نعمت احمدي

با تعريف دو تن از قضات دادگاه کيفري استان تهران - آقايان محسن افتخاري و حسن رحيمي- نسبت به «بلوغ فکري» درخصوص اتهام نوجواني که در مردادماه سال 84 مرتکب قتل شده بود به باور من بن بست قصاص نوجوانان وارد مرحله جديدي شده که اميد مي رود با عموميت يافتن اين تفسير در موارد مشابه در تعريف بلوغ از قصاص نوجوانان جلوگيري شود.برابر ماده 207 قانون مجازات اسلامي، هرگاه مسلماني کشته شود، قصاص مي شود. در سال 1360 ماده 1210 قانون مدني که مربوط به سن بلوغ است تغيير کرد و حسب تبصره يک اين ماده، سن بلوغ در پسر 15 سال تمام قمري و در دختر 9 سال تمام قمري تعيين شد اما در مورد اموال اين افراد تبصره 2 همين ماده براي تصرف و مداخله در اموال، اثبات رشد را لازم دانست. از سال 1360 تاکنون نوجواناني که مرتکب قتل مي شوند با آنان همانند بزرگسالان برخورد مي شود يعني به مجازات قصاص محکوم مي شوند. رياست محترم قوه قضائيه با نگاه جديدي که دارند، کوشش مي کنند با توقف حکم اعدام نوجوانان شرايط صلح و سازش و گذشت خانواده مقتول را فراهم آورند. هر چند بخشنامه يا توقف موقت اين نوع احکام راهگشاي قانون نيست اما در مواردي با تکيه بر فرصت به دست آمده، بعضي از خانواده ها توانسته اند رضايت اولياي دم را فراهم آورند. از طرفي تاکنون اراده يي در تعيين سن قانوني که عمدتاً در دنيا 18 سال است در ايران فراهم نيست و مهم تر اينکه برابر کنوانسيون حقوق کودک که ايران هم امضا کننده آن است سن قانوني 18 سال است و اگر نگاهي به ماده 9 قانون مدني داشته باشيم، مقررات عهودي که طبق قانون اساسي بين دولت ايران و ساير دول منعقد شده باشد در حکم قانون است و همانند قوانين داخلي بايد اجرا شود. اما اتفاق تازه يي که در دادگستري استان تهران افتاد جسارت دو تن از قضات دادگاه کيفري استان در تعريف بلوغ فکري بدون توجه به سن مندرج در شناسنامه قاتل است. پسري نوجوان که داراي 15 سال سن بود در مردادماه سال 83 ضمن درگيري با راننده مسافرکش به ضرب چاقو او را از پاي درمي آورد. پرونده پس از صدور کيفرخواست به شعبه 71 دادگاه کيفري استان تهران ارجاع مي شود. دادسرا با صدور کيفرخواست عمل متهم را مطابق ماده 207 قانون مجازات اسلامي دانسته و تقاضاي قصاص اين نوجوان مي شود. مادر مقتول نيز درخواست قصاص مي کند. متهم در تعريف حادثه مي گويد؛ روز حادثه به اتفاق پسرعمويم سوار ماشين شديم، راننده صداي ضبط صوت ماشين را بلند کرد. به او اعتراض کرديم. بين طرفين درگيري مي شود. متهم مي گويد؛ مرد راننده قفل فرمان در دستش بود و با آن به من حمله کرد. او پشت سر هم به من ضربه مي زد. در آن لحظه نتوانستم تصميم درستي بگيرم، فقط چاقو را بيرون کشيدم و به سمتش گرفتم که عقب برود. در همان هنگام فقط يک ضربه به او زدم. نمي دانم با اين تصويري که قاتل ترسيم کرده است جايي براي «دفاع مشروع» باقي مي ماند. آيا سن مقتول که خيلي بيشتر از نوجوان 15 ساله بود و حمله يي که با لوله فلزي قفل فرمان به نوجوان 15 ساله داشته، مي تواند از مصاديق تحريک نوجوان باشد و مقتول نيز آغازگر نزاع باشد. نمي دانم مي توان جايي براي دفاع مشروع باز کرد اما دو تن از پنج قاضي شعبه راه تفسير جديدي در پيش گرفتند. آقايان محسن افتخاري و حسن رحيمي که سال ها در دادگاه هاي کيفري استان به پرونده هاي مختلف رسيدگي کرده اند اين بار به رغم اينکه پزشکي قانوني از نظر سن متهم بلوغ شرعي او را تاييد کرده بود، دو نفر قاضي نامبرده به مساله مهم تر يعني بلوغ فکري توجه کردند و اعلام داشتند قاتل هنگام قتل بلوغ فکري نداشته است. هر چند راي اين دو نفر در مقابل راي سه قاضي ديگر در اقليت قرار گرفت و به همين اعتبار ديوان عالي کشور نظر سه قاضي ديگر را تاييد و حکم قصاص صادره را ابرام کرد ولي رياست محترم قوه قضائيه با پذيرش نظر اقليت قضات شعبه 71 در تصميمي که مي تواند راهگشاي مشکل پرونده اتهامي نوجوانان باشد در تصميمي چنين دستور دادند... هر چند نصرت(متهم) به بلوغ شرعي رسيده و پزشکي قانوني هم آن را تاييد کرده است اما مطابق اظهارنظر دو قاضي که در اقليت قرار داشتند و با توجه به اوضاع و احوال پرونده اين نوجوان بلوغ فکري نداشته است و حکم صادره خلاف بين شرع تشخيص داده مي شود... در نظريه رياست محترم قوه قضائيه به دو مطلب مهم برخورد مي کنيم. نخست اينکه ايشان به رغم نظر پزشکي قانوني مبني بر بلوغ شرعي متهم در نظري قابل توجه به «بلوغ فکري» توجه کرده اند و با عنايت به اينکه رياست محترم قوه قضائيه فردي مجتهد است به نظر ايشان علاوه بر تصميم قضايي رياست محترم قوه قضائيه از باب استيذان، بايد به عنوان نظر فقهي ايشان هم نگاه کرد. بدين توضيح که رياست قوه قضائيه باب بلوغ فکري را از منظر شرعي هم مدنظر قرار داده اند که بايد اين پرونده علاوه بر نظر تفسيري قضات اقليت، نظر فقهي رياست قوه قضائيه را هم مهم دانست.

