گروه اجتماعي؛ فرمانده نيروي انتظامي روز هاي سخت و پر خبري را سپري مي کند. درست چند روز پيش از آغاز رزمايش امنيت و آرامش، نصب دوربين از سوي نيروي انتظامي در معابر براي او جنجال آفرين شد تا آنجا که نامه رئيس جمهوري خطاب به او، موضوع را علني کرد و واکنش هاي بسياري را براي او به همراه داشت.

احمدي مقدم که اين روزها بيشتر درگير رزمايش است همچنان براي نصب دوربين ها جواب پس مي دهد. تا آنجا که روز گذشته در حاشيه گردهمايي دبيران و معاونان شوراي هماهنگي مبارزه با مواد مخدر استان ها اعلام کرد؛ نصب دوربين در معابر و مناطق جرم خيز «کار عجيبي» نيست. او با طرح اين مساله که در حال حاضر، آيفون هاي خانه هاي مردم هم براي راحتي دوربين دارد تا افراد پله ها را پايين نيايند و به خود زحمت ندهند؛ نصب دوربين در معابر جرم خيز را توجيه کرد و افزود؛ اين کار نبايد با کنترل زندگي شهروندان اشتباه شود، بلکه براي کنترل افراد مجرم است.

سردار اسماعيل احمدي مقدم در پاسخ به سوالي درباره علني شدن نامه وي به رئيس جمهوري در زمينه نصب دوربين هاي کنترلي در معابر مناطق جرم خيز افزود؛ موارد ضبط شده توسط اين دوربين ها بعد از 48 ساعت خود به خودپاک مي شود و ضبط مجدد روي آنها صورت مي گيرد، لذا اين دوربين ها تنها به ماموران نيروي انتظامي کمک مي کند تا بتوانند در مناطق جرم خيز، به خوبي اطراف خود را زير نظر داشته باشد.

او با طرح اين مساله که وقتي مساله يي اجتماعي شد، موضوع مربوط به مردم است و اگر به موقع توضيح ندهيم در جامعه نگراني ايجاد خواهد شد، پرسيد؛ بايد ديد چه کسي درباره نصب دوربين ها ابهام دارد تا درباره آن توضيح دهيم. به گفته او کشورهاي زيادي در دنيا هستند که با نصب دوربين ها براي کنترل جرائم و مستندسازي آنها، اقدام و حتي در برخي موارد، از همين طريق براي رصد کردن زندگي افراد کارهاي اطلاعاتي مي کنند که البته اين کار با هدف نيروي انتظامي از نصب دوربين در معابر جرم خيز براي ثبت و مستندسازي جرائم کاملاً متفاوت است.

او در توجيه اين برنامه به کنترل معابر از سوي پليس اشاره کرد و هدف از اين کار را کنترل مجرمان از جمله مواد فروشان در محلات جرم خيز، دانست. به گفته او بسياري از مواد فروشان ياد گرفته اند مقدار کمي مواد را با خود حمل کنند تا وقتي دستگير مي شوند با زيرکي بگويند اين مواد براي مصرف شخصي آنهاست، لذا وقتي اقدامات آنها توسط دوربين در محل ثبت شود، ديگر نمي توانند آنها را در برابر قاضي انکار کنند. در اين ميان دکتر فرجاد استاد دانشگاه و جامعه شناس در گفت وگو با ايسنا نصب دوربين در معابر شهري را باعث ايجاد بدبيني در بين مردم دانست و با اشاره به اينکه نصب دوربين در شهر باعث بيکار نشستن مجرمان نخواهد شد، گفت؛ مجرمان روش هاي جديدتري را براي ارتکاب جرم ايجاد خواهند کرد. به گفته او براي ايجاد امنيت اجتماعي و کاهش جرم بايد تحقيقات علمي از سوي محققان علوم اجتماعي انجام شود تا بر اساس نتايج آن بتوان عوامل ناامني در جامعه را از بين برد. اين استاد دانشگاه ادامه داد؛ اگر دوربيني از سوي نيروي انتظامي کار گذاشته شود، مجرمان ديگر به مناطق دوربين دار مراجعه نخواهند کرد و در نتيجه از آن محدوده خارج خواهند شد. در مقابل دکتر باهنر عضو هيات علمي دانشگاه شهيد بهشتي نصب دوربين در محل هاي جرم خيز را کار مطلوبي ارزيابي کرد و در اين باره به ايسنا گفت؛ بايد بدانيم که به هر جهت، نظارت عاليه جاري است.

