ترجمه؛ عليرضا سزاوار

به زودي نه تنها در عرصه نظامي، بلکه در عمليات هاي مربوط به امداد و کمک رساني به مردم از حشرات کوچک روباتيک که Micro Air Vehicle ناميده مي شوند و مي توانند بر فراز مناطق عملياتي پرواز کرده و اطلاعات جمع آوري کنند، استفاده خواهد شد.

تا به حال وزارت دفاع امريکا بيش از 50 ميليون دلار براي طراحي و ساخت اين روبات هاي کوچک هزينه کرده است، چرا که استفاده از اين روبات هاي کوچک ساخت دست بشر، بهترين راه براي حفاظت سربازان از خطرات موجود در عمليات هاي مختلف دشمن است. سازمان پروژه هاي تحقيقاتي دفاعي پيشرفته ايالات متحده(DARPA) از چندين گروه تحقيقاتي مختلف براي ساخت MAV هايي که طول، عرض و ارتفاع آنها بيش از 20 سانتي متر نباشد، پشتيباني مالي به عمل آورده است.

اين روبات هاي کوچک پرنده کوچک ترين هواپيماهاي بدون سرنشين در جهان خواهد بود که تا به حال ساخته شده است. نمونه هايي از اين روبات هاي پرنده کوچک، به تقليد از حرکات پروازي و نحوه بال زدن حشرات خاص در حال طراحي است. اين حشرات شامل مگس ها، زنبورها و سنجاقک ها هستند.

به طور مثال پرواز مگس نکات بسياري از هوانوردي را به بشر مي آموزد که همه آنها به وسيله مطالعه بال هاي ثابت هواپيما يادگرفتني نيست، زيرا اصول و قواعد پرواز حشرات و بال هاي متحرک آنها با اصول و قواعد موجود براي پرواز با بال هاي ثابت هواپيما کاملاً متفاوت است. پروفسور مايکل ديکسون زيست شناس دانشگاه برکلي کاليفرنيا در اين زمينه مي گويد؛ مي توان ثابت کرد که يک زنبورعسل نمي تواند پرواز کند زيرا اگر در تئوري بال هاي ثابت را در مورد بال هاي حشرات هم استفاده کنيم، مي توان به اين نتيجه رسيد که پرواز اين حشرات تقريباً غيرممکن است. بنابراين حتماً بايد از تئوري ديگري در مورد اثبات چگونگي پرواز اين حشرات استفاده کرد.

پروفسور ديکسون يکي از اعضاي پروژه حشرات ميکرومکانيکي(MFI) در کاليفرنيا است. وظيفه او و همکارانش در اين پروژه ساخت روبات هاي کوچک پرنده يي است که از اصول پروازي حشرات در طراحي آنها استفاده شده است.

اين پروژه با همکاري سازمان هاي بشردوستانه و همچنين پنتاگون، مراحل پاياني خود را سپري مي کند. حشره روباتيکي که پرنده ميکرومکانيکي يا MFI نام دارد تنها 15 تا 25 ميلي متر عرض خواهد داشت و با اين حساب کوچک تر از حد و اندازه مشخص شده حشرات روباتيک MAV ساخت سازمان پروژه دفاعي است و در آن از بال هاي ثابت هم خبري نيست. همان طور که مي دانيد هواپيماها نيروي لازم براي بلند شدن از زمين را به دليل وجود جريان هواي سريع تر در بالاي بال هاي خود نسبت به قسمت پاييني بال توليد مي کنند. ولي کاملاً مشخص است که مگس ها، زنبورها و ديگر حشرات از چنين قاعده يي در پرواز خود استفاده نمي کنند، زيرا بال هاي آنها همواره در حرکت است. جين وانگ فيزيکدان کالج فني دانشگاه استنفورد مي گويد؛ برخلاف پرواز هواپيماهاي با بال ثابت، حشرات در ميان انبوهي از حلقه هاي جريان هوا که به وسيله حرکت دادن بال هايشان به وجود آمده است، پرواز مي کنند. جريان هواي موجود در اين حلقه ها در جهت مخالف جريان هواي اصلي حرکت مي کند و در واقع همين حلقه ها هستند که حشرات را بالا نگه مي دارند.

همچنين به اعتقاد ديکسون پي بردن به مکانيسم پرواز حشرات و بهره گيري از آن در ساخت حشرات کوچک روباتيک، بسيار مفيد خواهد بود، ولي ساخت چنين روبات هايي نياز به زمان دارد. در حال حاضر دو پروژه بزرگ حشرات روباتيک که تحت حمايت هاي مالي وزارت دفاع ايالات متحده است، مراحل پاياني خود را مي گذراند و در ساخت آنها از اصول پرواز حشرات الهام گرفته شده است.

يکي از اين پروژه ها مربوط به آقاي ديکسون و همکارانش در دانشگاه کاليفرنيا است که حشرات ميکرومکانيکي MFI را مي سازند و ديگري پروژه يي است که در آن پروفسور رابرت ميشلن و همکارانش در موسسه فناوري جورجيا در حال ساخت حشره الکترومکانيکي چندمنظوره معروف به انتوموپتر هستند.

در سال 2000 ميلادي اداره ثبت اختراعات ايالات متحده، حشره الکترومکانيکي فوق را به ثبت رساند. اين حشره روباتيک به منظور فعاليت در محيط بسته طراحي شده و در ساخت آن از نحوه پرواز حشرات و باز و بسته کردن بال حشرات الهام گرفته شده است. اين پروژه اکنون به طرز حيرت انگيزي توسعه داده شده و انتوموپتر مي تواند در محيط هاي باز و مکان هايي که انسان ها قادر به رفتن در آن نيستند، نفوذ کرده و اطلاعات ارسال کند.

