنامه ها چيزهايي نوشته اند. وي در مورد خاتمي نيز گفت؛ اظهارات خاتمي مبني بر اينکه يا من مي آيم يا ميرحسين هم اشکالي ندارد، وقتي آدم انديشه و تفکري دارد بايد آن را بگويد. خاتمي برادر، دوست و رفيق من است. وي افزود؛ اظهارات خاتمي نشان مي دهد ميرحسين موسوي از نظر وي مناسب تر و ارجح است لذا من با اين گفته خاتمي مشکل ندارم زيرا جامعه ما جامعه تضارب و آزادي است. اگر مي خواهيم رقابت جدي باشد بايد فضايي را آماده کنيم که افراد، همان طور که فکر مي کنند، حرف بزنند. کروبي با اشاره به اينکه اظهارات خاتمي جديد نيست، گفت؛ چهار سال پيش که من داوطلب بودم، ايشان فرمودند معين بايد بيايد. اطلاع دقيقي هم دارم که خاتمي پس از ردصلاحيت معين تلاش زيادي براي حضورش در انتخابات کرد و علني گفت که معين بايد بيايد. دبيرکل حزب اعتماد ملي در مورد کنار کشيدن خود از عرصه انتخابات در صورت حضور افراد ديگر تصريح کرد؛ من سه يا چهار ماه پيش حضور خود را مطرح کردم، البته دوستان حرف هايي زدند بنابراين به استناد گفته هاي اميني و گرامي مقدم تا 20 آذر تحمل کردم اما تا امروز هنوز کسي خود را معرفي نکرده است.

کروبي با بيان اينکه تا امروز که 28 دي ماه است، شما نمي دانيد غير از من چه کسي در انتخابات حضور مي يابد، گفت؛ طبيعي است که ما کارهاي خود را انجام داده ايم و ادامه خواهيم داد و حضور هم داريم، البته از حضور هر کسي که بيايد، استقبال مي کنيم و تصميم نهايي با مردم است. کروبي در پاسخ به سوال ديگري مبني بر اينکه آيا قصد کناره گيري از انتخابات در صورت حضور خاتمي و ميرحسين موسوي را نداريد، گفت؛ من نمي خواهم اسائه ادب کنم. بايد اين سوال را از اين عزيزان بپرسيد، من که چهار ماه پيش اعلام کردم.

گروه سياسي، مسعود پيوسته؛ درست در روزي که شبکه فارسي بي بي سي افتتاح شد، وزير اطلاعات به جمع خبرنگاران حوزه دولت آمد و فعاليت اين شبکه را مخل حوزه امنيت و مصالح کشور عنوان کرد تا مراسم افتتاحيه اين رقيب تصويري چندان هم بي سر و صدا برگزار نشود. چهارشنبه گذشته بود که «غلامحسين محسني اژه يي» در حياط ساختمان سفيد نهاد رياست جمهوري اعلام کرد وزارت تحت امرش اقدامات لازم را در خصوص بي بي سي انجام خواهد داد. بلافاصله بعد از موضع گيري محسني اژه يي، «محمدکريم عابدي» عضو کميسيون امنيت ملي مجلس از دستگيري عوامل شبکه براندازي نرم زير نظر بي بي سي خبر داد. نايب رئيس کميته دفاعي کميسيون امنيت ملي مجلس به فارس گفت؛ «اعضاي اين شبکه به عنوان خبرنگار زير پوشش بي بي سي انگليسي يارگيري مي کردند.» البته کريمي پيشتر نيز در اين باره سخن گفته بود که اظهاراتش مورد تاييد يا تکذيب مقامات امنيتي قرار نگرفته بود. با اين وجود موضع گيري صريح وزير اطلاعات، موضوع شبکه تازه تاسيس بي بي سي فارسي را به بحث روز تبديل کرد. هرچند پيش از اين شبکه تلويزيوني صداي امريکا (VOA) برنامه هاي مختلفي را پخش مي کرد، اما حساب امريکا از انگليس جدا است. مخالفان راه اندازي اين شبکه، نيت گردانندگان بي بي سي را هدايت افکار عمومي به قصد توطئه و تغيير مديريت کشور ارزيابي مي کنند اما در مقابل اين تحليل، گروهي نيز معتقدند در فضايي که رسانه هاي مستقل اجازه فعاليت ندارند، صدا و سيما نيز کاملاً دولتي است و در انتشار خبر محدوديت وجود دارد. رسانه هاي ديگري چه در فضاي اينترنتي و چه راديو و تلويزيون براي پرکردن اين خلأ فعال خواهند شد. آنها تولد اين رقيب جديد رسانه ملي را حاصل عملکرد مسوولان رسانه هاي داخلي مي دانند و تاکيد دارند که نمي توان جلوي چرخش اخبار را گرفت. با اين وجود، هر دو گروه مدافعان و مخالفان راجع به اينکه شبکه هاي خارجي فقط صرفاً به دنبال انعکاس اخبار و برنامه سازي براي مخاطبان شان در منطقه نيستند، هم نظرند. هرچند «مجيد تفرشي» تاريخ نگار و همکار بي بي سي مي گويد؛ مسوولان اين بنگاه رسانه يي 80 ساله معتقدند اقدام شان در مسير اعتمادسازي است و مي خواهند سوء نيت به خارجي ها را بکاهند. تنوع بحث هايي که درباره شبکه تلويزيوني فارسي زبان بي بي سي مي شود، مسوولان راديو گفتگو را بر آن داشت تا مناظره يي در اين رابطه را موضوع برنامه زنده گفت وگوي روز خود قرار دهند. به همين منظور ماشاءالله شمس الواعظين (روزنامه نگار و مشاور مرکز مطالعات راهبردي خاورميانه)، يونس شکر خواه (استاد روزنامه نگاري) و حجت الاسلام آشنا (کارشناس رسانه و عضو هيات علمي دانشگاه امام صادق (ع)) عصر پنجشنبه روانه استوديوي راديو گفتگو شدند. مجيد تفرشي (تاريخ نگار و همکار بي بي سي ساکن لندن) نيز ميهمان تلفني برنامه بود. البته قرار بود بهروز آفاق رئيس منطقه آسيا در سرويس جهاني بي بي سي و مسوول راه اندازي تلويزيون فارسي بي بي سي هم ديگر ميهمان برنامه باشد که اين امر ميسر نشد و بنابراين اين سوال بي پاسخ ماند که چرا مسوولان بي بي سي تلويزيون فارسي راه اندازي کرده اند؟

