گروه اجتماعي؛در حالي که پس از انتخاب باراک اوباما به رياست جمهوري ايالات متحده امريکا، بحث برقراري ارتباط سياسي دو کشور بار ديگر به بحث داغ محافل سياسي بدل شده است. سفر روساي شش دانشگاه امريکايي که به دعوت دانشگاه صنعتي شريف به کشورمان آمده اند، بر آتش تحليل هاي داغ تحليلگران روابط دو کشور بيش از پيش افزود. با اين حال بدون آنکه بحث خاصي از ارتباط سياسي دو کشور در متن اين سفر تاکنون مطرح شده باشد، روز گذشته ميهمانان امريکايي از دانشگاه شريف بازديد کردند و به گپ و گفت با مسوولان اين دانشگاه و مسوولان وزارت علوم نشستند. هيات هفت نفره امريکايي که پيشتر قرار بود رئيس دانشگاه کلمبيا هم در ميان آنها باشد، اما به دليل رفتار نامناسب رئيس دانشگاه کلمبيا در سفر سال گذشته رئيس جمهور به امريکا، نامش از ليست دعوت شدگان دانشگاه شريف کنار گذاشته شده بود، تا اول آذر خواهند بود و علاوه بر دانشگاه هاي شريف، از ديگر دانشگاه هاي معتبر کشورمان چون تهران، اميرکبير، صنعتي اصفهان، شهيد بهشتي، شيراز و همچنين پژوهشکده رويان بازديد خواهند کرد. پروفسور رابرت ام دال رئيس اتحاديه دانشگاه هاي امريکا، پروفسور ديويد جي اسکورتون رئيس دانشگاه کرنل امريکا، پروفسور ديويد ليبرون رئيس دانشگاه رايس امريکا، پروفسور جي برنارد ميشن رئيس دانشگاه فلوريداي امريکا، پروفسور س د موت رئيس دانشگاه مريلند امريکا، پروفسور لري وندر هوف رئيس دانشگاه کاليفرنيا امريکا و پروفسور جريد ال. کوهن رئيس دانشگاه کارنگي ملون امريکا هفت ميهمان ويژه دانشگاه شريف بودند که در بازديد از اين دانشگاه، مراتب تعجب و غافلگيري خود را از وضعيت موجود ايران به خصوص از حضور زنان پژوهشگر در عرصه علمي کشورمان ابراز داشتند. ميزبان هيات امريکايي سعيد سهراب پور (رئيس دانشگاه صنعتي شريف) در حاشيه خبر سفر همتايان امريکايي خود، در اين باره به مهر گفت؛ «روساي دانشگاه هاي امريکا که روز گذشته از دانشگاه صنعتي شريف بازديد کردند، ابتدا بايد ببينند که دانشگاه هاي کشورمان چطور است. وقتي آنها از امريکا به ايران نگاه مي کنند، تصور متفاوتي نسبت به وضعيت ايران دارند اما زماني که به ايران مي آيند و صحبت مي کنند، ديدشان 180 درجه تغيير مي کند زيرا واقعيت هاي ايران را از نزديک مي بينند. در امريکا طرز تفکر غلطي نسبت به ايران تبليغ مي شود به طوري که آنها تعجب کرده بودند که در ايران زنان هم مي توانند پژوهشگران برجسته باشند.» خانم دکتر ايرجي زاد پژوهشگر شماره يک کشور در نانوتکنولوژي و خانم دکتر نصيري کناري از برجسته ترين دانشمندان ايران روز گذشته در نشست با روساي دانشگاه هاي امريکا حضور داشتند.

همچنين به گزارش ايسنا رئيس اتحاديه دانشگاه هاي امريکا در جريان ديدار با وزير علوم درباره نگاه عيني هيات امريکايي درباره ايران گفت؛ «ايران را کشوري با تمدن و فرهنگ غني و قابل تقدير ديديم که امروزه در عرصه علم و فناوري پيشرفت هاي زيادي کرده است.» رابرت ام دال همچنين ضمن ابراز تاسف از برخي رفتارهاي کشورش در خصوص دانشمندان ايراني، سفر هيات دانشگاهي امريکايي را نشانه علاقه مندي به گسترش روابط علمي و دانشگاهي با ايران ذکر کرد. همچنين وزير علوم نيز در گپ و گفت با روساي دانشگاه هاي امريکايي به موفقيت هاي علمي کشور در زمينه پژوهش اشاره کرد و برخي از اين موفقيت ها را برشمرد. محمدمهدي زاهدي با اشاره به توسعه کمي آموزش عالي در ايران بعد از انقلاب و افزايش تعداد دانشجويان در 30 سال گذشته به برخي از شاخص هاي کيفي توسعه آموزش عالي در کشور هم اشاره کرد و گفت؛ «تعداد مقالات علمي نمايه شده بين المللي در اول انقلاب سالانه 500 مقاله بود ولي امروز و در سال 2008، سيزده هزار مقاله ISI و در همين حد مقاله در ساير مجلات معتبر چاپ شده است لذا با رشد 52 درصدي توليدات علمي که بالاترين نرخ رشد در جهان است قبل از پايان سند چشم انداز، به مقام اول علم و فناوري منطقه و جهان اسلامي دست خواهيم يافت.» زاهدي افزود؛ «در اوايل پيروزي انقلاب اسلامي تنها در10 رشته پذيرش دانشجوي دوره دکترا داشتيم ولي امروز در تمام رشته ها دوره دکترا داريم و حتي در رشته هاي علوم پزشکي دوره هاي فوق تخصص و فوق دکترا تاسيس شده است.» وي سپس به تشريح سياست هاي کلي نظام در عرصه هاي بين المللي پرداخت و جمهوري اسلامي ايران را طرفدار صلح، امنيت و پيشرفت براي کل بشريت توصيف کرد که حتي در اوج قدرت هم به کشوري حمله نکرده است، ولي از سرزمين و مرزهاي جغرافيايي خود با تمام توان دفاع مي کند و اجازه تجاوز به هيچ کشوري را نخواهد داد. وزير علوم با اشاره به پيشرفت هاي ايران در انرژي هسته يي هم گفت؛ «دانشمندان، دولت و رهبري جمهوري اسلامي ايران، انرژي هسته يي را انرژي صلح آميز و در خدمت توسعه علمي مي دانند، لکن برخي دولت هاي غربي به دروغ اين فعاليت ها را در راستاي اهداف نظامي توصيف مي کنند و بر همين اساس به آپارتايد علمي مبادرت مي کنند.» وي در ادامه انتقاد از محدوديت هاي غربي ها براي دانشمندان ايراني به استناد ممانعت يکي از نشريات علمي امريکا از چاپ مقالات دانشمندان ايراني، «آپارتايد علمي» را اقدامي خارج از شئون علمي خواند. زاهدي گفت؛ «جهاني شدن به معناي تسليم ساير ملل در مقابل برنامه هاي غرب نيست.» وي همچنين برداشت مطلوب خود و نظام را از جهاني شدن چنين تشريح کرد؛ «به آن برداشتي از جهاني سازي اعتقاد داريم که همه دولت ها، فرهنگ ها و ملت ها در ساختن آن سهيم باشند نه جهاني شدن به معناي اينکه ساير ملل تسليم برنامه هاي غرب شوند.» در اخبار آمده است که هيات علمي امريکايي ديداري نيز با رئيس جمهور کشورمان خواهند داشت.