حشره الکترومکانيکي(انتوموپتر) به وسيله يک واکنش شيميايي انرژي مي گيرد. به اين ترتيب که مقداري سوخت در بدنه آن ريخته شده که در اثر آن يک واکنش شيميايي رخ مي دهد و گازي آزاد مي شود. فشار حاصل از اين گاز به پيستون داخلي بدنه که به بال ها متصل است، نيرو وارد کرده و موجب مي شود آنها به سرعت به حرکت درآيند. قسمتي از گاز به وسيله دريچه موجود در بال ها خارج مي شود و نيروي لازم روي حرکت هر کدام از بال ها را تغيير مي دهد تا به وسيله اين عمل روبات بتواند پرواز کند. در حال حاضر اين حشره روباتيک کمتر از 20 سانتي متر پهناي بال دارد. در وسيله يي با اين ابعاد، هر قسمت بايد وظايف چندگانه يي انجام دهد. براي نمونه يک آنتن راديويي که به پشت انتوموپتر متصل است، علاوه بر دريافت اطلاعات در عين حال يک وسيله ايجاد تعادل در هدايت آن هم محسوب مي شود يا قسمتي از بدنه اين روبات مي تواند با ذخيره سوخت در خود باعث حفظ تعادل حين پرواز شود. دولت ايالات متحده تا به امروز ده ها ميليون دلار در پروژه روباتيک دانشگاه برکلي کاليفرنيا سرمايه گذاري کرده است تا روبات پرنده يي در اندازه يک زنبورعسل بسازد. مهم ترين گام در اين پروژه اضافه کردن بخش هاي کنترل پرواز، به منظور تکميل سيستم کنترل از راه دور اين روبات است. بدون شک اولين استفاده از اين حشره هاي روباتيک در ميدان هاي نبرد و به عنوان هواپيماهاي کوچک جاسوسي خواهد بود. وزارت دفاع ايالات متحده همواره در فکر ساخت حشره روباتيکي بود که بتواند ماموريت هاي شناسايي را به دقت انجام داده و به وسيله سربازان از روي زمين قابل کنترل باشد. اين روبات هاي پرنده کوچک فقط به منظور تصويربرداري از تحرکات دشمني به کار گرفته نخواهد شد، بلکه اين توانايي را دارند که روي يک تانک نفربر يا هر وسيله نظامي ديگر دشمن نشسته و يک برچسب الکترونيکي روي آن بزنند، در اين صورت هدف گيري اين ادوات نظامي به وسيله نيروهاي خودي بسيار ساده مي شود.

سازمان تحقيقات دفاعي در سال 1998 طي گزارشي در مورد MAVها اعلام کرده بود پيشرفت هاي حاصل شده در ميکروتکنولوژي از جمله سيستم هاي ميکروالکترومکانيکي به زودي موجب خواهد شد پروژه حشرات روباتيکي عملي شود. امروزه دوربين هاي ديجيتالي، حسگرهاي مادون قرمز و ردياب ها به قدري کوچک شده اند که مي توان آنها را به راحتي در ساختار يک پرنده کوچک روباتيک جاي داد. از ديگر پيشرفت ها در زمينه ساخت حشرات روباتيک، درک بيشتر در مورد مکانيسم پرواز حشرات و ساخت بال هاي بسيار کوچک براي آنها بود. در اين روبات هاي پرنده از شش موتور بسيار کوچک و قدرتمند براي نيرو دادن استفاده مي شود. بخش فيزوالکتريک نيز که باعث به حرکت درآمدن بال هاي روبات مي شود به وسيله انرژي خورشيد نيرو مي گيرد. روبات هاي پرنده يي که در سال جاري ميلادي در اختيار ارتش ايالات متحده قرار گرفت، مي توانند حدود 15 کيلومتر پرواز کنند. ضمن اينکه هيچ محدوديتي هم براي پرواز در شب ندارند و حداقل به مدت يک ساعت در آسمان به پرواز خود ادامه مي دهند. طبق گفته متخصصان اين پروژه، مسافت ايده آل براي يک حشره روباتيک بين 35 تا 75 کيلومتر در ساعت است که البته روبات هاي دانشگاه کاليفرنيا توانسته اند به سرعت 65 کيلومتر در ساعت در مراحل آزمايشي دست پيدا کنند. اين پرنده هاي روباتيک مجهز به آنتن هاي ويژه يي هستند که در گوشي هاي تلفن همراه نيز کاربرد دارند و به وسيله آن با ايستگاه زميني به طور دائمي و پيوسته در ارتباط هستند و به طور کامل کنترل مي شوند. ضمن اينکه حشره هاي روباتيک نسل جديدي از کاوشگران فضا محسوب مي شوند. سازمان هوا-فضاي ايالات متحده (ناسا) مدت ها است که به توانايي هاي اين روبات ها پي برده و براي تحقيق به منظور استفاده از انتوموپترها به عنوان کاوشگر مريخ و ديگر سيارات از موسسه فناوري جورجيا پشتيباني هاي مالي فراواني انجام داده است. اين روبات ها داراي فوايد بسيار زيادي براي اکتشاف در امور فضايي براي ناسا هستند و قرار است روبات هاي مخصوص ماموريت هاي فضايي در اندازه هايي بزرگ تر ساخته و تا سال آينده ميلادي به سازمان هوا-فضاي امريکا تحويل شود.

حشرات روباتيک به منظور امدادرساني و کمک به آسيب ديدگان بلاياي طبيعي نيز کاربرد دارند، زيرا با اندازه بسيار کوچکي که دارند مي توانند بر فراز مناطق حادثه ديده پرواز کنند و به جست وجوي افراد مجروح بپردازند يا به درون مکان هايي بروند که انسان ها يا ماشين ها قادر به رفتن به آنجا نيستند. از جمله مهم ترين کاربردهاي ديگر اين روبات هاي پرنده مي توان به کنترل ترافيک، جست وجوهاي خطرناک و گشت زني هايي در مناطق مرزي اشاره کرد. با استفاده از اين روبات ها، انسان ها ديگر کمتر خود را درگير ماموريت هاي خطرناک خواهند کرد و به کمک تکنولوژي اين ميکروروبات ها مشکلات زندگي انسان ها کمتر خواهد شد.