برنامه نيز با همين موضوع شروع شد چرا که حجت الاسلام آشنا در آنتن زنده اين برنامه در پاسخ به پرسش مجري برنامه سراغ او را گرفت و پرسيد آيا اين برنامه ميهمان خارجي هم دارد؟ چون در پاسخ به اينکه چرا تلويزيون فارسي بي بي سي راه افتاد، اول بايد مسوولان آن جواب دهند و بعد ما صحبت کنيم.

از سال 2004 ديپلماسي بريتانيا دچار بازنگري شد و به اين نتيجه رسيدند که بايد تحولات راهبردي انجام شود. با چنين سياستي در سال 2004، تلويزيون عربي تاسيس شد. اما آن زمان خبري از شبکه فارسي نبود. بايد پرسيد پس از سال 2004 چه نگاهي از سوي world service به خاورميانه شد؟ بي بي سي مشکل بودجه پيدا کرد. در وزارت خارجه انگلستان مشکلات بودجه يي پيش آمد و اين مساله بر رسانه هاي آن تاثير گذاشت. در نتيجه بعضي «زبان ها» تعطيل يا محدود شدند و اين تلويزيون فارسي از دل اين فشارها بيرون آمد. به هر حال من دوست دارم نظرات مسوولان بي بي سي را بشنوم.

مجيد تفرشي؛ افکار عمومي و مردم عادي بريتانيا که ماليات مي دهند، مي گويند چرا تلويزيون فارسي (خارجي) راه مي اندازيد؟ سوال اين است که آيا سياست بريتانيا و ارتباطش با بي بي سي و بخش فارسي آن نسبت به 60 ، 70 سال پيش تغيير کرده؟ مسوولان بي بي سي معتقدند اين اقدام شان در مسير اعتمادسازي است و مي خواهند آن سوءنيت هميشگي خارجي ها را بزدايند.