اين کارشناس حوزه رفتارشناسي اجراي مطلوب نصب دوربين در معابر شهري را منوط به وارد نشدن پليس به حريم خصوصي مردم و صالح بودن مجريان آن دانست و افزود؛ با توجه به بزرگ شدن جامعه و به وجود آمدن ناهنجاري هاي غيرقابل کنترل، شايد پليس چاره يي جز استفاده از اين ابزارها براي ايجاد امنيت نداشته باشد. اين همانند اقدام پليس راهنمايي و رانندگي براي کنترل ترافيک از طريق دوربين در سطح شهر است. دکتر امان قرايي مقدم عضو هيات علمي دانشگاه تربيت مدرس و جامعه شناس نيز معتقد است هر کار يا عملي که باعث محدوديت در جامعه شود، تاثير منفي از لحاظ جسمي و رواني در بين مردم خواهد داشت. وي امنيت اجتماعي را به عنوان مهم ترين اصل در جامعه عنوان کرد و افزود؛ نصب دوربين در معابر شهري مي تواند از بعد امنيتي تاثيرگذار باشد، البته برخي از مردم نيز تصور خواهند کرد که آزادي هايشان داراي قيد و بند شده است.

صندوق جمعيت سازمان ملل متحد آخرين گزارش وضعيت جمعيت جهان در سال 2008 ميلادي را منتشر کرد. بر اساس گزارش UNFPA احتمال داده مي شود؛ جمعيت ايران در سال 2050 ميلادي به 2/100 ميليون نفر برسد. بر اساس گزارش ارسالي از سوي اين دفتر، جمعيت کل ايران در سال 2008 ميلادي 2/72 ميليون نفر است. اعلام شده است 69 درصد جمعيت ايران در سال 2008 ميلادي را جمعيت شهري تشکيل مي دهند. از سوي ديگر نرخ رشد جمعيت شهري در سال هاي 2005 تا2010 ميلادي، 1/2 درصد عنوان شده است.

همچنين نرخ کل زاد و ولد 02/2 نفر در همين سال خواهد بود. همچنين نرخ مرگ و مير کودکان زير پنج سال ذکور 35 نفر است که اين رقم در مورد جنس مونث به 34 نفر مي رسد. از سوي ديگر تولد همراه با مراقبت هاي حرفه يي بهداشتي در سال 2008 ، 97 درصد عنوان شده است.

در اين گزارش آمده است؛ سهم بهداشت عمومي از توليد ناخالص ملي 4/4 درصد تخمين زده مي شود. دسترسي به منابع آب شرب آشاميدني 94 درصد و سرانه توليد ناخالص ملي 800/9 هزار دلار ذکر شده است. براساس گزارش وضعيت جمعيت جهان در سال 2008 که توسط صندوق جمعيت سازمان ملل متحد تهيه شده است، راهبردها و تدابير مربوط به توسعه که با رويکرد فرهنگي برنامه ريزي شده باشند، مي توانند آداب و رسوم را که عليه زنان وجود دارد، کاهش داده و حقوق بشر را که شامل تساوي حقوق جنسيتي و قدرت بخشيدن به زنان مي شود، ترويج کنند.