سيدايمان ضيابري

بي نظير بودن هوش و نبوغ ايراني، واقعيتي پذيرفته شده است و در هر شرايط اجتماعي، سياسي و اقتصادي که بر جهان پرتلاطم قرن بيست ويکم حاکم شود، خود را بروز مي دهد و به ندرت پنهان مي ماند، از همين رو مي بينيم کمتر پروژه علمي و تحقيقاتي بزرگ و ارزشمندي در جهان، بدون مشارکت و ياري ايرانيان به انجام مي رسد.

يکي از مهم ترين اختراعات تاثيرگذار جهان در سال 2008 متعلق به يک جوان مخترع ايراني است که به رغم بازتاب گسترده در رسانه هاي جهان، تقريباً از چشم همه رسانه هاي داخلي دور ماند و مطابق معمول کمتر توجهي به آن شد و اين سکوت خبري، بار ديگر ضعف اعتماد به نفس و خودباوري ما را برجسته و تبليغ کرد.تقريباً سه ماه پيش بود که سرويس فناوري خبرگزاري آسوشيتدپرس، گزارش ساخته شدن نخستين کتاب سخنگوي جهان به دست يک مهندس ايراني را داد.«رامين صديقي» نام دانشمند جوان ايراني است که با ثبت اين اختراع بي نظير، جايزه هاي جشنواره اختراعات در کشورهاي روسيه، انگليس، ايتاليا، لهستان، بلغارستان و ترکيه را درو کرد و هم اکنون متقاضيان بسياري در سراسر دنيا منتظر توليد انبوه محصول او هستند.کتاب الکترونيکي سخنگو

E-book Gizmo ساخت «رامين صديقي» به يک کارت خوان پورت USB مجهز است که کارت حافظه SD را در خود جاي مي دهد و فايل هايي با فرمت

PDF و DOC را بازخواني مي کند. حافظه داخلي اين کتاب خوان الکترونيکي 512 مگابايت است و امکان افزايش نيز دارد.

فايل هاي بازيابي شده توسط نرم افزار اين کتاب خوان، متن را همانند نوشته هاي واقعي يک کتاب روي صفحات شفاف LCD نمايش مي دهد و به صورت هوشمند، به واحد هايي از کلمات مجزا تقسيم مي کند. در صورتي که کاربر با کمک قلم نوري مخصوص همراه دستگاه، روي هر يک از کلمات متن کليک کند يا بخشي از نوشته را برگزيند، امکان دسترسي به ترجمه و فونتيک هر عبارت و واژه را خواهد داشت که اين قابليت براي زبان آموزان، دانش آموزان و دانشجويان رشته هاي مختلف وابسته به زبان انگليسي بسيار مفيد خواهد بود.اما مهم ترين بخش کار اين کتاب خوان الکترونيک، آن است که همه کلمات يا سطرهاي انتخاب شده توسط گوينده مجازي، خوانده مي شود و براي اين کار، تنظيمات انتخاب لهجه و تناژ صداي گوينده نيز وجود دارد.

ظاهرE-book Gizmo ايراني به شکل يک کتاب داراي جلد طراحي شده و ابعادي برابر با يک لپ تاپ 13 اينچي دارد ضمن اينکه براي حمل و نقل، به اندازه کافي سبک است. همچنين براي مصرف انرژي دستگاه نيز باتري قابل شارژ و آداپتور برق در نظر گرفته شده است.گفته مي شود توليد انبوه اين دستگاه به زودي آغاز خواهد شد و بسياري از موسسه ها، شرکت ها و دانشگاه ها به ويژه از امريکا، درخواست خريد آن را ارائه داده اند.گفته مي شود اين کتاب خوان الکترونيکي قابليت تبديل شدن به يک کتاب خوان چندزبانه را نيز دارد و ممکن است در آينده کارکردهاي فعلي براي ترجمه، تلفظ و نمايش آوانگاري واژگان و عبارات را براي زبان هايي همچون فارسي و عربي نيز فراهم کند.

اختراع «رامين صديقي» يکي از صدها اختراع و دستاورد علمي ارزشمندي است که ايرانيان در طول سال هاي اخير به آن دست يافتند و مي تواند تا مدت هاي مديد در تاريخ علم و فناوري جهان، مورد احترام و در يادها باشد.آنچه اهميت دارد، بازيابي دوباره جايگاه علمي ايران در سطح جهان است که صدها سال به دست فراموشي و بي توجهي سپرده شده بود.

در حال حاضر که کشورمان از حيث تعداد مقالات علمي چاپ شده در فهرست ISI در برخي رشته ها به جمع 15 کشور برتر جهان و از لحاظ تعداد اختراعات نيز به جمع 30 کشور نخست دنيا پيوسته است، اين وظيفه بر دوش همه ما هست که از اين جريان پشتيباني کنيم و فناوري را دستمايه سربلندي و افتخار بين المللي براي کشورمان سازيم.بدون شک امروزه تنها مردم کشورهايي مي توانند در جهان سربلند باشند و به خود ببالند که فناوري، محصولات علم و تکنولوژي آنها در زندگي روزمره ، خانه، مدرسه، محل کار و دانشگاه هاي ديگر کشورها مورد استفاده و نياز باشد و چه ناخوشايند خواهد بود که ايرانيان با سابقه 7500ساله فرهنگ و تمدن علم گراي خود، نتوانند بار ديگر به اين جايگاه دست يابند.

پراکنش رايحه خوش کتاب هاي کاغذي

ترجمه؛ نسترن صائبي

دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي در عصر حاضر جايگاه مهم و انکارناپذيري به دست آورده اند، اما به نظر نمي رسد بتوانند جاي متون و کتاب هاي چاپي را بگيرند. در عين حال آنها بايد با ساير رسانه هاي ديجيتالي مصرفي رقابت کنند.فروش متن خوان هاي الکترونيکي محبوبي چون سوني و kindle آمازون به سرعت در حال افزايش است. اين روند، شرکت هاي کوچک تر را وادار مي کند نمونه هاي متن خوان الکترونيکي خود را در معرض نمايش و قضاوت کاربران قرار دهند و ناشران را به انتشار يک نسخه ديجيتالي از کتاب شان متقاعد سازند.متن خوان هاي الکترونيکي دستگاه هاي قابل حمل کوچک و سبکي است که به راحتي در يک کيف دستي جا مي شود و نياز به جابه جا کردن کتاب هاي سنگين و روزنامه هاي دست و پا گير را از طريق اتصال به اينترنت و دريافت متون به صورت آنلاين برطرف مي کند.