دوم اينکه اوضاع و احوال پرونده هم که مي تواند در پرونده هاي قتل ديگر ابواب حقوقي مانند دفاع مشروع يا ديگر عوامل تسبيبي را علت يابي کرد. پرونده هم اکنون در اختيار قضات شعبه 74 دادگاه کيفري استان تهران قرار دارد. از مجموع قضات دادگاه کيفري استان تهران پنج نفر آنان که در شبه 71 به اين پرونده رسيدگي کردند به اعتبار «قاعده فراغ دادرس» جزء تصميم گيران مجدد پرونده باشند. امتحان و آزموني مهم پيش پاي ديگر قضات دادگاه هاي کيفري استان تهران قرار دارد. آنان با يک نظر فقهي از ناحيه رئيس قوه قضائيه که مجتهد است روبه رو هستند. باب بلوغ فکري در آزموني مهم فراروي قضات دادگاه هاي کيفري استان تهران است. مي توان با تکيه بر اين پرونده و شرايط و اوضاع و احوال آن و حساسيت موضوع پرونده نوجوانان که متهم به قتل هستند راه حل قانوني و شرعي پيدا کرد و به مبحث «بلوغ فکري» پرداخت. وقتي قانونگذار برابر تبصره دو ماده 1210 قانون مدني، تصرف در اموال صغار را منوط به اثبات رشد آنان کرده است حتماً حکمتي در تصويب اين تبصره ديده است زيرا باور دارد نوجوان حتي اگر برابر شناسنامه خود 15 سال تمام قمري در پسر و 9 سال تمام قمري در دختر داشته باشد اما فاقد درايت مورد نظري است که بتواند اموال خود را مديريت کند و ممکن است اموال اش را حيف و ميل کند. بايد پذيرفت تسلط بر عقل و تفکر نسبت به نتيجه عمل در امور کيفري آيا به اندازه دخالت در امور مالي مهم نيست که احراز کنيم نوجوان متهم به قتل فاقد بلوغ فکري باشد و نتوان او را محکوم کرد. احراز بلوغ فکري مي تواند سرآغاز نويني در تصميم گيري قضاتي باشد که اعمال و اجراي آن در گرو تصميم تاريخي رئيس و مستشاران شعبه 74 دادگاه کيفري استان تهران است تا دکترين نزديک به فراموشي رويه قضايي را احيا کنند و در مورد اتهام نوجوانان راه جديدي را در تفسير قانون داشته باشيم.