مجري برنامه؛ آقاي شمس الواعظين آيا شما مشاور بي بي سي در تهران هستيد؟

شمس الواعظين؛ من دو بار با همکارانم در لندن نشست داشتم و يک بار هم در تهران به نوعي دعوت به کار شدم اما سياست خودم را اعلام کردم. من راه اندازي تلويزيون فارسي بي بي سي را در واقع وجود نياز به يک رسانه- به عنوان يک فرآورده- که مصرف کنندگان زيادي دارد، مي بينم. حتي شکلات و پفک نمکي هم اگر در گروه هاي مختلف سني خريدار نداشته باشد، توليد نمي شود. در افغانستان، تاجيکستان، جمهوري آذربايجان و... يکصد و هفتاد ميليون فارسي زبان داريم. يک رسانه فراملي مي خواهد که بتواند با يک ارتفاع به دولت ها و جوامع بنگرد. بي بي سي از سال 76 به بعد با وزيدن نسيم آزادي مطبوعات در ايران، اقدام به بررسي راه اندازي تلويزيون فارسي کرد. به علاوه آساني و دسترسي سريع به تکنولوژي ارتباطات، موجب تاسيس اين شبکه شد. يعني اگر در دهه 90 يا پيشتر از آن در دهه 80 اقدام به راه اندازي مي کرد، بودجه اش بيشتر از حالا بود.

آخرين چيزي که به اين بحث کمک مي کند ، اين است که آيا دولت انگلستان براي افکار عمومي ايران دلسوزي مي کند؟ مسلماً جواب منفي است. تاثيرگذاري در محيط پيام و دولت هاي آنها، بخشي از اين سياست رسانه يي است. چرا براي فرانسه، آلمان يا جاهايي که به هر حال دموکراتيک اند، چنين تلويزيون هايي راه اندازي نمي کنند؟ چون مي خواهند افکار عمومي را مديريت کنند و تغييري در سلوک مديريتي دولت ها ايجاد کنند.

اما به لحاظ حرفه يي فکر مي کنم تلويزيون فارسي بي بي سي با شيفت کردن از راديو به تلويزيون به مشکل برخورد مي کند.

مجري؛ آقاي شکرخواه آيا بي بي سي فارسي براي ايران يک تهديد است يا فرصت؟

شکرخواه؛ با نکته اولي که آقاي شمس الواعظين مطرح کردند، موافقم. بحث نياز به مخاطب درست است. اساسش هم برنامه ريزي متمرکز است که بخش BBC World Service با 265 ميليون پوند سرمايه گذاري در اختيار بي بي سي فارسي گذاشته. اينها همه برآمده از «هيات امناي بي بي سي» است. سرمايه زيادي براي گردش سازمان در جريان است. حالا آيا نياز مخاطب يا نياز داشتن به مخاطب، دوسويه و چندسويه بودن آن است؟ هيچ ماهواره يي رفراندوم برگزار نمي کند که آيا برايتان برنامه پخش بکنيم يا نه.

مجري؛ ولي بي بي سي نظرسنجي کرده است.

شکرخواه؛ نه، نگفته کانال ماهواره يي برايت راه مي اندازم. فرصت و تهديد را از منظر خودمان نبينيم. به خصوص که بودجه 265 ميليون پوندي را از دولت مي گيرد. موضوع اينجا کاملاً گره مي خورد به همان انگاره سازي ها. از خودش «ايماژ» به دنيا توليد مي کند.

ما چهار نظام رسانه يي در دنيا داريم.

- مدل توتاليتر که عمرشان سپري شده و نمونه يي از آن در سپهر رسانه يي موجود نيست.

- مدل روسيه که رسماً اعلام کردند آژانس طبقه کارگرند و مرتبط با کار و سرمايه و... است.

- مدل اروپايي يا همان ليبرال که تفاوت هايي با آن دو به وجود آوردند.

- و مدل چهارم، مسووليت اجتماعي است مثل رسانه هاي امريکايي. در انگليس هم که موضوع حضور دولت براي رسانه ها بسيار جدي است.

مجري؛ آقاي آشنا، وزير اطلاعات اين اقدام راه اندازي بي بي سي را خلاف امنيت ملي دانستند. از برخورد با رسانه بي بي سي فارسي چه تحليلي داريد؟

آشنا؛ ما تا به چرايي و چيستي نپردازيم، رسانه هاي ايران را بررسي نکنيم و رابطه دولت و رسانه را نگوييم، درباره تهديد يا فرصت بودن اين تلويزيون نمي شود وارد شد. در بحث اول، بي بي سي جهاني تابع دولت انگلستان نيست. تحليلم اين است که پيش از آنکه سرويس امور خارجه باشد، سرويس بي بي سي جهاني است و امور خارجه را به تبعيت مي کشاند. با آقاي آفاق در لندن صحبت کردم. گفت تا وقتي که جاي خالي داريد ما در آن جاهاي خالي حضور خواهيم داشت.