کارشناسان بر اين باورند که دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي مي تواند همان طور که دستگاه پخش موسيقي آي پاد اپل صنعت موسيقي را دگرگون کرد، بازار متون ديجيتالي را تحت تاثير عميق و گسترده قرار دهد.«جان مکينسون» مدير عامل شرکت انتشاراتي تپنگوئن مي گويد؛ «متن خوان هاي الکترونيکي به وسيله يي عادي در ميان مردم تبديل شده است که تقاضاي زيادي براي خريد آن وجود دارد و ديگر، اهالي فن و نخبگان، تنها مصرف کنندگان متن خوان هاي الکترونيکي نيستند.»

انتشارات پنگوئن تمام عنوان هاي منتشرشده خود را در دو نسخه چاپي و ديجيتالي عرضه مي کند. همچنين بسياري از کتاب هاي قبلي خود را به کتاب هاي الکترونيکي تبديل کرده است. شرکت تحقيقات فناوري iSuppli پيش بيني مي کند فروش متن خوان هاي الکترونيکي از 5/3 ميليون دلار در سال 2007 به 291 ميليون دلار در سال 2012 افزايش خواهد يافت.به گفته بازديدکنندگان نمايشگاه کتاب فرانکفورت، متن خوان هاي الکترونيکي در حال حاضر عمدتاً توسط نخبگان، دانشمندان و عده معدودي از مردم مورد استفاده قرار مي گيرد، اما اين دستگاه ها ابزار ايده آلي براي کاهش حجم باري است که مردم ناچارند با خود حمل کنند.شرکت هلندي Polymer Vision در نمايشگاه کتاب فرانکفورت دستگاه متن خوان الکترونيکي به نام Readius را معرفي کرد که صفحه نمايش آن تاشو است.

«رونالد شيلد» رئيس يکي از شرکت هاي خدماتي پيشتاز صنعت کتاب آلمان به نام MVB بر اين باور است که کتاب خوان هاي الکترونيکي جاي کتاب هاي چاپي را نخواهد گرفت، اما مزيت هاي خاص خود و در نتيجه مشتريان ويژه اش را خواهد داشت.

«شيلد» مي گويد؛ «بچه هاي من هنوز کتاب هاي عکس دار خود را به صورت چاپي مي خوانند، اما فکر نمي کنم دوست داشته باشند 6-5 کيلو کتاب و بار را همراه خود هر روز تا مدرسه جابه جا کنند.»اما ديگر علاقه مندان به متن خوان هاي الکترونيکي طرفداران محيط زيست هستند. اين دستگاه ها انرژي کمي مصرف مي کنند و مي توانند تاثير بسزايي در کاهش مصرف کاغذ داشته باشند.«جفري ون اد» رئيس شرکت سوني در آلمان مي گويد؛ «کتاب خوان هاي الکترونيکي اصولاً انرژي مصرف نمي کنند، مگر اينکه يک صفحه ديجيتالي را ورق بزنيد.»

جانشين هاي ارزان

عده يي قيمت متن خوان هاي الکترونيکي را (به خصوص در بحران اقتصادي کنوني جهان) عامل بازدارنده خريد اين محصولات الکترونيکي مي دانند. «فرانسيس دوبريه» مدير اتحاديه کتاب فروشان اروپا مي گويد؛ «بحران اقتصادي که سراسر جهان را در خود فرو برده است، روند فروش دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي را کند مي کند.»با اين وجود گروهي از کارشناسان معتقدند تلفن همراه به دليل فراواني بيشتر در ميان مردم به دستگاه محبوب تري براي خواندن متن هاي ديجيتالي تبديل خواهد شد.«يورگن بوس» مدير نمايشگاه کتاب فرانکفورت مي گويد؛ «ناشران اهل آفريقاي جنوبي «موبايل» را بزرگ ترين ابزار خواندن پس از کاغذ مي دانند. هر کسي در آفريقاي جنوبي يک موبايل دارد، بنابراين خوراک اين دستگاه هاي همراه هم تامين خواهد شد.» وي در ادامه مي افزايد؛ «يک متن خوان ديجيتالي 300 تا 400 دلار قيمت دارد، اما هنوز بازار براي پذيرش چنين قيمتي آمادگي ندارد.»در حال حاضر در ژاپن داستان هاي کوتاه مخصوص تلفن هاي همراه به صورت دنباله دار به موبايل علاقه مندان ژاپني ارسال مي شود. همچنين تلفن همراه آيفون اپل هم امکان مطالعه رمان را براي کاربران فراهم آورده است.بسياري از مردم و کارشناسان فناوري حاضر در نمايشگاه کتاب فرانکفورت گفته اند که براي مطالعه محتواي الکترونيکي، حق انتخاب متنوعي مانند کامپيوتر، ساعت ديجيتالي و متن خوان هاي الکترونيکي را پيش رو دارند. «آلن آدلر» رئيس کميته کپي رايت انجمن ناشران امريکا مي گويد؛ «شما قادر هستيد متون ديجيتالي خود را روي دستگاه دلخواهتان دانلود کنيد.»

اما بسياري از نويسندگان و خوانندگان حرفه يي بر اين باورند که نوع کاربري و تعامل با دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي و جديد بودن شان هيچ گاه حس و لذت مطالعه يک کتاب چاپي را منتقل نمي کند. «اورهان پاموک» نويسنده ترک برنده جايزه نوبل ادبيات در سال 2006 مي گويد؛ «با نگاهي به استاندارد فناوري هاي امروزي، براي کتاب خوان الکترونيکي، جايگاه قابل اعتنايي متصور نيستم. اما شايد زماني فرا برسد که دستگاه هاي ديجيتالي، رايحه خوش کتاب هاي کاغذي را پراکنده سازند و جاي آنها را بگيرند.»

www.Reuters.com



به زودي نه تنها در عرصه نظامي، بلکه در عمليات هاي مربوط به امداد و کمک رساني به مردم از حشرات کوچک روباتيک که Micro Air Vehicle ناميده مي شوند و مي توانند بر فراز مناطق عملياتي پرواز کرده و اطلاعات جمع آوري کنند، استفاده خواهد شد.