گروه سياسي؛در ميان بسياري از مشکلاتي که باراک اوباما رئيس جمهور جديد امريکا با آن روبه رو است، روابط با ايران موضوعي است که بايد به سرعت مورد بررسي قرار گيرد. در اين زمينه گروهي از صاحب نظران و سياستمداران نخبه راهکاري را براي عرضه به اوباما آماده کرده اند که پنج گام استراتژيک براي تعامل موفق با ايران نام گرفته است. به اعتقاد اين صاحب نظران که خلاصه يي از آن پيشتر در اعتماد منتشر شد و اکنون چکيده اصل آن را ملاحظه مي کنيد، امروز ايران و امريکا در منطقه با مسائل مشترک و دشمنان مشترکي روبه رو هستند که به خاطر قطع روابط نمي توانند درباره آنها تصميم بگيرند. اين موضوع در عراق، افغانستان و لبنان نيز مشاهده مي شود چرا که سال ها قطع روابط باعث شده است که هيچ مشکلي از روابط ايران و امريکا حل نشود و حتي روابط بدتر نيز شده است. ايالات متحده بايد ديدگاه بلند مدت تري نسبت به ايران در پيش بگيرد، همان گونه که در شوروي و چين عمل کرد. مناسبات گسترده بين ملت هاي دو کشور بايد ايجاد شود، يک دفتر از سوي ايالات متحده در تهران گشوده شود و مناسبات و تبادل فرهنگي بين دو کشور آغاز شود. امريکا در زمينه حقوق بشر از فعاليت هاي شناخته شده بين المللي حمايت کند و بايد دانست که اقداماتي تحت عنوان گسترش دموکراسي باعث ضربه ديدن فرآيند دموکراسي در ايران خواهد شد و کمکي به مساله نخواهد کرد. ايران علايق بلندمدتي در کشورهاي همسايه خود دارد.

امريکا و ايران يک حکومت را در عراق پشتيباني مي کنند و با يک دشمن مشترک يعني طالبان و القاعده در افغانستان روبه رو هستند. ايران نشان داده است که در اين زمينه ها همکاري قابل اعتمادي نشان مي دهد. دادن نقش به ايران درباره عراق و افغانستان گرچه همکاري اين کشور را تضمين نمي کند، ولي باعث خواهد شد چيزي به دست آيد که بدون همکاري ممکن نباشد.