در اين گزارش با عنوان «رسيدن به زمينه يي مشترک؛ فرهنگ، جنسيت و حقوق بشر» که ديروز ارائه شده، آمده است؛ فرهنگ، جزء اصلي از توسعه موفق در کشورهاي فقير به شمار مي رود و بايد در برنامه ريزي و سياستگذاري هاي توسعه گنجانده شود. ريا احمد عبيد مدير اجرايي صندوق جمعيت ملل متحد مي گويد؛ «حقوق بشر وظيفه تمام انسان هاست و شيوه هايي با رويکرد فرهنگي و درک اين مفهوم، بايد مشغله هر کسي باشد.» بنابر پيشنهاد اين گزارش مشارکت ها، به عنوان مثال ميان صندوق جمعيت و سازمان ها، نهادها و رهبران اجتماعي، مي تواند خط مشي هاي مفيد و موثري را جهت توسعه حقوق زنان به وجود آورد. اين گزارش نشان مي دهد؛ به رغم اعلاميه ها و تاکيدهاي فراوان در حمايت از حقوق زنان، نابرابري جنسيتي همچنان به صورت گسترده و عميقي در بسياري از فرهنگ ها وجود دارد. مناسبات اجباري قدرت، زمينه آداب و رسومي نظير ازدواج کودکان که يک علت عمده زخم زايمان و مرگ در اثر زايمان است و قطع يا نقص آلت تناسلي زنان را فراهم مي آورد. با اينکه قوانين مخالف چنين رفتارهايي هستند، اين رسوم و ساير آداب مضر در بسياري از کشورها همچنان ادامه دارد. ممکن است زنان با اين باور که آن رسوم از فرزندان يا خود آنها محافظت مي کند، از اين رسوم حمايت کنند. توصيف زنان به عنوان قربانيان و مردان به عنوان متجاوزان، باعث مي شود حقايق فرهنگي و مسووليت هاي گوناگوني را که زنان در زمان جنگ به دوش مي کشند نظير گردانندگان زندگي، نان آوران، محافظان و مبارزان ناديده گرفته شود. بر پايه اين گزارش شيوه هايي با رويکرد فرهنگي جهت دستيابي به اهداف توسعه هزاره، از جمله هدف شماره پنج بهبود بهداشت باروري ضروري هستند. عبيد معتقد است؛ «سالم بودن در طول چرخه زندگي پيش از بارداري، طي بارداري و پس از آن يک حق انساني است.»