تا به حال وزارت دفاع امريکا بيش از 50 ميليون دلار براي طراحي و ساخت اين روبات هاي کوچک هزينه کرده است، چرا که استفاده از اين روبات هاي کوچک ساخت دست بشر، بهترين راه براي حفاظت سربازان از خطرات موجود در عمليات هاي مختلف دشمن است. سازمان پروژه هاي تحقيقاتي دفاعي پيشرفته ايالات متحده(DARPA) از چندين گروه تحقيقاتي مختلف براي ساخت MAV هايي که طول، عرض و ارتفاع آنها بيش از 20 سانتي متر نباشد، پشتيباني مالي به عمل آورده است.

اين روبات هاي کوچک پرنده کوچک ترين هواپيماهاي بدون سرنشين در جهان خواهد بود که تا به حال ساخته شده است. نمونه هايي از اين روبات هاي پرنده کوچک، به تقليد از حرکات پروازي و نحوه بال زدن حشرات خاص در حال طراحي است. اين حشرات شامل مگس ها، زنبورها و سنجاقک ها هستند.

به طور مثال پرواز مگس نکات بسياري از هوانوردي را به بشر مي آموزد که همه آنها به وسيله مطالعه بال هاي ثابت هواپيما يادگرفتني نيست، زيرا اصول و قواعد پرواز حشرات و بال هاي متحرک آنها با اصول و قواعد موجود براي پرواز با بال هاي ثابت هواپيما کاملاً متفاوت است. پروفسور مايکل ديکسون زيست شناس دانشگاه برکلي کاليفرنيا در اين زمينه مي گويد؛ مي توان ثابت کرد که يک زنبورعسل نمي تواند پرواز کند زيرا اگر در تئوري بال هاي ثابت را در مورد بال هاي حشرات هم استفاده کنيم، مي توان به اين نتيجه رسيد که پرواز اين حشرات تقريباً غيرممکن است. بنابراين حتماً بايد از تئوري ديگري در مورد اثبات چگونگي پرواز اين حشرات استفاده کرد.

پروفسور ديکسون يکي از اعضاي پروژه حشرات ميکرومکانيکي(MFI) در کاليفرنيا است. وظيفه او و همکارانش در اين پروژه ساخت روبات هاي کوچک پرنده يي است که از اصول پروازي حشرات در طراحي آنها استفاده شده است.

اين پروژه با همکاري سازمان هاي بشردوستانه و همچنين پنتاگون، مراحل پاياني خود را سپري مي کند. حشره روباتيکي که پرنده ميکرومکانيکي يا MFI نام دارد تنها 15 تا 25 ميلي متر عرض خواهد داشت و با اين حساب کوچک تر از حد و اندازه مشخص شده حشرات روباتيک MAV ساخت سازمان پروژه دفاعي است و در آن از بال هاي ثابت هم خبري نيست. همان طور که مي دانيد هواپيماها نيروي لازم براي بلند شدن از زمين را به دليل وجود جريان هواي سريع تر در بالاي بال هاي خود نسبت به قسمت پاييني بال توليد مي کنند. ولي کاملاً مشخص است که مگس ها، زنبورها و ديگر حشرات از چنين قاعده يي در پرواز خود استفاده نمي کنند، زيرا بال هاي آنها همواره در حرکت است. جين وانگ فيزيکدان کالج فني دانشگاه استنفورد مي گويد؛ برخلاف پرواز هواپيماهاي با بال ثابت، حشرات در ميان انبوهي از حلقه هاي جريان هوا که به وسيله حرکت دادن بال هايشان به وجود آمده است، پرواز مي کنند. جريان هواي موجود در اين حلقه ها در جهت مخالف جريان هواي اصلي حرکت مي کند و در واقع همين حلقه ها هستند که حشرات را بالا نگه مي دارند.

همچنين به اعتقاد ديکسون پي بردن به مکانيسم پرواز حشرات و بهره گيري از آن در ساخت حشرات کوچک روباتيک، بسيار مفيد خواهد بود، ولي ساخت چنين روبات هايي نياز به زمان دارد. در حال حاضر دو پروژه بزرگ حشرات روباتيک که تحت حمايت هاي مالي وزارت دفاع ايالات متحده است، مراحل پاياني خود را مي گذراند و در ساخت آنها از اصول پرواز حشرات الهام گرفته شده است.

يکي از اين پروژه ها مربوط به آقاي ديکسون و همکارانش در دانشگاه کاليفرنيا است که حشرات ميکرومکانيکي MFI را مي سازند و ديگري پروژه يي است که در آن پروفسور رابرت ميشلن و همکارانش در موسسه فناوري جورجيا در حال ساخت حشره الکترومکانيکي چندمنظوره معروف به انتوموپتر هستند.

در سال 2000 ميلادي اداره ثبت اختراعات ايالات متحده، حشره الکترومکانيکي فوق را به ثبت رساند. اين حشره روباتيک به منظور فعاليت در محيط بسته طراحي شده و در ساخت آن از نحوه پرواز حشرات و باز و بسته کردن بال حشرات الهام گرفته شده است. اين پروژه اکنون به طرز حيرت انگيزي توسعه داده شده و انتوموپتر مي تواند در محيط هاي باز و مکان هايي که انسان ها قادر به رفتن در آن نيستند، نفوذ کرده و اطلاعات ارسال کند.