امريکا بايد يک نماينده ويژه براي گفت وگو با ايران انتخاب کند تا نظر اين کشور را درباره چگونگي همکاري در موضوع هاي مختلف دريابد. بدون گفت وگو مسائل حل شدني نيست. امريکا بايد در گفت وگوهاي مربوط به پرونده هسته يي شرکت گسترده و فعال داشته باشد. گفت وگوکنندگان بايد زمان قابل قبولي براي پايان گفت وگوهاي هسته يي تعيين کنند و امريکا بايد مساله تضمين امنيت ايران را در گفت وگو بگنجاند. گشايش زمينه هاي گفت وگو بين ايران و امريکا در گفت وگوهاي خاورميانه نيز موثر خواهد بود، چرا که ايران از حماس و حزب الله در منطقه حمايت مي کند و آنان نيز تحت تاثير ايران قرار دارند و همين امر باعث کمک به پيشبرد گفت وگوهاي خاورميانه خواهد شد. تجربه نشان داده است گفت وگوهاي مستقيم با کشورها نتيجه مفيدي داشته است. تجربيات متعددي از گفت وگوهايي که امريکا با دقت انجام داده است، حکايت از موفقيت داشته است. براي مثال در شوروي، چين، کره، ليبي و حتي در مورد خود ايران در رويارويي با طالبان بعد از يازدهم سپتامبر نتايج مفيدي در موقعيت هاي سخت به دست آمده است. بعد از سال ها قطع روابط نمي توان ادعا کرد که تعامل با ايران آسان است. آنچه طي 30 سال گذشته انجام شده در واقع ديپلماسي واقعي نبوده و اکنون وقت تمسک به ديپلماسي واقعي فرا رسيده است. لازم به توضيح است که صاحب نظران تهيه کننده گزارش «ايران» براي اوباما، عبارتند از علي بانوعزيزي استاد دانشگاه و رئيس سابق مرکز مطالعات خاورميانه امريکا، مهرزاد بروجردي استاد سياسي دانشگاه سيراکيوز امريکا که کتاب روشنفکران ايران و غرب را نوشته است، جوآن کول استاد تاريخ دانشگاه ميشيگان که مطالعات ايرانشناسي داشته است و به زبان هاي فارسي وارد و آشنا است، جيمز اف دوبينز نماينده سابق امريکا در افغانستان که در سال 2001 نزد اپوزيسيون افغانستان فعال بوده است. رولا ال. حسيني متخصص منطقه خاورميانه در دانشگاه تگزاس، فريده فرهي پژوهشگر دانشگاه هاوايي، جئوفري. اي. فوردن پژوهشگر دانشگاه هاوايي، فيليپ گيرالدي متخصص تروريسم در سازمان اطلاعات مرکزي امريکا، فرهاد کاظمي استاد رشته سياست دانشگاه نيويورک، استفن کينزر خبرنگار ارشد بين المللي، ويليام ميلر عضو مرکز ويلسون و پژوهشگران ديگري با نام هاي هادي قائمي، امايل نخله، اگوستوس ريچاردنورتون، ريچارد پارکر، تريا پارسي، بارنت رابين و شخصيت هايي نظير تامس پيکرينگ، گري سيک، جان تيرمن و جيمز والش.

گروه سياسي، کيوان مهرگان؛ گويا سه شنبه ها براي دولت و وزارت کشور به يک کابوس تبديل شده است؛ از همان سه شنبه 15 مرداد که کردان وزير پيشنهادي کشور با مشقت بسيار توانست اعتماد مجلس را با خود همراه کند و به ساختمان بلند فاطمي برود تا سه شنبه 14 آبان که در يک جلسه، از وزارت عزل شد و تا سه شنبه روزي مانند امروز که دوست ديرين و مشاور امين رئيس جمهور در طول سه سال و نيم گذشته بار ديگر بايد در برابر ساکنان بهارستان خود را به داوري نمايندگان ملت بگذارد. صادق محصولي متولد 1338 اروميه با تحصيلات عالي از دانشگاه علم و صنعت امروز در حالي در برابر نمايندگان فراکسيون اکثريت، اقليت، پيشرفت و توسعه مي ايستد و از برنامه بالابلند خود براي وزارت 9 ماهه تا انتخابات آينده دفاع مي کند که در روزهاي گذشته در راهروهاي پارلمان لحظات آساني را سپري نکرده است. از فرداي روزي که به مجلس معرفي شد در گام نخست منزل مسکوني مجلل و حساب پرپول او برايش مايه دردسر شد اما در ادامه اعتراض فاطمه اميراني همسر شهيد حميد باکري از فرماندهان خوشنام جنگ بررسي صلاحيت محصولي را وارد فاز تازه يي کرد، تا او علاوه بر مباحث مربوط به غناي مالي خود درباره سوابق مديريتي اش در فرمانداري اروميه و فرماندهي سپاه منطقه پنج کشور به نمايندگان پاسخ بگويد؛ پاسخ هايي که تاکنون نشان داده نتوانسته راي موافق نمايندگان را براي وزارت محصولي با او همراه کند. اگرچه تاکنون چهره هاي شاخص مجلس نظير توکلي و نادران درباره محصولي اظهارنظر نکرده اند اما حشمت الله فلاحت پيشه نماينده عضو فراکسيون اکثريت از تصميم فراکسيون 147 نفره اکثريت در روز راي اعتماد خبر داد و با اشاره به 79 راي مخالف اعضاي مجمع اين فراکسيون به صادق محصولي در جلسه عصر روز يکشنبه اظهار داشت؛ تصميم جمعي فراکسيون اصولگرايان عدم ارائه راي اعتماد به وزير پيشنهادي کشور است. وي با بيان اينکه قرار بر اين بود آقاي لاريجاني به عنوان رئيس فراکسيون اصولگرايان نظر جمعي اعضاي فراکسيون را در مورد عدم ارائه راي به صادق محصولي به رئيس جمهور ابلاغ کند، افزود؛ تصور مي کنم ايشان تاکنون نظر فراکسيون را به رئيس جمهور ابلاغ کرده باشند. بر اين اساس فکر مي کنم آقاي محصولي انصراف دهد چرا که به نظر نمي رسد مجلس به ايشان راي اعتماد بدهد، از اين رو انصراف وي از حضور در جلسه امروز مجلس منطقي خواهد بود. وي با اشاره به سوالات جدي که در جلسه فراکسيون اصولگرايان از محصولي پرسيده شد، ادامه داد؛ از آنجا که پاسخ هاي ايشان قانع کننده نبود، اعضاي مجمع عمومي فراکسيون به ايشان راي اعتماد ندادند.براين اساس منطقي است که رئيس جمهور فرد ديگري را به عنوان وزير پيشنهادي کشور به مجلس معرفي کند، در غير اين صورت احتمال راي منفي نمايندگان به محصولي بسيار زياد است. فلاحت پيشه با بيان اينکه نمايندگان مستقل و نمايندگان عضو فراکسيون اقليت به محصولي راي اعتماد نخواهند داد، تاکيد کرد؛ اصولگرايان نيز براساس ميثاقي که با يکديگر بسته اند به نظر جمعي فراکسيون پايبند بوده و در جلسه بررسي راي اعتماد محصولي به او راي نخواهند داد.