مجري؛ نمونه هايي هم هست؟

آشنا؛ بله، نوعي موسيقي را در برنامه هايشان نشان مي دهند که در اينجا حضور ندارند. در حوزه خبر، شخصيت هاي خبري که در اينجا ديده نمي شوند، آنجا ديده مي شوند. خانم عبادي مي تواند برايش يک مساله جدي باشد ولي در رسانه هاي ايران جايي ندارد. ببينيد ايران براي بي بي سي فارسي، کشور هدف است. موقعي شوروي براي بي بي سي هدف بود. حالا ايران و «جامعه عرب» براي بي بي سي هدف است و اين موضوع در دولت نهم تقويت شده است. يکي از رويکردهاي ما برخورد وزارت اطلاعات و قوه قضائيه با مجموعه يي از افراد است که با بي بي سي همکاري مي کنند. اين در يک سطح. وزير اطلاعات گفته خلاف امنيت ملي است، پس دولت انگليس بايد آماده پرداخت هزينه هايش هم باشد. خب اين تهديد و هشدار بود. سطح ديگر اينکه راديو و تلويزيون بايد فکري کند. معنايش اين است که کيفيت کار صدا و سيما بايد بالاتر برود.

مجري؛ آيا صدا و سيما مي تواند احساس رقابت کند؟

آشنا؛ مي تواند نکند چون بي بي سي کار خودش را مي کند. آنچه براي ما بايد مهم باشد، اينکه تفسير دريافت پيام از خود دريافت پيام مهم تر است. و سطح آخر، برخورد فني است. ما در بحث ماهواره دو نوع برخورد داشتيم؛برخورد پارازيتي و برخورد با دريافت کننده،

مجري؛ آقاي شمس، تعبيري هم هست که مي گويد اين اقدام بي بي سي فارسي، نوعي براندازي نرم به حساب مي آيد، نظر شما چيست؟

شمس؛ نمي دانم اين عناوين، تيترها و اين واژه براندازي نرم از کجا درآمده. اينجا بحث رسانه مي کنم. از قالب بحث مي کنم. هرچه مي خواهيد در قالب بريزيد، به معناي جانبداري از بي بي سي نيست. به فرمايش آقاي تفرشي نقد جدي دارم. نقش بي بي سي در ايران، فيلم شده و کتابش هم موجود است. بي بي سي در ارسال پيام انقلاب فوق العاده بود اما نمي شود هم در دوره رضاخان برانداز باشد، هم در دوره محمدرضا و حالا هم بخواهد باز براندازي کند و کارش باشد براندازي، کار رسانه اين نيست. در جامعه تحولات بنيادين ايجاد مي کند. رسانه بي بي سي، 170 ميليون فارسي زبان را پوشش مي دهد. همچنين مخالف حرف هاي آقاي آشنا هستم. ايران، «هدف» نيست. بنابراين زبان فارسي را ترويج کردن، کار بي بي سي مي شود. عملاً که رسانه هاي ما تاکنون عاجز بودند. دوم اينکه سيستم بسته اطلاع رساني ما را باز مي کند. توان رسانه يي ايران، به همان اندازه کاهش پيدا مي کند. بدون گردش آزاد اطلاعات امکان ندارد خلأها پر شود. کساني که استفاده از ماهواره را ممنوع کردند امروز بي بي سي فارسي را ديدند. ديگر اين امکان وجود ندارد، دوباره با برخورد و محدوديت در دريافت پيام، ببينيم موج ايجاد مي شود. در واقع بي بي سي فارسي همان کاري را کرد که ايران در جهان کرد. آنها العالم و پرس تي وي را در دنيا راه انداختند. در کنار اين موضوع تعداد عواملي که در بي بي سي فارسي کار مي کنند قابل توجه است. اين شبکه 73 نفر نيرو دارد که همگي از نسل جديد هستند.

مجري؛ اتفاقاً شاگردان شما هستند.

شمس؛ اين افراد در کلاس هاي روزنامه نگاري بومي رشد کردند ولي چون امنيت شغلي نداشتند بي بي سي آنها را شکار کرد و در حال بهينه سازي توانمندي هاي خود است.