امروزه کالاهاي بسياري با برچسب «ساخت چين» در بازار يافت مي شوند که معمولاً به ارزان قيمت بودن مشهور هستند. کالاهاي ارزان قيمت چيني بخش مهمي از صادرات اين کشور را تشکيل مي دهد و اغلب بازارهاي جهاني نيز تحت کنترل کالاهاي ارزان قيمت چيني است. به گونه يي که يکي از مهم ترين موارد اختلاف قدرت هاي بزرگ اقتصادي دنيا با چين تصاحب بازارهاي جهاني توسط کالاهاي ارزان قيمت چيني است که امکان رقابت با اين کالاها را غيرممکن مي سازد. اما در کنار بعد اقتصادي کالاهاي چيني يک بعد و نگرش انساني و حقوق بشري در مورد اقتصاد و توليد ارزان قيمت کالاهاي چيني به خصوص از سوي مخالفان داخلي مورد توجه است.

مخالفان دولت چين معتقدند حقوق کارگران و توليدکنندگان چندان مورد توجه قرار نمي گيرد و با توجه به جمعيت زياد چين کارگران ناچارند با حداقل دستمزد تن به کار با ارزان ترين ميزان دستمزد دهند.

همچنين آنها اعتقاد دارند بخشي از کالاهاي چيني حاصل بيگاري از زندانيان در اردوگاه هاي کار اجباري در چين است. اين افراد به دليل شرايط و محيط کاري نامناسب از نظر جسمي و روحي رنج مي کشند. ساعت کاري آنها به بيش از 15 ساعت در شبانه روز مي رسد و درصورت انجام نشدن وظايف تعيين شده تنبيه شده يا از غذا و خواب محروم مي شوند. اين مطلب گزارشي است از توليد اجناس چيني در اردوگاه هاي کار اجباري در چين.

1- محصولات شرکت ميکي

اردوگاه کار اجباري شين آن در پکن، با چند شرکت از جمله شرکت «اسباب بازي هاي ميکي» قرارداد همکاري دارد. شرکت ميکي محصولاتش را به کشورهاي زيادي از جمله ايالات متحده، کانادا، استراليا، دانمارک و کشورهاي آسيايي و... صادر مي کند .

خانم زًنگ يک که در اين اردوگاه به بيگاري واداشته شده بود و اکنون در استراليا زندگي مي کند، مي گويد؛ در فوريه 2001 مجبور به ساخت صدهزار خرگوش تبليغاتي شديم. ميکي بايد طبق قراردادي اين عروسک هاي تبليغاتي را براي شرکت نس تل توليد مي کرد. خرگوش ها به طول 30 سانتيمتر بودند. نوشته هايي به زبان انگليسي روي سينه هايشان بود. با مشت هايي گره شده و انگشت شست که رو به بالا بود. ما در اردوگاه، مجبور به انجام انواع کارهايي مثل بافتن ژاکت، دوخت کوسن، ساخت اسباب بازي، توليد سرنگ، بسته بندي و حتي کارهاي شاقي مثل حفر سرداب براي ذخيره سبزيجات و کاشت درخت مي شديم.

2- محصولات شرکت صنايع دستي شاندونگ

محصولات اصلي شرکت که با نام تجاري ليجي توليد مي شود، شامل روتختي هاي دست دوز، پرده، روميزي و ساير لوازم خانگي است. اندکي پس از اکتبر 2000، شمار زندانيان از 200 به 700 نفر افزايش يافت. اردوگاه براي به دست آوردن سود بيشتر زندانيان و تمرين کنندگان فالون گونگ را وادار به ساعت ها اضافه کاري مي کرد. محصولات دست ساز شرکت شاندونگ به بيش از 40 کشور دنيا صادر مي شود.

3- توليد توپ هاي ورزشي با مارک هاي معروف

لينگ شن لي در اظهاراتش بيان مي کند؛ در اردوگاه من مجبور بودم روزانه 15 ساعت کار کنم. کار ما ساخت توپ هاي ورزشي لاستيکي با مارک آديداس و چند مارک معروف ديگر بود. براي اين کار از سوزن هاي آهني براي ايجاد سوراخ استفاده مي کرديم.

سپس نخ را از سوراخ ها عبور مي داديم و در آخر دو سر نخ را کشيده و محکم مي کرديم. تکرار اين کار براي مدت طولاني باعث مي شد دستانم به وسيله نخ ها بريده شوند و خونريزي کند. نخ ها آغشته به موم بودند و اين موم سمي بود. به همين دليل هر دو دستم ورم کرده و دچار عفونت شده بود.حتي در چنين شرايطي هنوز مجبور بودم ساعت ها کار کنم.