حتي سران اصولگراي مجلس که در جلسه روز يکشنبه فراکسيون اصولگرايان به محصولي راي سفيد دادند، براساس ميثاق اعضاي اين فراکسيون در جلسه امروز به او راي کبود خواهند داد. به گفته فلاحت پيشه عمده مسائلي که در جلسه فراکسيون اصولگرايان در مورد محصولي مطرح شد، عبارت بود از عضويت وي در ستاد انتخاباتي آقاي احمدي نژاد در انتخابات رياست جمهوري گذشته، پرونده هاي محصولي در کميسيون اصل 90، پرونده مالي وي و همچنين بحث ميان مصلحت و اصول.فلاحت پيشه با تاکيد بر اينکه مجلس بايد اصولگرايانه عمل کند نه مصلحت انديشانه، تصريح کرد؛ اين وظيفه دولت بود که مصلحت سنجي کند و کس ديگري را براي وزارت کشور به مجلس معرفي کند. آنچه اين نماينده عضو اکثريت از تصميم فراکسيون متبوعش روايت مي کند، همه ماجراي اکثريت نيست چون در مقابل اين اظهارنظر، حميد رسايي که اين روزها نظراتش را در وب سايت خود منتشر مي کند، در آستانه تصميم گيري مجلس براي نامزد پيشنهادي وزير کشور بار ديگر از اين تريبون ديدگاه هاي خود را که به نظر دولت هم نزديک است، بازتاب داد. وي در اين يادداشت نوشت؛ «عده يي براي مقابله با اين نظام کمر بسته اند و از راه نظريه پردازي، تبليغات سياسي و موذي گري هاي گوناگون دارند به نظام خدشه وارد مي کنند.» بيان اين جملات از سوي يکي از نمايندگان حامي دولت در کنار يادداشت مديرمسوول کيهان همچنان روشن مي کند که موافقان وزارت محصولي براي تحت تاثير قرار دادن راي نمايندگان، شيوه ديگري را برگزيده اند. حسين شريعتمداري در يادداشت بلندي با عنوان «فتنه افراسياب» خطاب به نمايندگان اصولگرا نوشت؛ «برخي از شواهد و قرائن موجود از حضور احتمالي افراسياب يا افراسياب ها در جبهه اصولگرايان حکايت مي کند؛ کساني که کارشان نه فقط به دلسوزي نمي ماند بلکه به نفوذي ها شبيه ترند و در خوشبينانه ترين احتمال، منافع شخصي خود را بر منافع نظام، مردم و اصولگرايان ترجيح مي دهند. ماموريت اين افراسياب يا افراسياب ها دشمن نمايي دوستان و دوست نمايي دشمنان است.» به هر حال حميد رسايي در يادداشت وبلاگ خود بدون اشاره به جلسه راي اعتماد مجلس و تصميم فراکسيون اکثريت براي دادن راي کبود به وزارت محصولي تلويحاً خواستار حمايت نمايندگان از وزارت محصولي شد. در اظهارنظر ديگري محمدرضا ميرتاج الديني عضو هيات رئيسه مجلس و از اعضاي فراکسيون اکثريت رفتار دولت با نمايندگان و مجلس هشتم را يادآور شد و گفت؛ تغيير رفتار دولت در نحوه تعامل با نمايندگان در راي آوردن محصولي موثر است. بعضي از تحليل ها حاکي از آن است که فضاي ايجاد شده عليه وي ناشي از بروز برخي مسائل اخير بين مجلس و دولت بوده است. البته اظهارات مشاور رئيس جمهور اين فضا را سنگين تر کرده و به وي تذکراتي هم داده شده است. وي تصريح کرد؛ مجلس و دولت اصولگرا نکات مشترک زيادي براي همکاري دارند و مردم نيز انتظار تعامل از آنها دارند. به ويژه در سال آخر دولت و در شرايطي که انتخابات رياست جمهوري نزديک است و بحث تحول اقتصادي در مجلس و دولت مطرح شده و همچنين مردم با مسائل و مشکلات اقتصادي فراواني دست و پنجه نرم مي کنند، در اين شرايط بايد هر چه بيشتر به طرف آرامش و رفع تنش پيش رويم و عمده فکرمان بايد معطوف به حل مشکلات اقتصادي مردم باشد. نماينده مردم تبريز گفت؛ بنابراين منفعت کشور در حل سريع اين مساله است و محصولي هم در جلسات مختلف پاسخ هاي خوبي به سوالات و ابهامات نمايندگان داده است؛ اگر وي بتواند در جلسه فردا مطالب مستدل و قانع کننده يي را بيان کند، آراي جلسه علني و نمايندگان شکل خواهد گرفت.جواد کريمي قدوسي نماينده مشهد و کلات نيز از راي کبود مجمع عمومي فراکسيون به محصولي خبر داد اما يادآور شد؛ «اين راي رسمي نيست و تنها به صورت يک نظر به رئيس جمهور اعلام خواهد شد و تصميم گيري در خصوص راي گيري رسمي براي وزير پيشنهادي کشور در مجلس بر عهده رئيس جمهور خواهد بود.» اشاره کريمي به پيشنهاداتي است که از طرف برخي سران اکثريت به محمود احمدي نژاد داده شد مبني بر اينکه با راي کبود فراکسيون اکثريت، اصرار بر پيشنهاد محصولي کار سودمندي براي رابطه مجلس و دولت و مهم تر از همه اصولگرايان نيست. با اين حال ليست دارايي هاي صادق محصولي اکنون روي ميز علي لاريجاني رئيس مجلس است و ممکن است امروز فهرستي از دارايي هاي مرد ميلياردر دولت در بين نمايندگان توزيع شود. بهروز جعفري نماينده سميرم هم راي کبود فراکسيون اکثريت به محصولي را قانع نشدن نمايندگان عضو فراکسيون از توضيحات وي درباره ميزان ثروتش بيان کرد.