فرنوش آباء

سازمان ملل در سال 2006 در بيانيه يي روز 14 نوامبر را به عنوان روز جهاني ديابت اعلام کرد. در اين بيانيه براي نخستين بار يک بيماري غيرمسري به عنوان يک تهديد جدي براي جهان معرفي شده است. هم اکنون 250 ميليون نفر در جهان با ديابت زندگي مي کنند که اين رقم در 20 سال آينده به 380 ميليون مي رسد.ابتلاي 200 کودک در روز به ديابت باعث شده شعار روز جهاني ديابت در سال هاي 2007 و 2008 افزايش آگاهي درباره کودکان مبتلا به ديابت نوع يک و 2 بوده و تاکيد بسياري بر تشخيص زودهنگام بيماري و مطالعه کاهش عوارض و پيچيدگي هاي بيماري و نجات زندگي اين کودکان دارد.دکتر هراتي مدير علمي انجمن گابريک معتقد است؛ «در ايران درباره بيماري ديابت به جاي آنکه روي مساله پيشگيري تمرکز شود، سعي و توجه وزارت بهداشت و درمان بيشتر روي درمان متمرکز است. اين در حالي است که عوارض ناشي از بيماري ديابت که مجموعه بزرگي را هم دربر مي گيرد (مانند بيماري هاي قلبي و عروقي) بسيار هزينه بر است.در واقع نصف هزينه درمان را مي توان صرف پيشگيري از وخيم تر شدن بيماري کرد، بدون آنکه رنج ناشي از عوارض آن گريبانگير بيمار شود.»وي مي گويد؛ «وضعيت حمايت از ديابت در کشور کمي پيچيده است، زيرا ديابت جزء بيماري هاي خاص محسوب نمي شود. در عين حال اگر اين بيماري کنترل نشود، مي تواند عواقبي به مراتب وخيم تر از بيماري هاي خاص ديگر داشته باشد.از بيماري هاي قلبي و عروقي گرفته تا مرحله يي که ممکن است به قطع عضو منجر شود. بنابراين مشخص مي شود علت توجه و تمرکز کمتر روي اين بيماري چيست. تا زماني که بيماري به وضعيت وخيم نرسد، حتي خود بيمار هم آن را جدي نمي گيرد.»هراتي ادامه مي دهد؛ «فرد ديابتي دائماً بايد درگير آموزش باشد؛ آموزش تغذيه، ورزش و... اما برعکس کشورهاي توسعه يافته، در ايران بيماران ديابتي حتي از لحاظ آموزشي هم تحت پوشش بيمه نيستند.يعني علاوه بر اينکه بابت مراحل پيشگيري و درمان بايد هزينه هايي را متحمل شوند، در بخش دريافت آموزش هم درگير هزينه هايي مي شوند.»در ديدگاه جديد که حاصل آخرين تحقيقات دانشمندان امريکايي است، نقش کليدي در کنترل ديابت و پيشگيري از عوارض را فرد ديابتي شخصاً بر عهده دارد.در اين روش، تيمي به نام «تيم مدرسين ديابت» به کمک فرد ديابتي و پزشک معالج او مي آيند. مدير علمي انجمن گابريک مي گويد؛ «اين روش در موسسه گابريک و موسسات مشابه آن در حال پياده شدن است. وظايفي نظير راهنمايي و کمک براي تنظيم يک رژيم غذايي صحيح و آموزش تمرينات ورزشي مناسب و در کنار همه اينها حمايت و پشتيباني روحي فرد از هر لحاظ برعهده اين تيم آموزشي است. به کمک چنين تيمي فرد ديابتي مي تواند مشکلات و سوالاتي را که درباره بيماري اش دارد، حل کند.»طبق استاندارد فدراسيون جهاني ديابت هر فرد ديابتي بايد سالانه حداقل 15 ساعت آموزش ببيند.نوردمر از اعضاي روابط عمومي انجمن گابريک در مورد انواع ديابت توضيح مي دهد؛ «ديابت انواع مختلفي دارد. ديابت نوع يک، نوع 2، ديابت پنهان و ديابت حاملگي که موقتي است. ديابت نوع يک معمولاً در دوران کودکي و نوجواني آغاز مي شود. در اين نوع ديابت سلول هاي انسولين ساز لوزالمعده (سلول هاي بتا) تخريب مي شوند و توليد انسولين در بدن بسيار کم شده يا متوقف مي شود. اين نوع افراد نياز حتمي به تزريق انسولين دارند.ديابت نوع دو عموماً در سنين بالاي 30 سال خود را نشان مي دهد و شايع ترين نوع ديابت هم هست.در اين حالت بدن هنوز قادر به ساخت انسولين است ولي اين مقدار يا کم است يا انسولين ترشح شده نمي تواند وظايف خود را در بدن به خوبي انجام دهد.اين نوع ديابت معمولاً در مراحل اوليه با رعايت رژيم غذايي مناسب، فعاليت منظم ورزشي و کاهش وزن قابل کنترل است.ولي در نهايت افراد زيادي براي کنترل ديابت خود نياز به داروهاي خوراکي يا حتي تزريق انسولين دارند.وراثت (سابقه ديابت در بستگان درجه اول)، اضافه وزن، چربي و فشار خون بالا، کم تحرکي و... مي تواند احتمال ابتلا به اين نوع ديابت را افزايش دهد.»وي ادامه مي دهد؛ «ديابت پنهان در واقع دوره قبل از ابتلا به ديابت نوع 2 است. يعني قبل از ابتلا به ديابت نوع دوم سطح قند خون بيمار به مدت چند سال در حد ديابت پنهان است.اين محدوده بالاتر از حد نرمال بوده ولي آنقدر بالا نيست که فرد در گروه ديابتي ها قرار گيرد. در واقع دو نوع ديابت پنهان وجود دارد؛ يکي اختلال در قند خون ناشنا و ديگري اختلال در تحمل گلوکز.»مطالعات جديد نشان داده است برخي آسيب هاي ديررس بدني (عوارض بلندمدت ديابت) خصوصاً ناراحتي هاي قلبي و سيستم گردش خون ممکن است در زمان ديابت پنهان اتفاق افتاده باشد.در عين حال برخي از مطالعات بيانگر اين است که با کنترل قند خون در مرحله ديابت پنهان، مي توان از بروز ديابت پيشگيري کرده يا آن را به تعويق انداخت.وي از مديريت بيماري ديابت مي گويد؛ «منظور از مديريت ديابت، حفظ ميزان قند خون در حد طبيعي است (نه پايين تر، نه بالاتر). حفظ چربي و فشار خون در حد طبيعي، نقش بسيار مهمي در کاهش عوارض ديابت دارد. استرس و خوردن برخي غذاها دو عامل اصلي بالابرنده قند خون و فعاليت هاي بدني و مصرف دارو دو عامل اصلي پايين آورنده قند خون هستند.البته هورمون ها هم نقش زيادي در نوسانات قند خون دارند. کنترل دقيق ديابت، تنها با ايجاد تعادل بين اين دو کفه بالابرنده و پايين آورنده قند خون امکان دارد.در عين حال بيماران ديابتي بايد براي کنترل قندخون، هر روز قند خون خود را با استفاده از دستگاه هايي که در اختيار دارند، اندازه گيري کنند.» نوردمر مي گويد؛ «معمولاً براي بيماران ديابتي يک هرم غذايي مشخص مي شود که کوچک ترين گروه هرم، چربي ها و شيريني ها است که مصرف آنها در افراد ديابتي بايد به کمترين ميزان برسد.»