حشره الکترومکانيکي(انتوموپتر) به وسيله يک واکنش شيميايي انرژي مي گيرد. به اين ترتيب که مقداري سوخت در بدنه آن ريخته شده که در اثر آن يک واکنش شيميايي رخ مي دهد و گازي آزاد مي شود. فشار حاصل از اين گاز به پيستون داخلي بدنه که به بال ها متصل است، نيرو وارد کرده و موجب مي شود آنها به سرعت به حرکت درآيند. قسمتي از گاز به وسيله دريچه موجود در بال ها خارج مي شود و نيروي لازم روي حرکت هر کدام از بال ها را تغيير مي دهد تا به وسيله اين عمل روبات بتواند پرواز کند. در حال حاضر اين حشره روباتيک کمتر از 20 سانتي متر پهناي بال دارد. در وسيله يي با اين ابعاد، هر قسمت بايد وظايف چندگانه يي انجام دهد. براي نمونه يک آنتن راديويي که به پشت انتوموپتر متصل است، علاوه بر دريافت اطلاعات در عين حال يک وسيله ايجاد تعادل در هدايت آن هم محسوب مي شود يا قسمتي از بدنه اين روبات مي تواند با ذخيره سوخت در خود باعث حفظ تعادل حين پرواز شود. دولت ايالات متحده تا به امروز ده ها ميليون دلار در پروژه روباتيک دانشگاه برکلي کاليفرنيا سرمايه گذاري کرده است تا روبات پرنده يي در اندازه يک زنبورعسل بسازد. مهم ترين گام در اين پروژه اضافه کردن بخش هاي کنترل پرواز، به منظور تکميل سيستم کنترل از راه دور اين روبات است. بدون شک اولين استفاده از اين حشره هاي روباتيک در ميدان هاي نبرد و به عنوان هواپيماهاي کوچک جاسوسي خواهد بود. وزارت دفاع ايالات متحده همواره در فکر ساخت حشره روباتيکي بود که بتواند ماموريت هاي شناسايي را به دقت انجام داده و به وسيله سربازان از روي زمين قابل کنترل باشد. اين روبات هاي پرنده کوچک فقط به منظور تصويربرداري از تحرکات دشمني به کار گرفته نخواهد شد، بلکه اين توانايي را دارند که روي يک تانک نفربر يا هر وسيله نظامي ديگر دشمن نشسته و يک برچسب الکترونيکي روي آن بزنند، در اين صورت هدف گيري اين ادوات نظامي به وسيله نيروهاي خودي بسيار ساده مي شود.

سازمان تحقيقات دفاعي در سال 1998 طي گزارشي در مورد MAVها اعلام کرده بود پيشرفت هاي حاصل شده در ميکروتکنولوژي از جمله سيستم هاي ميکروالکترومکانيکي به زودي موجب خواهد شد پروژه حشرات روباتيکي عملي شود. امروزه دوربين هاي ديجيتالي، حسگرهاي مادون قرمز و ردياب ها به قدري کوچک شده اند که مي توان آنها را به راحتي در ساختار يک پرنده کوچک روباتيک جاي داد. از ديگر پيشرفت ها در زمينه ساخت حشرات روباتيک، درک بيشتر در مورد مکانيسم پرواز حشرات و ساخت بال هاي بسيار کوچک براي آنها بود. در اين روبات هاي پرنده از شش موتور بسيار کوچک و قدرتمند براي نيرو دادن استفاده مي شود. بخش فيزوالکتريک نيز که باعث به حرکت درآمدن بال هاي روبات مي شود به وسيله انرژي خورشيد نيرو مي گيرد. روبات هاي پرنده يي که در سال جاري ميلادي در اختيار ارتش ايالات متحده قرار گرفت، مي توانند حدود 15 کيلومتر پرواز کنند. ضمن اينکه هيچ محدوديتي هم براي پرواز در شب ندارند و حداقل به مدت يک ساعت در آسمان به پرواز خود ادامه مي دهند. طبق گفته متخصصان اين پروژه، مسافت ايده آل براي يک حشره روباتيک بين 35 تا 75 کيلومتر در ساعت است که البته روبات هاي دانشگاه کاليفرنيا توانسته اند به سرعت 65 کيلومتر در ساعت در مراحل آزمايشي دست پيدا کنند. اين پرنده هاي روباتيک مجهز به آنتن هاي ويژه يي هستند که در گوشي هاي تلفن همراه نيز کاربرد دارند و به وسيله آن با ايستگاه زميني به طور دائمي و پيوسته در ارتباط هستند و به طور کامل کنترل مي شوند. ضمن اينکه حشره هاي روباتيک نسل جديدي از کاوشگران فضا محسوب مي شوند. سازمان هوا-فضاي ايالات متحده (ناسا) مدت ها است که به توانايي هاي اين روبات ها پي برده و براي تحقيق به منظور استفاده از انتوموپترها به عنوان کاوشگر مريخ و ديگر سيارات از موسسه فناوري جورجيا پشتيباني هاي مالي فراواني انجام داده است. اين روبات ها داراي فوايد بسيار زيادي براي اکتشاف در امور فضايي براي ناسا هستند و قرار است روبات هاي مخصوص ماموريت هاي فضايي در اندازه هايي بزرگ تر ساخته و تا سال آينده ميلادي به سازمان هوا-فضاي امريکا تحويل شود.

حشرات روباتيک به منظور امدادرساني و کمک به آسيب ديدگان بلاياي طبيعي نيز کاربرد دارند، زيرا با اندازه بسيار کوچکي که دارند مي توانند بر فراز مناطق حادثه ديده پرواز کنند و به جست وجوي افراد مجروح بپردازند يا به درون مکان هايي بروند که انسان ها يا ماشين ها قادر به رفتن به آنجا نيستند. از جمله مهم ترين کاربردهاي ديگر اين روبات هاي پرنده مي توان به کنترل ترافيک، جست وجوهاي خطرناک و گشت زني هايي در مناطق مرزي اشاره کرد. با استفاده از اين روبات ها، انسان ها ديگر کمتر خود را درگير ماموريت هاي خطرناک خواهند کرد و به کمک تکنولوژي اين ميکروروبات ها مشکلات زندگي انسان ها کمتر خواهد شد.