اقليت همراه با اکثريت

در حالي نمايندگان عضو فراکسيون اکثريت از راي کبود به محصولي و مخالفت با وزارت وي خبر مي دهند که نمايندگان عضو فراکسيون خط امام (ره) مشهور به اقليت همراهي خود را به صورت تلويحي با تصميم اکثريت مجلس در دادن راي کبود به وزارت محصولي اعلام کرده اند. محمدمهدي شهرياري و داريوش قنبري اعضاي فراکسيون اقليت از عدم رضايت اقليت از بيان مواضع محصولي خبر دادند و بيان موضع صريح خود را به جلسه امروز موکول کردند.

گروه سياسي؛ سخنگوي وزارت خارجه از پيشنهاد ترکيه براي ميانجيگري ميان ايران و امريکا استقبال کرد. اين استقبال در حالي از سوي وزارت خارجه اعلام مي شود که بلافاصله بعد از پيروزي باراک اوباما طي دو نوبت آنکارا در اقدامي به عنوان نخستين بازيگر طرح دوستي ميان تهران- واشنگتن از آمادگي خود براي ميانجيگري ميان تهران و واشنگتن خبر داد. ترکيه دو ماه پيش نيز پيشنهاد ميانجيگري خود را به عنوان تسهيل کننده در موضوع هسته يي به ايران ارائه داده بود اما مقامات تهران به اين پيشنهاد چندان توجه نکرده و منوچهر متکي در کنفرانس هاي متعددي با خبرنگاران اعلام کرد چنين درخواستي از سوي ايران مطرح نشده است.

گروه سياسي، زهره آقاياني؛ سخنگوي وزارت خارجه از پيشنهاد ترکيه براي ميانجيگري ميان ايران و امريکا استقبال کرد. اين استقبال در حالي از سوي وزارت خارجه اعلام مي شود که بلافاصله بعد از پيروزي باراک اوباما طي دو نوبت آنکارا در اقدامي به عنوان نخستين بازيگر طرح دوستي ميان تهران- واشنگتن از آمادگي خود براي ميانجيگري ميان تهران و واشنگتن خبر داد. ترکيه دو ماه پيش نيز پيشنهاد ميانجيگري خود را به عنوان تسهيل کننده در موضوع هسته يي به ايران ارائه داده بود اما مقامات تهران به اين پيشنهاد چندان توجه نکرده و منوچهر متکي در کنفرانس هاي متعددي با خبرنگاران اعلام کرد چنين درخواستي از سوي ايران مطرح نشده است. اما به نظر مي رسد اين بار آمادگي ميانجيگري آنکارا که طي هفته گذشته دو بار از سوي رجب طيب اردوغان نخست وزير اين کشور اعلام شده با واکنش مثبت تهران مواجه شد تا بدين ترتيب ترکيه که در چهارراه اروپا و خاورميانه قرار گرفته است تلاش براي تقويت سيماي منطقه يي خود را از سر گيرد. شايد از اين رو بود که اردوغان در گفت وگو با نيويورک تايمز گفت آنکارا مي تواند در بهبود مناسبات تهران- واشنگتن ميانجيگري کند. او اين واسطه شدن براي ازسرگيري مناسبات سياسي دو دولت ايران و امريکا را بسيار مفيد دانست. به هرحال اظهارات حسن قشقاوي سخنگوي وزارت خارجه نخستين واکنش رسمي تهران به پيشنهاد نخست وزير ترکيه به شمار مي رود که نشان از مثبت ارزيابي کردن طرح پيشنهادي کشور همسايه شمالي ايران دارد. قشقاوي روز گذشته که در کنفرانس مطبوعاتي هفتگي خود با خبرنگاران سخن مي گفت، اظهار داشت؛ ما اظهارنظرها و اقدام آقاي اردوغان را از موضع حسن نيت و ناشي از روابط دوستانه و رو به رشد ايران و ترکيه مي دانيم، اگرچه او معتقد است مسائل ايران و امريکا فراتر از موضوعات دو کشور است اما تاکيد کرد ايران قطعاً ممانعتي براي ميانجيگري آنکارا ايجاد نمي کند. اگرچه قشقاوي اظهارات اردوغان را مثبت ارزيابي کرد اما گفت از آنجا که 30 سال است امريکايي ها رويکرد منفي نسبت به ايران داشته اند مشکلات پيش رو فراتر از ظرفيت ها خواهد بود. بنابراين پيشنهاد ميانجيگري حل کننده اين مشکلات نخواهد بود.