---

به بيماران ديابتي معمولاً توصيه مي شود از سبد سبزيجات و مواد حاوي فيبر مثل نان هاي سبوسدار (سنگک) بيشتر استفاده کنند و همچنين مقدار وعده هاي غذايي بيشتر با حجم کمتر توصيه مي شود. انجمن ديابت امريکا که تحقيقات مفصلي در اين زمينه انجام داده است، به بيماران ديابتي خود ياد داده قند خون خود را قبل از غذا به 130 و بعد از غذا به زير 180 برسانند. امکان انجام اين روش هم تنها با اندازه گيري قند خون قبل و بعد از غذا و مشاهده تاثير غذا روي قند خون ميسر است. دکتر هراتي مدير علمي انجمن گابريک هم مي گويد؛ «براي جلوگيري از عوارض ويروس ديابت بيمار بايد دائماً هموگلوبين «ان وان سي»، فشار خون و کلسترول خود را آزمايش کند. هموگلوبين «ان وان سي» ميانگين قندخون در سه ماه گذشته است. بالا بودن قند خون به معناي وجود خطر ابتلا به عوارض قلبي، عروقي، کليوي، چشمي و پاي ديابتي خواهد بود. فشار خون بالا صدمات شديدي به قلب مي رساند و احتمال حمله قلبي و نارسايي کليه را افزايش مي دهد.»

معاون مرکز مديريت بيماري هاي وزارت بهداشت گفت؛ به علت مشکلات جهاني بيماران پيوند کليوي در ايران با کمبود و گراني داروي سانديمون مواجه هستند که البته معاونت غذا و داروي وزارت بهداشت درصدد رفع هر چه زودتر اين مشکل است. مهرداد حق ازلي در گفت و گو با فارس افزود؛ مهم ترين مشکل اين بيماران کمبود و گران شدن داروي سانديمون است که براي جلوگيري از پس زدن پيوند و گرفتن پيوند مورد نياز است. متاسفانه اين دارو اکنون به علت محدود بودن توليدکنندگان آن در دنيا با کمبود مواجه شده و قيمت آن نيز به ميزان قابل توجهي افزايش يافته است. معاونت غذا و داروي وزارت بهداشت براي حل اين مشکل در حال مذاکره است تا با پرداخت يارانه و با استفاده از اختياراتي که دارد هر چه زودتر اين مشکل برطرف شود و سلامت بيماران پيوند کليوي به خطر نيفتد. حدود 35 هزار بيمار کليوي اکنون در ايران شناسايي شده اند که 12 هزار نفر آنها دياليز مي شوند؛ هزار نفر به روش دياليز صفاقي تحت درمان هستند، حدود 15 هزار نفر آنها پيوندي هستند و سالانه حدود 1800 نفر در ايران پيوند کليه دريافت مي کنند که کمتر از 250 نفر آنها کليه را از مرگ مغزي دريافت مي کنند. به طور معمول ميزان موفقيت پيوند کليه در مراکز درماني ايران بالاي 85 درصد تا 95 درصد است اما افرادي که پيوند آنها پس مي زند مجدداً بايد دياليز شوند يا دوباره پيوند بگيرند و در صورت عدم استفاده به موقع از دارو خطر پس زدگي همه آنان را تهديد مي کند و اين در حالي است که افزايش و رشد غير منطقي و غير منصفانه قيمت دارو، بيماران پيوند کليه و همچنين بيماران مبتلا به ام اس را دچار تشويش و اضطراب کرده است. به گفته مسوولان و بر اساس محاسبات ستاد وزارت بهداشت، افزايش تعداد تخت هاي دياليز به عنوان يک ضرورت مسجل شده است. در کشور با روند روبه رشد بيماران دياليزي مواجه هستيم.به طوري که در سال 1380 جمعيت مبتلايان به بيماري هاي مزمن کليه حدود 16 هزار نفر گزارش شده بود که اين رقم در سال 86 به 32 هزار نفر افزايش يافت. همچنين پيش بيني مي شود تا پايان سال 91 جمعيت مبتلايان به ESRD دو برابر شود. بنابراين حدود چهار سال براي مقابله و مديريت اين بيماري ها زمان باقي است. در حال حاضر با توجه به نرخ رشد جمعيت بيماران کليوي در کشور، طي 10 سال گذشته تعداد بخش هاي دياليز از 147 بخش به 336 بخش افزايش يافته است که افزايش اين تعداد تخت نيز به عنوان يک ضرورت، براي مسوولان مسجل شده است.