مجري؛ آقاي شکرخواه، به نظر شما بي بي سي تهديد است يا فرصت؟

شکرخواه؛ ما در ارتباطات مي گوييم که يک منبع پيام وجود دارد که از مجرايي عبور مي کند و به مخاطبان مي رسد، تاکيد ما در ارتباطات روي منبع پيام است. اگر بي بي سي اصرار دارد روي 32 زبان دنيا حرف داشته باشد، بايد توجه داشت 265 ميليون پوند سرمايه گذاري دارد و توسط Charter سلطنتي اداره مي شود و سال به سال مورد بازبيني قرار مي گيرد. رسانه ها، ورزش و فرهنگ انگليس توسط همين بخش سلطنتي اداره مي شود. يک هيات امنا با 12 عضو ابتدا توسط Dcse گزينش و سپس به وزارت کشور انگليس معرفي مي شوند. در مرحله بعد هم نخست وزير انگليس در جريان قرار مي گيرد و سپس به ملکه انگليس اطلاع داده مي شود. مارک تامسون رئيس هيات اجرايي بي بي سي 24 ساعته در حال نظارت بر بي بي سي است. نکته اساسي که مي خواهم بگويم اين است که در فضاي بسته رسانه يي، تاثير رسانه هاي بيروني بيشتر است. ريچارد کبورک رئيس خبري بي بي سي مي گويد؛ هر جاي دنيا که مي رويم از ما مي پرسند چگونه رسانه يي که وابسته به دولت است صحبت از آزادي بيان مي کند؟ چپمن رئيس سرويس بي بي سي جهان در پاسخ مي گويد؛ «سازمان بي بي سي «چه کسي و کجا» را تعيين مي کند و «چه» «what» آن با ماست.» بي بي سي قبل و بعد از پخش کنترل دارد. آن کادربندي را قبلاً صورت داده است. جنگ ذهنيت ها، اساس جنگ رسانه يي امروز است. بايد قاعده بازي را بپذيريم. ما در سپهر رسانه يي سياليم. هميشه در فضاي رسانه يي برنده بايد بپذيرد که وارد جنگ «ايماژها» شده که براي تغيير واقعيت ها است.

آشنا؛ مشکل اصلي بر ارسال پيام است. برخورد بي بي سي در ايران، به ما مي گويد نمي خواهد فوري پنجه درپنجه ايران بيندازد. «نرم» دارد شروع مي کند. مشکل بي بي سي در ارسال زنده تصوير از ايران است. اينکه بتواند رابطه تصويري زنده با افرادي از ايران داشته باشد. قابل توجه آقاي شمس که اشاره به تاجيکستان کردند، سفري به تاجيکستان داشتم. آنجا نصب ديش ماهواره ممنوع است. يعني واقعاً ممنوع است و مثل ايران نيست. مساله ايران با تاجيکستان و افغانستان فرق مي کند. سرويس جهاني بي بي سي قبلاً در افغانستان آموزش داشته اما در تاجيکستان نه. در مورد ايران، بي بي سي رسانه رقيب مي شود. اين شبکه با صداي امريکا (VOA) فرق مي کند.

شمس الواعظين؛ من شرايط حال حاضر بي بي سي را گفتم. نبود تصوير از ايران، اشکال ايجاد مي کند. اگر نتوان دوربين را در محيط پيام کاشت، پس پيام از دست رفته است. ذخيره آرشيوي بي انتها نيست. جنگ بين ذهنيت ها و عينيت هاست. معتقدم رسانه هاي جمهوري اسلامي ايران با پتانسيل هاي داخلي که دارند در بحث رسانه ها، قوي تر از وضعيت فعلي و حتي آينده بي بي سي فارسي خواهد بود و فرصت ايجاد مي کند. براندازي نرم چه صيغه يي است و از کجا درآمده است.

آشنا؛ سه نکته دارم؛ اول اينکه بي بي سي فارسي حداقل تابع وزارت خارجه نيست بلکه خود وزارت خارجه است، بنابر اين خيلي دنبال روابط رسمي نگرديم. دوم مجموعه چيزي به نام باند ايراني ها که به شکل سنتي براي خود هواخواهاني دارد؛ گاردلاين هايي که شکرخواه درباره اش گفت، گاردلاين هاي بي بي سي مادر است. اينکه باور کنيم دستورالعمل هاي برنامه سازي world service، همان دستورالعمل هاي مادر است، دليل مي خواهد که وجود ندارد. ما حضور بهاييت را به طور سنتي در بي بي سي داشته ايم. آقاي آفاق هم دور از اين پديده نيست. نگاهي که در بي بي سي وجود داشته نگاهي نبوده که حاکميت در ايران را برنتابد. چه رضاشاه، چه در دوره محمدرضا شاه و چه جمهوري اسلامي ايران. رسانه بي بي سي فارسي آمده که بماند. من منتظر تغييراتي در آنجا نيستم ولي مي شود حدس زد اين تلويزيون چه مي کند.