4- توليد عروسک و لباس کودک

خانم لي يين از دسامبر 2001 تا اکتبر 2003، در اردوگاه کار اجباري زنان شهر شانگهاي به علت تمرين فالون گونگ زنداني شد.

در اواخر اکتبر 2003 از اردوگاه کار سخت آزاد شد و به استراليا رفت. به گفته اين شاهد عروسک هايي که بين ژوئن 2002 و مه 2003 در بخش سه اردوگاه کار اجباري زنا ن در شانگهاي ساخته شدند، پس از بسته بندي به ايتاليا فرستاده مي شدند، گاهي نيز براي پردازش بيشتر و مونتاژ به نقاط ديگر ارسال مي شد.

5- توليد لباس با مارک «سه تفنگ»

خانم لي يينگ فارغ التحصيل رشته مديريت بازرگاني از دانشگاه تونگ جي در شانگهاي است. روز 16 اکتبر 2001 وي به علت تمرين فالون گونگ دستگير و محکوم به دو سال کار اجباري در اردوگاه کوئينگ سانگ در شانگهاي شد. لي پس از رهايي به استراليا رفت. وي در گزارش تجربياتش آورده است در اردوگاه علاوه بر ساخت اسباب بازي، لباس هاي زير با نام تجاري «سه تفنگ» نيز توليد مي کردند. بنا بر اظهارات او، تمامي لباس هاي زير با نام تجاري «سه تفنگ» و با «شماره کنترل 16» از توليدات زندانيان اردوگاه کار اجباري زنان کوئينگ سانگ هستند. زندانيان اين اردوگاه مجبور بودند 5 صبح از خواب بر خاسته و از ساعت 7 صبح تا 11 شب کار کنند.

6- توليد چوب هاي غذاخوري

آقاي يو مينگ درباره تجربياتش در اردوگاه کار اجباري نوشته است در اردوگاه به کار توليد چوب هاي غذاخوري اشتغال داشت. سهم روزانه هر کارگر عبارت بود از بسته بندي 7500 الي 10 هزار جفت چوب غذاخوري. حتي اگر کارگران از 6 صبح تا 12 شب يک سره کار مي کردند باز هم تمام کردن اين مقدار غيرممکن بود. تنها ملاک بهداشتي بودن محصولات اين بود که در بسته بندي ها مو ديده نشود.

7- دانه هاي دستچين ولي خونين

وان گويفو ناچار بود درحالي که دندان هايش از سرما به هم مي خوردند و دستانش مجروح بودند، تخمه هاي هندوانه را با دندان مغز کند. او چاره يي به جز 10 ساعت کار در هواي سرد فضاي باز اردوگاه نداشت. دانه هايي که وان و امثال وان مجبور به فراهم کردن شان بودند با نام تجاري «تخمه هندوانه هاي دستچين ژنگلين» در حال حاضر به ايالات متحده، کانادا، استراليا، کشورهاي آسيايي و... صادر مي شوند.

شرکت محصولات غذايي لانژو از راه استفاده از زندانيان به عنوان کارگر بدون دستمزد، به بزرگ ترين توليدکننده آجيل در چين تبديل شده و فروش سالانه اين شرکت به 55 ميليون دلار رسيده است.

بخشنامه محروميت فارغ التحصيلان برخي دانشگاه ها از شرکت در آزمون استخدامي باطل شد .

يک وکيل دادگستري و کارشناس حقوقي در امور نفت با اعلام خبر ابطال بخشنامه وزير سابق نفت در جلسه هيات عمومي ديوان عدالت اداري مبني بر محروميت فارغ التحصيلان برخي دانشگاه ها از شرکت در آزمون استخدامي وزارت نفت گفت؛ تقاضايم براي ابطال بخشنامه وزير سابق نفت از سال 86تا کنون در ديوان عدالت اداري در حال رسيدگي بود.

سيدعليرضا طباطبايي در گفت وگو با ايسنا اظهار کرد؛ بر اساس اين بخشنامه، کليه فارغ التحصيلان ممتاز دوره ليسانس دانشگاه علامه طباطبايي، دانش آموختگان نخبه دوره کارشناسي ارشد دانشگاه امام صادق(ع)، همچنين فارغ التحصيلان دوره شبانه کليه دانشگاه هاي معتبر کشور، دانش آموختگان ممتاز دانشگاه هاي پيام نور و علمي کاربردي و دانشگاه آزاد از فرآيند استخدام در وزارت نفت حذف مي شدند.