سيدايمان ضيابري

بي نظير بودن هوش و نبوغ ايراني، واقعيتي پذيرفته شده است و در هر شرايط اجتماعي، سياسي و اقتصادي که بر جهان پرتلاطم قرن بيست ويکم حاکم شود، خود را بروز مي دهد و به ندرت پنهان مي ماند، از همين رو مي بينيم کمتر پروژه علمي و تحقيقاتي بزرگ و ارزشمندي در جهان، بدون مشارکت و ياري ايرانيان به انجام مي رسد.

يکي از مهم ترين اختراعات تاثيرگذار جهان در سال 2008 متعلق به يک جوان مخترع ايراني است که به رغم بازتاب گسترده در رسانه هاي جهان، تقريباً از چشم همه رسانه هاي داخلي دور ماند و مطابق معمول کمتر توجهي به آن شد و اين سکوت خبري، بار ديگر ضعف اعتماد به نفس و خودباوري ما را برجسته و تبليغ کرد.تقريباً سه ماه پيش بود که سرويس فناوري خبرگزاري آسوشيتدپرس، گزارش ساخته شدن نخستين کتاب سخنگوي جهان به دست يک مهندس ايراني را داد.«رامين صديقي» نام دانشمند جوان ايراني است که با ثبت اين اختراع بي نظير، جايزه هاي جشنواره اختراعات در کشورهاي روسيه، انگليس، ايتاليا، لهستان، بلغارستان و ترکيه را درو کرد و هم اکنون متقاضيان بسياري در سراسر دنيا منتظر توليد انبوه محصول او هستند.کتاب الکترونيکي سخنگو

E-book Gizmo ساخت «رامين صديقي» به يک کارت خوان پورت USB مجهز است که کارت حافظه SD را در خود جاي مي دهد و فايل هايي با فرمت

PDF و DOC را بازخواني مي کند. حافظه داخلي اين کتاب خوان الکترونيکي 512 مگابايت است و امکان افزايش نيز دارد.

فايل هاي بازيابي شده توسط نرم افزار اين کتاب خوان، متن را همانند نوشته هاي واقعي يک کتاب روي صفحات شفاف LCD نمايش مي دهد و به صورت هوشمند، به واحد هايي از کلمات مجزا تقسيم مي کند. در صورتي که کاربر با کمک قلم نوري مخصوص همراه دستگاه، روي هر يک از کلمات متن کليک کند يا بخشي از نوشته را برگزيند، امکان دسترسي به ترجمه و فونتيک هر عبارت و واژه را خواهد داشت که اين قابليت براي زبان آموزان، دانش آموزان و دانشجويان رشته هاي مختلف وابسته به زبان انگليسي بسيار مفيد خواهد بود.اما مهم ترين بخش کار اين کتاب خوان الکترونيک، آن است که همه کلمات يا سطرهاي انتخاب شده توسط گوينده مجازي، خوانده مي شود و براي اين کار، تنظيمات انتخاب لهجه و تناژ صداي گوينده نيز وجود دارد.

ظاهرE-book Gizmo ايراني به شکل يک کتاب داراي جلد طراحي شده و ابعادي برابر با يک لپ تاپ 13 اينچي دارد ضمن اينکه براي حمل و نقل، به اندازه کافي سبک است. همچنين براي مصرف انرژي دستگاه نيز باتري قابل شارژ و آداپتور برق در نظر گرفته شده است.گفته مي شود توليد انبوه اين دستگاه به زودي آغاز خواهد شد و بسياري از موسسه ها، شرکت ها و دانشگاه ها به ويژه از امريکا، درخواست خريد آن را ارائه داده اند.گفته مي شود اين کتاب خوان الکترونيکي قابليت تبديل شدن به يک کتاب خوان چندزبانه را نيز دارد و ممکن است در آينده کارکردهاي فعلي براي ترجمه، تلفظ و نمايش آوانگاري واژگان و عبارات را براي زبان هايي همچون فارسي و عربي نيز فراهم کند.

اختراع «رامين صديقي» يکي از صدها اختراع و دستاورد علمي ارزشمندي است که ايرانيان در طول سال هاي اخير به آن دست يافتند و مي تواند تا مدت هاي مديد در تاريخ علم و فناوري جهان، مورد احترام و در يادها باشد.آنچه اهميت دارد، بازيابي دوباره جايگاه علمي ايران در سطح جهان است که صدها سال به دست فراموشي و بي توجهي سپرده شده بود.

در حال حاضر که کشورمان از حيث تعداد مقالات علمي چاپ شده در فهرست ISI در برخي رشته ها به جمع 15 کشور برتر جهان و از لحاظ تعداد اختراعات نيز به جمع 30 کشور نخست دنيا پيوسته است، اين وظيفه بر دوش همه ما هست که از اين جريان پشتيباني کنيم و فناوري را دستمايه سربلندي و افتخار بين المللي براي کشورمان سازيم.بدون شک امروزه تنها مردم کشورهايي مي توانند در جهان سربلند باشند و به خود ببالند که فناوري، محصولات علم و تکنولوژي آنها در زندگي روزمره ، خانه، مدرسه، محل کار و دانشگاه هاي ديگر کشورها مورد استفاده و نياز باشد و چه ناخوشايند خواهد بود که ايرانيان با سابقه 7500ساله فرهنگ و تمدن علم گراي خود، نتوانند بار ديگر به اين جايگاه دست يابند.

پراکنش رايحه خوش کتاب هاي کاغذي

ترجمه؛ نسترن صائبي

دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي در عصر حاضر جايگاه مهم و انکارناپذيري به دست آورده اند، اما به نظر نمي رسد بتوانند جاي متون و کتاب هاي چاپي را بگيرند. در عين حال آنها بايد با ساير رسانه هاي ديجيتالي مصرفي رقابت کنند.فروش متن خوان هاي الکترونيکي محبوبي چون سوني و kindle آمازون به سرعت در حال افزايش است. اين روند، شرکت هاي کوچک تر را وادار مي کند نمونه هاي متن خوان الکترونيکي خود را در معرض نمايش و قضاوت کاربران قرار دهند و ناشران را به انتشار يک نسخه ديجيتالي از کتاب شان متقاعد سازند.متن خوان هاي الکترونيکي دستگاه هاي قابل حمل کوچک و سبکي است که به راحتي در يک کيف دستي جا مي شود و نياز به جابه جا کردن کتاب هاي سنگين و روزنامه هاي دست و پا گير را از طريق اتصال به اينترنت و دريافت متون به صورت آنلاين برطرف مي کند.