مجري؛ با اين تفاسير آقاي شکرخواه چگونه با شبکه بي بي سي فارسي کنار بياييم؟

شکرخواه؛ بحث کنار آمدن با بي بي سي فارسي را نمي فهمم. رسانه ها به ابزارهاي تصويرسازي، تغيير و ... تبديل شدند. هرکجا چندسويه است راه مقابله با اين فضاها نيز جز دو نکته نيست؛ اول ارتقاي سواد رسانه يي است و دوم اينکه هر چقدر در چرخش اطلاعات، امکانات را سهل بگيريم، تاثيرگذاري بيروني را کمتر مي کنيم.

گروه اجتماعي، علي رنجي پور؛ در حالي که بيش از چهارماه از اعلام نتايج کنکور 87 مي گذرد، تنور جنجال هاي رسانه يي درباره حاشيه هاي آن همچنان داغ است و دولت و مجلس هر روز با طرح اتهام عليه يکديگر در خبرگزاري ها و روزنامه ها، بر آتش آن اضافه مي کنند. شايد اظهارنظرهاي صريح ديروز رئيس کميسيون آموزش مجلس و رئيس سازمان سنجش عليه يکديگر، نقطه اوج مجادله هاي دو طرف پس از فروکش کردن تب اوليه روزهاي اول بود به گونه يي که مروري کوتاه بر آنچه خبرگزاري ها در اين باره منتشر کردند، تداعي کننده صحبت هاي فاطمه آجرلو عضو کميسيون آموزش مجلس بود که هفته گذشته مباحث کنکور 87 را صراحتاً دعواي سياسي خوانده بود. علي عباسپور در گفت وگويي که با خبرگزاري مهر انجام داد، بي پروا از احراز تخلف سازمان سنجش و وزارت علوم در کنکور سخن گفت و در سوي ديگر ماجرا عبدالرسول پورعباس در نشست خبري که در سازمان سنجش برگزار شد، به مجلس توصيه کرد به جاي حاشيه ها، به فکر کنکور آينده باشد و براي فشارهايي که به سازمان سنجش براي اعمال سهميه 40درصدي بسيجيان فعال وارد مي شود، تدبيري بينديشد.چهارشنبه هفته گذشته روابط عمومي سازمان سنجش در تماس تلفني با خبرنگاران از آنها خواست شنبه صبح براي شرکت در نشست خبري در محل سازمان حاضر شوند. ساعت عجيب اين نشست خبري که برخلاف نشست هاي مشابه که معمولاً در ساعات مياني روز برگزار مي شود، ساعت 30/8 صبح در نظر گرفته شده بود، نشان از برنامه ويژه سازمان سنجش براي اين نشست خبري داشت به گونه يي که گمان مي رفت مسوولان سازمان سنجش تاکيد بر آن دارند تا پيش از ظهر ديروز صحبت هاي رئيس سازمان سنجش روي سرخط اخبار خبرگزاري ها قرار بگيرد. عبدالرسول پورعباس همان طور که پيش بيني مي شد، در جلسه خود با خبرنگاران از نگراني جدي سازمان از «حرکات سياسي برخي مسوولان» سخن گفت و با لحن نسبتاً تند و بي سابقه يي خطاب به کميسيون آموزش مجلس توصيه کرد؛ «مجلس به جاي پرداختن به مسائل حاشيه يي به موضوعات مهم در ارتباط با کنکور سال هاي آينده و اجراي قانون حذف کنکور بپردازد.» رئيس سازمان سنجش با ارائه توضيحاتي درباره سازوکار اجرا شده در کنکور سال 87 به دفاع جانانه از عملکرد سازمان تحت مديريت خود پرداخت و مدعي شد؛ «در شش ماه گذشته حتي يک مورد اعتراض درخصوص کنکور 87 به سازمان سنجش ارائه نشده و تمامي موارد بررسي و به طور دقيق پاسخگويي شد و حتي يک مورد نيز پيدا نشد که حقي از کسي ضايع شود، اما شرايط ايجاب کرد که دوبار تکميل ظرفيت در اين کنکور انجام شود که در مجموع 706 نفر از طريق قانون مجلس و 1038نفر از طريق تکميل ظرفيت سازمان سنجش گزينش شدند. گزارش اعلام نتيجه کنکور به مجلس و کميسيون آموزش ارسال شده اما تا امروز هيچ جلسه رسمي مبني بر بررسي نحوه تکميل ظرفيت کنکور 87 با حضور نمايندگان مجلس برگزار نشده و تنها جلساتي انفرادي برگزار شده است.» پورعباس با اشاره به آشفتگي هاي قوانين گزينش دانشجو و تاکيد بر لزوم تجديد نظر در قانون، از برخي «فشارها به سازمان سنجش براي واگذاري 40درصد ظرفيت ها به بسيجيان فعال» خبر داد و به طور غيرمستقيم خطاب به مجلس گفت؛ «براي واگذاري باقيمانده 40 درصد سهميه ايثارگران به بسيجيان فعال، فشار زيادي از ناحيه سازمان بازرسي و قوه قضائيه روي سازمان سنجش وارد مي شود، تا جايي که حتي به تهديد انفصال از خدمت مسوول سازمان سنجش نيز منجر شده است.