وي افزود؛ ديوان عدالت اداري در سال 86با شکايت دانشگاه آزاد طي دادنامه يي بند ¶ اين بخشنامه را نسبت به فارغ التحصيلان آن دانشگاه ابطال کرده است.

اين کارشناس حقوقي در امور نفت اظهار کرد؛ به عنوان وکيل دادگستري در مهرماه سال 86، طي درخواستي به هيات عمومي ديوان عدالت اداري ابطال بخشنامه را تقاضا کردم و به دنبال پيگيري هاي انجام شده، هيات عمومي ديوان عدالت اداري در جلسه خود، بخشنامه وزير سابق نفت را باطل کرد.

بنا بر راي ديوان عدالت اداري، تعيين و ارزش و اعتبار مدارک تحصيلي دانشگاهي علي الاطلاق در زمره وظايف و صلاحيت وزارت علوم، تحقيقات و فناوري قرار دارد و استفاده از مزاياي مدارک تحصيلي يکسان فارغ از محل و موقع تحصيل از جمله شرکت در آزمون استخدام در واحدهاي دولتي حق قانوني و مسلم افراد است و نتيجه آزمون هاي مربوط، تعيين کننده فرد شايسته براي استخدام در واحدهاي دولتي است.

با اين استدلال ديوان عدالت اداري، بخشنامه شماره 1577مورخ 13/ ³/1386هيات مديره شرکت ملي نفت ايران و دستورالعمل اداره تدوين و هماهنگي مقررات اداري و استخدامي شرکت ملي نفت ايران که متضمن محروميت فارغ التحصيلان برخي از دانشگاه ها و مراکز آموزش عالي معتبر کشور از شرکت در آزمون استخدامي وزارت نفت در رشته هاي مرتبط و مورد نياز آن وزارتخانه است، خلاف قانون و خروج از حدود اختيارات قانوني مربوط در وضع مقررات دولتي تشخيص داده شده و مستند به قسمت دوم اصل 170قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و ماده يک و بند يک ماده 19و ماده 42قانون ديوان عدالت اداري ابطال شدند.

نوشيروان کيهاني زاده

انتخابات امريکا و روشنگري مقاله نگاران روزنامه ها- اشاره يي به کاريکاتور تاريخي «يفيموف»

مروري بر مقالات و تفسيرهاي روزنامه ها (رسانه هاي چاپي) که اين روزها تقريباً همه آنها را از طريق اينترنت مي توان به دست آورد، نشان مي دهد که ديروز و پريروز سوژه اين مقالات و اصطلاحاً ستون ها، انتخابات چهارم نوامبر 2008 امريکا بوده است و جز روزنامه هاي کشورهاي معروف به متحد دولت واشنگتن، مقاله نگاران کوشيده بودند جامعه خود را روشن سازند که انتخاب فردي خلاف انتظار و متفاوت از روال متعارف گذشته به معناي تغيير سياست هاي امريکا نيست و ممکن است تنها مختصر تغييري در روش اجراي آن سياست ها حاصل شود. اين مقاله نگاران عموماً نوشته بودند «اوباما» از آن گروه سياهپوستان امريکايي نيست که نياکانش را در آفريقا شکار کرده و در زير غل و زنجير، در ته کشتي به امريکا منتقل کرده و فروخته باشند و... پدر «اوباما» براي تحصيل در دوره بالاتر از ليسانس (کارشناسي) در دانشگاه هاوايي به امريکا آمده بود و پسر او (باراک) تبعيض هايي را که نسبت به سياهان حتي در نيمه دوم قرن بيستم در جامعه امريکا اعمال مي شد، تجربه نکرده و فقر را نديده به گونه يي که در نخستين مصاحبه اش به عنوان رئيس جمهور منتخب، به تهيه يک سگ، اشاره کرده بود که آن را با خود به کاخ سفيد ببرد (تا از سران سابق امريکا که داراي سگ بودند و آن را با خود مي بردند و مي آوردند و سوژه عکس بود) عقب نمانده باشد. اين مقاله نگاران نوشته اند؛ مصلحت گردانندگان امريکا اين بود که اين بار فردي همانند «اوباما» در کاخ سفيد اقامت کند تا خشم جهانيان فرونشيند که دولت جرج بوش اين خشم را ده چندان کرده است. گردانندگان واقعي امريکا تغيير نخواهند کرد و امکانات کشور همچنان در اختيار کورپوريشن هاي بزرگ قرار خواهد گرفت. همين کورپوريشن ها بودند که شبکه هاي تلويزيوني متعلق به خود را دربست دراختيار اوباما قرار داده بودند و ديديم که رئيس کل کمپاني تايم- وارنر (صاحب سي ان ان) در ميان نخستين دسته صاحبان کسب و کار (بيزينس هاي بزرگ) بود که به ديدار اوباما شتافت. چرا براي هيلاري کلينتون و... آن چنان تبليغ نکرده بودند.