عجله نداريم

در ادامه نشست خبري روز گذشته از آنجا که مذاکره ايران و امريکا بيشترين سوال خبرنگاران را به خود اختصاص داد، سخنگوي دستگاه ديپلماسي در بخش اعظم اظهارات خود به اين موضوع پرداخت و در خصوص احتمال مذاکرات تهران- واشنگتن و ازسرگيري مناسبات ميان دو کشور تاکيد کرد؛ «بايد منتظر بود و ما عجله يي نداريم.» حسن قشقاوي در ادامه افزود؛ وقتي اوباما درباره ايران وقت مي خواهد تا مسائل را مرور کند و به صورت مناسب به نامه محمود احمدي نژاد پاسخ دهد نبايد در اين خصوص عجله کرد. به گفته او آنچه در مورد مسائل امريکا مهم بوده اين است که ما تمام موضع گيري ها، رويکردها و عملکردها را رصد مي کنيم و مانند همه جهانيان منتظريم تغيير جدي در رويکردهاي امريکا حاصل شود. بايد منتظر بود و ديد آيا تغيير رويکردهاي امريکا تاکتيکي است يا راهبردي است. او تاکيد کرد؛ بايد ديد آيا رويکردهاي اعلامي جنبه اعمالي يا عملکردي نيز خواهد داشت؟ همچنين از آنجا که مهدي کلهر مشاور رسانه يي احمدي نژاد در گفت وگو با واشنگتن پست شروطي را براي مذاکره با امريکا اعلام کرده بود، قشقاوي در اين باره توضيح داد موضع رسمي دولت را در اين خصوص آقاي الهام عنوان کرده اند. سخنگوي وزارت خارجه به نامه 20 صاحبنظر و کارشناس امور بين الملل امريکايي که در اين نامه به اوباما توصيه هايي را ارائه کرده بودند، اشاره کرد و افزود؛ نظير اين گونه جلسات و توصيه ها ممکن است صورت گيرد و کسي ممانعت از اين اظهارنظرها ندارد منتها بحث هاي ما و امريکا جدي است. او ضمن اشاره به آزاد بودن تبادل نظر در دنيا سفر 20 استاد از 7 دانشگاه امريکا به دعوت دانشگاه شريف به تهران را تاييد کرد.

تاييد برخورد با مسافران امارات

ديگر اينکه حادثه فرودگاه دوبي و برخورد اهانت آميز ماموران اين فرودگاه با مسافران و برخي زنان ايراني سبب شد تا قشقاوي ضمن تاييد خبر فوق مجبور به پاره يي توضيحات در اين باره شود. سخنگوي دستگاه ديپلماسي با انتقاد از برخورد زشت ماموران اماراتي تاکيد کرد؛ اين گونه اقدامات مورد اعتراض جدي ايران قرار گرفته و پيگيري هاي ايران در اين باره ادامه دارد و قطعاً اين گونه اقدامات به ضرر روابط دوجانبه و رو به رشد همچنين خدشه وارد شدن به چهره امارات در افکار عمومي ايران خواهد شد. او اگرچه توصيه کرد معدود مسافران ايراني که ممکن است با برخي رفتارشان بهانه به دست ماموران بدهند، دقت لازم را داشته باشند اما تاکيد کرد اقدام اخير امارات مورد اعتراض جدي ايران قرار گرفته و طي آن کاردار امارات به وزارت خارجه احضار و به وي تذکر داده شد تا در اين گونه مسائل تجديدنظر کنند و عزت و کرامت مسافران ايراني را مورد توجه قرار دهند. او عکس العمل ها در قبال اين موضوع از طرف نمايندگان، برخي از هموطنان و رسانه ها را قابل درک دانست و افزود؛ ما وظيفه خود مي دانيم نسبت به حفظ عزت و کرامت ايرانيان با حساسيت لازم برخورد کنيم. ضمن اينکه اينگونه اقدامات سيستماتيک نيست و در انبوه سفرها ممکن است بعضاً چنين اتفاقاتي روي دهد اما ما هرگونه بدرفتاري را کاري غيرمسوولانه مي دانيم و بايد عزت و غرور ايرانيان مدنظر قرار گيرد.

منتظر مي مانيم

محور بعدي نشست روز گذشته تصويب توافقنامه امنيتي امريکا و عراق در هيات دولت اين کشور بود که خبرنگاران خواستار موضع رسمي جمهوري اسلامي ايران در اين باره شدند. حسن قشقاوي در توضيحات خود گفت عجله يي نداريم و بايد منتظر بود تا بعد از قطعيت خبر موضع گيري شود. به اعتقاد سخنگوي وزارت خارجه، عراق در آستانه اتخاذ حساس ترين تصميم تاريخي خود قرار دارد و بايد نظرات و پيشنهادات مسوولان عراقي که برگرفته از انتظارات ملت عراق و مراجع ديني است مورد توجه دولتمردان امريکا قرار گيرد.