وزير آموزش و پرورش با اذعان به اينکه آموزش و پرورش ايران مبتني بر آموزه هاي وحياني، نياز ملي و دين اسلام نيست و در راستاي پاسخگويي به نيازهاي حال حاضر کشور طراحي نشده است، اظهار کرد؛ کساني که ديکته مي کنند چه کسي وارد آموزش و پرورش شود، ناخواسته انهدام آموزش و پرورش را نشانه رفته اند. به گزارش ايسنا عليرضا علي احمدي به اين مطلب که آموزش و پرورش در ايران با نقص و نارسايي مواجه است، نيز اشاره و اظهار کرد؛ اگر نتوانيم اين نواقص و نارسايي ها را حس کنيم و به مرور آنها را از آموزش و پرورش بزداييم، خوبي هاي آموزش و پرورش کمرنگ و وبال کشور خواهد شد. علي احمدي همچنين با بيان اينکه آموزش و پرورش از بسياري حوزه ها که بايد در آن نقش فعال داشته باشد، غافل شده است، عنوان کرد؛ آموزش و پرورش نياز به پژوهش، خلاقيت، نوآوري، کارآفريني، اراده، بصيرت، تعقل و شکوفايي همه جانبه به وديعت نهاده شده در وجود يکايک فرزندان اين ملت دارد. وي در ادامه با طرح اين سوال که چند نفر را در آموزش و پرورش مي شناسيد که از عهده فعاليت هايي چون کارآفريني، تفکر، حل مساله و آماده کردن افراد براي زندگي سعادتمندانه برآيند، افزود؛ در آموزش و پرورش، جامع نگري و نگرش عميق به مساله تعليم و تربيت، محدود و به نيروي خلاق و نوآور از بين ممتازان و دانش آموختگان حوزه و دانشگاه نيازمند است. وي گفت؛ امروز با چالش جدي در صحنه تعليم و تربيت مواجه هستيم و اگر روزي معلم اصلي ترين مرجع نظام تعليم و تربيت بود، امروز ماهواره، اينترنت، بلوتوث و رسانه هاي گروهي به شدت در هويت آفريني فرزندان ايران سهيم هستند. دنيا براي ما صبر نخواهد کرد و جوانان و نوجوانان ما را منتظر نخواهد گذاشت تا آموزش و پرورش براي آنها تعيين تکليف کند. علي احمدي گفت؛ هيچ مکانيسمي براي هم راستايي مراکزي چون دانشگاه، مسجد و رسانه ملي با آموزش و پرورش طراحي نشده است. آموزش و پرورش 12 سال از بهترين اوقات فرزندان ما را در اختيار دارد و اين در حالي است که معلم و خانواده نقش تامي در اين فرآيند ندارند. علي احمدي با تصريح اين مطلب که بسياري از مسائل در حال رخ دادن در زير پوست آموزش و پرورش، نزد مسوولان اصلي کشور نامکشوف است، افزود؛ در اين خصوص فقط گزارش رسمي ارائه شده و لذا خوبي ها و محدوديت ها آن طور که وجود دارد، گزارش نشده است.