در صورتي که اين قانون را اجرا کنيم، 40 درصد ظرفيت کنکور از رقابت آزاد و علمي خارج مي شود و داوطلبان برتر همان طور که در شهريور ماه 87 نسبت به گزينش کنکور 87 اعتراض داشتند، نسبت به اجراي اين قانون نيز معترض خواهند بود و تعداد معترضان تا 40 برابر افزايش خواهد يافت لذا وظيفه مجلس اين است که فعاليت خود را در اين خصوص براي از بين بردن چالش هاي پيش روي کنکور 88 متمرکز کند.» اشاره وي به ظرفيت 40 درصدي رزمندگان در کنکورهاي سراسري است که عملاً در ميانگين کلي کمتر از دو درصد آن مورد استفاده رزمندگان قرار مي گيرد.

اما همين موضوع سهميه 40 درصدي ايثارگران از سوي ديگر مورد اشاره رئيس کميسيون آموزش مجلس، به عنوان مصداق «تخلف محرز» سازمان سنجش بود. علي عباسپور در گفت وگويي که همزمان با اعلام خبر نشست سازمان سنجش روي سر خط اخبار خبرگزاري مهر قرار گرفت، اختصاص مازاد سهميه 40 درصدي رزمندگان را به گزينش بومي، محل اشکال اصلي و مسبب اصلي وقايع پيش آمده در کنکور 87 دانست. عباسپور بدون اشاره به ماجراي اختصاص سهميه رزمندگان به بسيجيان در تشريح وقايع اتفاق افتاده در کنکور 87 گفت؛ «وزارت علوم عنوان مي کرد اختلاف کنکور 87 با کنکورهاي گذشته ناشي از اين است که درصد بومي پذيري از 70 به 80 درصد ارتقا يافته و اين موضوع در دفترچه هاي کنکور نيز به اين صورت که «اگر سهميه 40 درصدي رزمندگان را کنار بگذاريم، 20 درصد در سال 87 به پذيرش غيربومي و 80 درصد به پذيرش بومي اختصاص مي يابد» اعلام شده است. لذا وزارت علوم به صورت مکرر عنوان مي کند هيچ تخلفي صورت نگرفته و مطابق با مصوبات عمل کرده است. از 40 درصد سهميه رزمندگان به طور متوسط دو درصد استفاده مي شود و 38درصد استفاده نمي شود. حال آنکه در سال هاي گذشته اين 38 درصد به پذيرش غيربومي اختصاص داده مي شد اما در سال 87 در تيرماه تصميم گرفتند 38 درصد را به داوطلبان بومي اختصاص دهند. وي ادامه داد؛ «عدم اطلاع رساني در دفترچه راهنماي کنکور تخلفي است که باعث اين همه آشفتگي در کنکور 87 شد. بدين ترتيب در دانشگاه هاي دولتي درصد پذيرش بومي و غيربومي را مورد بررسي قرار داديم و به طور متوسط درصد پذيرش دانشجوي غيربومي از 40 درصد در سال 86 به حدود يک سوم و در برخي دانشگاه ها به يک چهارم کاهش يافته است. به عنوان مثال در رشته برق دانشگاه تهران درصد پذيرش غيربومي از 2/39 به 10 درصد کاهش، در رشته پزشکي دانشگاه علوم پزشکي تهران درصد پذيرش غيربومي از 7/43 به 5/13 درصد کاهش و در رشته برق دانشگاه صنعتي شريف پذيرش غيربومي از 7/31 به 12 درصد کاهش يافته است که اين تفاوت معنادار و به دليل اعمال وضعيتي است که ذکر شد.»