پيگيري ربودن ديپلمات ايران

در ادامه نشست روز گذشته قشقاوي به بحث ربوده شدن ديپلمات ايراني در پيشاور پاکستان پرداخت و عنوان کرد از آغاز اين واقعه تلخ تلاش هاي گسترده يي در مرکز پيشاور با احضار کاردار پاکستان و پس از آن ديدار سفير پاکستان با مديرکل آسياي غربي وزارت خارجه صورت گرفته و سفيرمان در اسلام آباد و کنسول ما در پيشاور با تلاش هاي مجدانه در ارتباط با مسوولان دولتي و محلي پاکستان بوده اند. قشقاوي به کنوانسيون حقوق ديپلماتيک که بايد کشور پذيرنده از ديپلمات ها صيانت کند اشاره کرد و افزود؛ ما از دولت پاکستان درخواست کرده ايم در اين خصوص به صورت مسوولانه اقدام کند. تلاش هايي نيز براي حفظ امنيت بيشتر نمايندگان ايران در پاکستان انجام گرفته که اميدواريم نتيجه تمامي تلاش ها آزادي عطارزاده و بازگشت وي به آغوش خانواده اش باشد. وي همچنين خبر ورود جاسوسان از خاک پاکستان را تکذيب کرد. به گفته او جاسوسي در هيچ جاي دنيا قابل تحمل نيست و جرم سنگيني است و اگر چنين مساله يي روي دهد مراجع قضايي ذي ربط برخورد لازم را خواهند داشت. همچنين سخنگوي دستگاه ديپلماسي از سفر ميشل سليمان رئيس جمهور لبنان به تهران در چهارم آذر خبر داد و در مورد سفر لاريجاني به چند کشور منطقه نيز گفت؛ برنامه کلي سفر وجود دارد که براساس دعوت متقابل از سوي همتايان لاريجاني صورت گرفته اما جزئيات آن به موقع اعلام مي شود. ديگر اينکه قشقاوي درباره اظهارات نيکلا سارکوزي رئيس جمهور فرانسه پيرامون توان موشکي ايران توضيح داد؛ توان موشکي ايران تواني بازدارنده و دفاعي است و در راستاي حفظ و تامين قوه بازدارندگي در کشورمان است، اظهارات زيادي در اين خصوص صورت مي گيرد که ابتدا آن را تکذيب و بعد به نوعي موضوع تاييد مي شود و سپس بحث هاي ديگر را به آن گره مي زنند که نمونه آن گره زدن بحث مناقشه بين امريکا و روسيه در مورد سپر دفاع موشکي است. به گفته او مجموع اظهارات و موضع گيري هاي مطرح شده در خصوص توان موشکي ايران فاقد انسجام منطقي است. اما با اينکه اظهارات مسوولان و درخواست براي دور جديد مذاکرات مهم ترين اخبار هفته گذشته و جاري بود، قشقاوي مقابل سوال متعدد خبرنگاران گفت تحول خاصي طي هفته گذشته رخ نداده است. به گفته او برخي ابهامات مطرح بوده که ايران خواستار روشن شدن آنها شده و سولانا نيز در نامه خود اعلام کرد درخواست ايران براي رفع ابهام قابل درک است.

گروه سياسي؛ ميرحسين موسوي به پروژه انشعاب در ميان اصلاح طلبان پايان داد . دفتر رئيس دولت سال هاي دهه 60، ديروز اعلام کرد که «مهندس ميرحسين موسوي در هفته هاي اخير هيچ گونه اظهارنظري در مورد انتخابات رياست جمهوري نکرده و ديداري هم با گروه هاي دانشجويي نداشته است.» تکذيبيه نخست وزير سال هاي جنگ به دنبال آن منتشر شد که در روزهاي گذشته سايت هاي خبري اصولگرا - به ويژه حاميان دولت - در اقدامي هماهنگ طرح کانديداتوري موسوي را مطرح کردند. آنها از نامه يي سخن گفته بودند که بر مبناي آن موسوي از «سيدمحمد خاتمي» خواسته است در صورتي که در انتخابات حضور نمي يابد، اعلام کند تا وي وارد ميدان شود. اصولگرايان با انعکاس گسترده اين خبر پروژه بهره برداري سياسي از طرح انشقاق در ميان اصلاح طلبان را کليد زدند، تا به نحوي از تاثيرات تنوع نامزدهاي انتخاباتي خود بکاهند؛ موضوعي که رسيدن به وحدت در اردوگاه راستگرايان را تبديل به يک آرزوي دست نيافتني کرده است. در مقابل اصلاح طلبان در مقايسه با جناح رقيب از موقعيت بهتري در رسيدن به کانديداي واحد برخوردارند. برخلاف اصولگرايان که در چند انتخابات گذشته «ريش سفيدي» را برنتافتند، اصلاح طلبان با محوريت مجمع روحانيون مبارز به فعاليت انتخاباتي مشغول هستند. چنين رويکردي سبب شده طي چند هفته گذشته اخبار متناقضي از اختلاف در ميان آنها روي خروجي خبرگزاري ها قرار بگيرد. آخرين آن پروژه کانديداتوري مهندس ميرحسين موسوي بود. در انتخابات پيش رو باز هم نام وي به عنوان يکي از گزينه هاي احتمالي مطرح شد. در اين بين «سکوت دائمي» مهندس نقاش به فرصت مناسبي براي اين بهر ه برداري تبديل شد. ولي ميرحسين موسوي ديروز به اين پروژه پايان داد. گزارش کامل آن را در صفحه 6 بخوانيد.

گروه فرهنگي، خسرو نقيبي؛ چند ساعت پيش از ادامه مناظره تلويزيوني رسول صدرعاملي با عليرضا سجادپور که به جلسه محاکمه سياست هاي سينمايي دولت نهم تبديل شد، مهم ترين چهره سينمايي نزد احمدي نژاد از تنظيم طرح نظام سينمايي جمهوري اسلامي ايران يا مديريت استراتژيک نظام خبر داد. جواد شمقدري که هرچند ماه يک بار بمب خبري تازه يي منفجر مي کند با اعلام اين نکته که بيش از يک سال و نيم است يک گروه تحقيقاتي روي اين طرح کار مي کنند، از طرحش به عنوان برنامه يي ياد کرد که قرار است به عنوان خط مشي سينمايي کشور به حوزه هاي تصميم گيري اعم از شوراي عالي انقلاب فرهنگي و هيات محترم دولت جمهوري اسلامي ايران تقديم شود.