کارشناسان بر اين باورند که دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي مي تواند همان طور که دستگاه پخش موسيقي آي پاد اپل صنعت موسيقي را دگرگون کرد، بازار متون ديجيتالي را تحت تاثير عميق و گسترده قرار دهد.«جان مکينسون» مدير عامل شرکت انتشاراتي تپنگوئن مي گويد؛ «متن خوان هاي الکترونيکي به وسيله يي عادي در ميان مردم تبديل شده است که تقاضاي زيادي براي خريد آن وجود دارد و ديگر، اهالي فن و نخبگان، تنها مصرف کنندگان متن خوان هاي الکترونيکي نيستند.»

انتشارات پنگوئن تمام عنوان هاي منتشرشده خود را در دو نسخه چاپي و ديجيتالي عرضه مي کند. همچنين بسياري از کتاب هاي قبلي خود را به کتاب هاي الکترونيکي تبديل کرده است. شرکت تحقيقات فناوري iSuppli پيش بيني مي کند فروش متن خوان هاي الکترونيکي از 5/3 ميليون دلار در سال 2007 به 291 ميليون دلار در سال 2012 افزايش خواهد يافت.به گفته بازديدکنندگان نمايشگاه کتاب فرانکفورت، متن خوان هاي الکترونيکي در حال حاضر عمدتاً توسط نخبگان، دانشمندان و عده معدودي از مردم مورد استفاده قرار مي گيرد، اما اين دستگاه ها ابزار ايده آلي براي کاهش حجم باري است که مردم ناچارند با خود حمل کنند.شرکت هلندي Polymer Vision در نمايشگاه کتاب فرانکفورت دستگاه متن خوان الکترونيکي به نام Readius را معرفي کرد که صفحه نمايش آن تاشو است.

«رونالد شيلد» رئيس يکي از شرکت هاي خدماتي پيشتاز صنعت کتاب آلمان به نام MVB بر اين باور است که کتاب خوان هاي الکترونيکي جاي کتاب هاي چاپي را نخواهد گرفت، اما مزيت هاي خاص خود و در نتيجه مشتريان ويژه اش را خواهد داشت.

«شيلد» مي گويد؛ «بچه هاي من هنوز کتاب هاي عکس دار خود را به صورت چاپي مي خوانند، اما فکر نمي کنم دوست داشته باشند 6-5 کيلو کتاب و بار را همراه خود هر روز تا مدرسه جابه جا کنند.»اما ديگر علاقه مندان به متن خوان هاي الکترونيکي طرفداران محيط زيست هستند. اين دستگاه ها انرژي کمي مصرف مي کنند و مي توانند تاثير بسزايي در کاهش مصرف کاغذ داشته باشند.«جفري ون اد» رئيس شرکت سوني در آلمان مي گويد؛ «کتاب خوان هاي الکترونيکي اصولاً انرژي مصرف نمي کنند، مگر اينکه يک صفحه ديجيتالي را ورق بزنيد.»

جانشين هاي ارزان

عده يي قيمت متن خوان هاي الکترونيکي را (به خصوص در بحران اقتصادي کنوني جهان) عامل بازدارنده خريد اين محصولات الکترونيکي مي دانند. «فرانسيس دوبريه» مدير اتحاديه کتاب فروشان اروپا مي گويد؛ «بحران اقتصادي که سراسر جهان را در خود فرو برده است، روند فروش دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي را کند مي کند.»با اين وجود گروهي از کارشناسان معتقدند تلفن همراه به دليل فراواني بيشتر در ميان مردم به دستگاه محبوب تري براي خواندن متن هاي ديجيتالي تبديل خواهد شد.«يورگن بوس» مدير نمايشگاه کتاب فرانکفورت مي گويد؛ «ناشران اهل آفريقاي جنوبي «موبايل» را بزرگ ترين ابزار خواندن پس از کاغذ مي دانند. هر کسي در آفريقاي جنوبي يک موبايل دارد، بنابراين خوراک اين دستگاه هاي همراه هم تامين خواهد شد.» وي در ادامه مي افزايد؛ «يک متن خوان ديجيتالي 300 تا 400 دلار قيمت دارد، اما هنوز بازار براي پذيرش چنين قيمتي آمادگي ندارد.»در حال حاضر در ژاپن داستان هاي کوتاه مخصوص تلفن هاي همراه به صورت دنباله دار به موبايل علاقه مندان ژاپني ارسال مي شود. همچنين تلفن همراه آيفون اپل هم امکان مطالعه رمان را براي کاربران فراهم آورده است.بسياري از مردم و کارشناسان فناوري حاضر در نمايشگاه کتاب فرانکفورت گفته اند که براي مطالعه محتواي الکترونيکي، حق انتخاب متنوعي مانند کامپيوتر، ساعت ديجيتالي و متن خوان هاي الکترونيکي را پيش رو دارند. «آلن آدلر» رئيس کميته کپي رايت انجمن ناشران امريکا مي گويد؛ «شما قادر هستيد متون ديجيتالي خود را روي دستگاه دلخواهتان دانلود کنيد.»

اما بسياري از نويسندگان و خوانندگان حرفه يي بر اين باورند که نوع کاربري و تعامل با دستگاه هاي متن خوان الکترونيکي و جديد بودن شان هيچ گاه حس و لذت مطالعه يک کتاب چاپي را منتقل نمي کند. «اورهان پاموک» نويسنده ترک برنده جايزه نوبل ادبيات در سال 2006 مي گويد؛ «با نگاهي به استاندارد فناوري هاي امروزي، براي کتاب خوان الکترونيکي، جايگاه قابل اعتنايي متصور نيستم. اما شايد زماني فرا برسد که دستگاه هاي ديجيتالي، رايحه خوش کتاب هاي کاغذي را پراکنده سازند و جاي آنها را بگيرند.»

www.Reuters.com