رئيس سازمان سنجش سپس در انتقاد از برخورد مجلس، کميسيون آموزش را به تلاش براي تدبير انديشه يي درست براي حذف کنکور توصيه کرد. پورعباس در حالي که حذف کنکور را به «لقمه يي بزرگ که در گلوي ما گير مي کند» تشبيه مي کرد، درباره عواقب اجراي بي برنامه قانون مصوب مجلس در اين باره هشدار داد و گفت؛ «طبيعتاً سال 89 بايد آخرين کنکوري باشد که از سوي سازمان سنجش برگزار مي شود ولي متاسفانه هنوز شاهدي براي اين تصور وجود ندارد. داوطلبان سوال مي کنند که آيا آزمون هاي سراسري در مقاطع دبيرستان برگزار خواهد شد و چه کسي مسوول سرنوشت آنهاست. تجديدنظر در نحوه اجراي اين قانون، تمديد زمان اجراي آن يا بازنگري کلي قانون بايد از همين امروز در دستور کار قرار بگيرد و کميسيون آموزش مجلس نسبت به حل اين مسائل مهم و استرس زا اقدام کند.» وي که تلاش مي کرد با ارائه مثالي بلاتکليفي قانوني در ماجراي حذف کنکور را بيشتر شرح دهد، ادامه داد؛ «فقط در کنکور 87 تعداد هفت هزار داوطلب با معدل 20 داشتيم و اين بدان معنا است که اين افراد در تمام دروس موفق به کسب نمره 20 شده اند، حال اينکه اين افراد در صورت حذف کنکور بايد با چه روشي گزينش شوند، مبهم است.»

گروه سياسي؛ در ادامه رايزني هاي ايران با مجامع بين المللي براي توقف حملات اسرائيل به نوار غزه، منوچهر متکي طي نامه يي به دبيرکل سازمان ملل، خواستار واکنش جدي و موثر مجامع بين المللي و سازمان ملل متحد به اين موضوع شد. متکي همچنين در نامه يي ديگر به مديرکل سازمان منع سلاح هاي شيميايي درخواست کرد نسبت به منع استفاده اسرائيل از سلاح هاي شيميايي اقدام کند. در خبري ديگر در اين ارتباط علي اصغر سلطانيه سفير و نماينده دائم ايران در سازمان ملل متحد روز گذشته در نشست سازمان کنفرانس اسلامي اعلام کرد ايران در پي محاکمه رهبران اسرائيل در دادگاه سازمان ملل است. به گزارش ايسنا، وي همچنين در اين نشست اقدام نظامي عليه غيرنظاميان فلسطيني را با هدف پاکسازي قومي دانست. سلطانيه گفت؛ مقامات ايران در بالاترين سطوح تلاش کرده اند راه حل سريع و صلح آميز براي بحران اخير غزه بيابند. اقداماتي همچون تماس تلفني رئيس جمهورمان با روساي کشورهاي اسلامي، تماس تلفني وزير امور خارجه با دبيرکل اتحاديه عرب، دبيرکل سازمان کنفرانس اسلامي، دبيرکل سازمان ملل متحد و برخي از وزراي خارجه کشورهاي اروپايي و اسلامي و نيز اعزام دبير شوراي عالي امنيت ملي ايران به سوريه، لبنان و ترکيه.

نخست وزير روسيه با بيان اينکه پيام هاي مثبتي از جانب رئيس جمهوري منتخب امريکا دريافت کرده است، از پرونده هسته يي ايران به عنوان مساله يي ياد کرد که واشنگتن و مسکو بدون همکاري با يکديگر قادر به حل آن نيستند. به گزارش ايلنا به نقل از خبرگزاري فرانسه، در حالي که تنها دو روز تا روي کار آمدن دولت جديد امريکا باقي است، «ولاديمير پوتين» نخست وزير روسيه ديروز اعلام کرد وي به دولت آينده امريکا بسيار خوشبين است و مسکو حاضر است براي حل چالش هاي بين المللي با واشنگتن همکاري کند.

سر جان مورتيمر در سن 85سالگي درگذشت. او خالق بيش از 50 رمان، نمايشنامه، کتاب شرح حال و خاطرات بود که پس از مدت ها مبارزه با بيماري، از دنيا رفت. وي براي اولين بار در سال 1957 يک نمايشنامه راديويي از شبکه بي بي سي اجرا کرد.