مشاور هنري رئيس جمهور که هنوز يک ماه از برنامه اش براي ديدار سينماگران با احمدي نژاد نگذشته و حاشيه هاي آن ديدار را به تازگي پايان يافته مي يابد، با اعلام اين خبر در روزهايي که بيش از هر زمان ديگري سياست هاي سينمايي دولت زير سوال رفته، بار ديگر نشان مي دهد دولت نهم تمايل زيادي به اصلاح حوزه هاي تاثيرگذار تا پيش از رسيدن به موعد انتخابات خردادماه دارد. تاريخي که شمقدري از آن به عنوان زمان شروع تحقيق و نگارش طرح نظام سينمايي جمهوري اسلامي ايران ياد مي کند، حدوداً همان وقتي است که شمقدري در گفت وگوي جنجالي اش با تنها روزنامه سينمايي آن مقطع زماني از اهميت نداشتن بود و نبود سينماي ايران سخن گفته بود و وقتي آن صحبت ها به تيتر اول چند روزنامه سياسي روز بعد بدل شد، او بخشي از حرفش را پس گرفت و احتمالاً از همان زمان بود که تصميم گرفت کاري بنيادين انجام دهد؛ چيزي شبيه تدوين يک نظامنامه براي سينماي صدساله ايران. شمقدري ماه قبل وقتي در اولين مناظره جدي «دو قدم مانده به صبح» در برابر فريدون جيراني و محمدمهدي عسگرپور بابت آن صحبت ها مورد سوال قرار گرفت، گفت؛ «من هيچ قت نگفتم سينما مرده است. گفته بودم بود و نبودش فرقي ندارد اما حالا يک فيلمساز مطرح مي گويد سينما مرده است.» منظور شمقدري البته از يک فيلمساز مطرح بهروز افخمي است؛ کسي که صدرعاملي در مناظره شنبه شب او را فيلمسازي ناميد که 10 سال است کار نکرده و حق ندارد چنين حرفي بزند اما موضع صدرعاملي بيش از آنکه انتقاد از افخمي باشد، بيشتر مبرا کردن او از دعواي جناحي و آوردن افخمي در جناح سينماگران همراه خود صدرعاملي است؛ همان طور که اين فيلمساز در تمام طول مناظره، سجادپور را همراه با فيلمسازان هم فکرش مورد خطاب جمعي قرار داد. دو سال پس از آن حرف ها درباره شرايط کنوني سينماي ايران، مرور حرف هاي آن روز مشاور رئيس جمهور که به تدوين نظامنامه کنوني انجاميده است خالي از لطف به نظر نمي رسد. اينکه «سينماي ايران در بهترين حالتش يک هفتم مخاطب را داراست و حدود 80 درصد از ايراني ها مخاطب سينما نيستند يعني با سينماي ايران رابطه ندارند، بنابراين 20 درصد مخاطب داريم و مي توانيم مثل خيلي از کشورها سينما را حذف کنيم. درست مثل 140 کشوري که اصلاً سينما را از سبد زندگي مردم شان حذف کرده اند و برنامه خود را از طريق تلويزيون پيگيري مي کنند...» پس از آنکه حرف هاي شمقدري را خيلي ها پاک کردن صورت مساله از سوي مشاور رئيس جمهور در امور هنري ارزيابي کردند، او به فکر پيدا کردن پاسخ افتاد و پاسخ، تبديل به «طرح مديريت استراتژيک سينمايي نظام جمهوري اسلامي ايران» شده است. خود شمقدري البته اين را دغدغه يي قديمي دانسته است؛ «از روزي که به عنوان يک سينماگر در جايگاه مشاور رئيس جمهور حضور يافتم، به عنوان يک وظيفه اصلي تلاش کردم جهت ارتقاي نقش و جايگاه سينماي ايران کار مطالعاتي را آغاز کنم که بالاخره با کمک يکي از صاحب نظران اين حوزه، کار تحقيقاتي و مطالعاتي شروع شد.» حالا طرح به پايان رسيده است، قرار است چنان که خود شمقدري گفته «پس از انتشار محدود و جمع آوري نظرات صاحب نظران» نظامنامه منتشر شود و البته هيچ کس پاسخ آن مجهول سخنان شمقدري را نمي داند؛ اينکه آن صاحب نظر مورد اشاره که با حضورش طرحي باعظمت «نظام سينمايي جمهوري اسلامي ايران» به سرانجام رسيده، چه کسي بوده است.

جواد شمقدري در گفت وگو با «اعتماد»؛

گروه سياسي؛دبير اجرايي مجمع روحانيون مبارز از راه اندازي سايت فرهنگي- تحليلي اين تشکل روحاني در آينده يي نزديک خبر داد. مجيد انصاري با اشاره به اظهارات قائم مقام حزب اعتماد ملي مبني بر اينکه کانديداهاي مطرح اصلاح طلبان بايد تا 20 آذر اعلام کانديداتوري کنند، گفت؛ اين زمانبندي در پيش نويس کارگروه مجمع روحانيون مطرح شده ولي هنوز به تصويب نرسيده و فقط در حد يک پيشنهاد است.