اين مقاله نگاران براي مثال مفاد نطق بسيار طولاني چهارم ژوئن 2008 اوباما در نشست آيپک (کميته امور عمومي امريکا و اسرائيل) در واشنگتن و اظهارات او در ديدار 23 جولاي 2008 با سران اسرائيل از جمله ايهود اولمرت را نقل کرده بودند که اطمينان داده بود ايران اتمي را تحمل نکند.

اين روشنگري مقاله نگاران، يک بار ديگر ثابت کرد روزنامه نگاران دوش به دوش ارتش، مدافع ملل خود هستند و به قول «بوريس يفيموف» کاريکاتوريست شهير روس هر ملت دو مدافع دارد؛ سرباز با تفنگ و روزنامه نگار با قلم. يفيموف اين جمله را در سال 1946 به مناسبت ازسرگرفته شدن کار تلويزيون بي بي سي (که در دوران جنگ جهاني دوم تعطيل شده بود) در کنار کاريکاتور معروف خود نوشته بود که مدادي را به مانند تفنگ بر دوش يک روزنامه نگار مدافع وطن قرار داده بود و اين کاريکاتور در کتاب هاي درسي روزنامه نگاري چاپ شده است. وي پخش مطلب به زبان هاي ديگر از يک راديو و تلويزيون دولتي را مداخله در امور ديگران و دنباله سياست با وسيله يي ديگر نوشته بود که فرقي ميان آن با جنگ گرم نيست و در جنگ راديو و تلويزيوني، مدافع اصلي يک ملت روزنامه نگارانش هستند که (در خط آتش) بايد مچ طرف را باز کنند تا ملت اغوا نشود و... شبکه تلويزيوني 72 ساله بي بي سي در تدارک بخش فارسي است، چرا؟ اگر ريگي به کفش دولت لندن نيست چرا بايد چنين هزينه سنگيني را تحمل کند. آن زمان که بگويند خبررساني مي کنيم، ديرزماني است که سپري شده است. امروزه مردم خبرها را زودتر از بي بي سي دارند، پس هدف چيز ديگري است. اگر هدف، کمک است، اين بودجه را صرف خريد دارو کنند و بفرستند.

روز درخشان ايرانيان

هفتم نوامبر سال 260 ميلادي در شهر تيسفون (مدائن ـ 36 کيلومتري جنوب بغداد امروز) شاپور يکم، رئيس وقت کشور ايران از دودمان ساساني، در مراسمي در برابر والرين (پوبليوس ليسينيوس والريانوس) امپراتور روم و ژنرال هايش که بر دست و پايشان زنجير بود، ايران را تنها ابرقدرت جهان اعلام کرد. والرين و ژنرال هايش در جنگ به اسارت ايران درآمده بودند و اين روز نه تنها يکي از روزهاي درخشان تاريخ ميهن گرامي ما، بلکه همه مشرق زمين است. براي اينکه ايرانيان اين پيروزي خود را فراموش نکنند و جهانيان براي هميشه عظمت ايران را در نظر داشته باشند و مشرق زميني ها خود را مديون توان ارتش ايران بدانند، به خواست شاپور يکم منظره به زانو نشستن والرين مغرور در برابرش را در چند نقطه در ايران بر سنگ تصوير کردند که تا ابد باقي بماند، و مانده است.

در پي مراسم هفتم نوامبر، شاپور يکم هزاران اسير رومي را به خوزستان فرستاد تا در ساخت سد شادروان و پل شوشتر به کار گمارده شوند.شرح اين پيروزي نظامي درخشان ايرانيان را «مارسليوس» که خود ناظر صحنه هاي آن بوده، برنگاشته است. به نوشته ادوارد گيبون، اين شکست شيرازه امپراتوري روم را از هم گسيخت و آغاز پايان اين امپراتوري و تجزيه آن قرارگرفت.

مورخان تاريخ قرون قديم متفق القول نوشته اند که «ناسيوناليسم ايراني» جنگ هاي دوران ساسانيان را برنده شد، و هنر بزرگ شاهان ساساني اين بود که نگذارند «ناسيوناليسم ايراني و نيروي خيره کننده آن» ضعيف شود.